Deel Koenigs-collectie komt terug

Een deel van de Koenigs-collectie, een van de belangrijkste tekeningen- en prentenverzamelingen ter wereld, komt uit Oekraïne terug naar Nederland. Onder de 139 tekeningen en 3 prenten is veel werk van vooraanstaande Duitse meesters zoals Holbein de jongere, Altdorfer en Hirschvogel.

Dit heeft de Nederlandse regering vandaag bekendgemaakt. Het gaat om kunstwerken die sinds de Tweede Wereldoorlog vermist waren en waarvan pas enkele jaren geleden bekend werd dat zij in Kiev waren opgeslagen. Premier Balkenende blijkt vorig jaar september in New York overeenstemming te hebben bereikt met president Koetsjma over de teruggave van de tekeningen en prenten. De Oekraïense regering heeft de Nederlandse eigendom van deze kunstwerken officieel erkend en afgelopen maand schriftelijk bevestigd.

De tekeningen en prenten komen in juli naar Nederland, waar Koetsjma een tentoonstelling zal openen in Museum Boijmans Van Beuningen in Rotterdam. Boijmans bezit sinds 1935 een groot deel van de Koenigs-collectie, die in totaal 2.671 tekeningen en prenten omvat. De kunstwerken worden eigendom van de Nederlandse staat en komen in bruikleen van Boijmans. De tekeningen zitten nog in hun oude passe-partouts en worden bewaard in de originele zwarte dozen, die nog steeds de rode lakzegels van Museum Boijmans dragen. Voor de tekeningen en prenten naar Nederland komen, worden ze vanaf maandag getoond in Oekraïne.

De tekeningen behoorden ooit toe aan Frans Koenigs, werden tijdens de oorlog eigendom van havenbaron Van Beuningen, kwamen vervolgens in handen van de Duitse bezetter en werden na de oorlog door de Sovjet-Unie als oorlogsbuit meegenomen. 143 kunstwerken kwamen in 1947 in Kiev terecht en raakten daarna in de vergetelheid. Met het terugvinden ervan zijn nu 486 tekeningen gelokaliseerd van de 528 die sinds de oorlog werden vermist. In Moskou bevinden zich 307 kunstwerken, maar Rusland weigert vooralsnog deze aan Nederland terug te geven. Nabestaanden van Koenigs vinden overigens dat zij de rechtmatige eigenaar zijn van de tekeningen en prenten.