Schade aan de Wadden

Vergeleken met de grote schade die de schelpdiervisserij jaarlijks toebrengt aan de vogels en de bodem van de Waddenzee is het boren naar gas onder de bodem van het wad onschuldig. Vandaar dat de commissie-Meijer in een uitgelekte versie van haar eindrapport gasboringen wil toestaan, maar de schelpdiervisserij wil beperken. Gasboringen – zijdelings vanuit kustgebieden rond de Wadden – zouden onder strenge voorwaarden moeten kunnen worden uitgevoerd, maar de schelpdiervisserij krijgt nog zeven jaar de kans om te bewijzen duurzaam te kunnen opereren, aldus adviseert de commissie.

Afweging van de schade van economische activiteiten is nuttig ter bepaling van de gedachten over de toekomst van dit kostbare natuurgebied. Daarbij komt dat de verwoestende kokkelvisserij een fractie van het geld oplevert van het milieuvriendelijke boren naar gas.

Merkwaardigerwijs heeft de Kamer in 2002 het boren naar gas verboden en de schadelijke kokkelvisserij toegestaan. De waddenbodem wordt nog regelmatig door schelpdierbaggerschuiten omgewoeld, waarbij allerlei ondergronds leven verdwijnt en eidereenden, scholeksters en kanoeten die van schelpdieren moeten leven, omkomen van de honger. Het ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij probeerde tegelijk de kokkelvisserij in stand te houden en de natuur te sparen. Dat is hetzelfde als de taart tegelijk helemaal willen opeten en bewaren. Volgens de Raad voor de Wadden is er nog een mogelijk alternatief voor de kokkelvissers, het zelf kweken van mosselzaad in een beperkt gebied in de wadden. Als eigen kweek niet lukt, wil de commissie-Meijer de kokkelvissers niet uitkopen.

De Waddenzee is het laatste stukje ongerepte natuur in het dichtbevolkte Nederland. Het gebied is tevens de internationale kraamkamer en fourageerplek voor veel Europese vogels; vandaar dat het beheer ook een deels Europese verantwoordelijkheid is. Het baggeren naar schelpdieren met korbomen moet dus zo snel mogelijk worden gestopt. Talloze onderzoeken hebben de schade geïnventariseerd. Als de overheid geen einde maakt aan schadelijke schelpdiervisserij, zou het Europese Hof dat wel eens kunnen doen op grond van een Europese habitatrichtlijn. De advocaat-generaal van dat Hof heeft al een voor de schelpdiervisserij ongunstig advies uitgebracht.

Ook zou de overheid voorzichtig moeten blijven met het toestaan van de op het eerste gezicht weinig schadelijke gasboringen. De commissie-Meijer stelt terecht dat de overheid ,,de hand aan de kraan' moet houden, want er kan schade optreden door bodemdalingen. Dat betekent dat er geen verregaande toezeggingen aan de Gasunie met haar twee partners Exxon en Shell kunnen worden gedaan. De overheid moet niet alleen zuinig omspringen met het milieu, maar ook met de energievoorraden die op een later tijdstip beter van pas komen dan nu.

Gerectificeerd

Waddenboring

In het hoofdartikel Schade aan de Wadden (16 maart, pagina 9) staat dat, wat de risico's van bodemdaling bij gasboringen in de Waddenzee betreft, geen verregaande toezeggingen kunnen worden gedaan aan de Gasunie met haar twee partners Exxon en Shell. In plaats van de Gasunie was de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) bedoeld, die de boringen uitvoert.