Arm Europa, welkom in de echte wereld

Waarom zou Europa geen doelwit kunnen zijn van moslimterrorisme? In Israël is de afgelopen dagen heftig gereageerd op de aanslagen jongstleden donderdag in Madrid. Mededogen overheerst. Maar er zijn ook vermaningen: Europa moet niet langer zo naïef zijn.

Europa, arm Europa, welkom in de echte wereld, welkom in de grimmige wereld waar terreur uit een rugzak met een mobieltje kan komen. In het land dat zichzelf als een bruggenhoofd van westerse beschaving in de Arabische wereld beschouwt en waar in de laatste drie jaar bijna duizend mensen onder vergelijkbare omstandigheden zijn gestorven, is vol medeleven, maar met een ondertoon van verbazing over de naïviteit van Europa gereageerd op `3/11'.

Waarom dachten de Europeanen eigenlijk dat zij immuun zouden zijn, is een vraag die meteen werd gesteld. ,,Wij Europeanen zijn geen Amerikaanse, Russische of zionistische imperialisten. Wij zijn verlicht, post-modern en progressief, wij zijn geen doelwit'', dacht Israëls grootste krant Yediot Ahronot, overigens zonder ondertoon van leedvermaak. Een begrijpelijke, invoelbare vorm van ontkenning, hetzelfde soort ontkenning waar Israël zelf lang mee heeft geworsteld, zei een Knessetlid van het progressieve Meretz.

De somberste commentatoren in kranten, in radioprogramma's en in de ingezondenbrievenrubrieken denken dat het niet lang zal duren voordat Madrid gevolgd zal worden door Parijs, Milaan of Warschau. Europese eenheid in het aangezicht van terreur zal cruciaal zijn. Als de indruk ontstaat dat Al-Qaeda, of geaffilieerde groepen, met aanslagen de dienst kunnen uitmaken, zullen nieuwe aanslagen zeker volgen.

,,Appeasement werkte in de jaren dertig niet en nu ook niet. Maar ik vrees wel dat het verdeelde Europa in die val trapt. Waarom komen al die ministers pas nu bij elkaar?'', constateert ingezondenbrievenschrijver Nadav Hugi in Ma'ariv.

Het zal ook niet lang duren voordat ook in Europa de eerste militaire checkpoints zullen verschijnen, de eerste uitzettingen van verdachte personen zullen plaatshebben en zelfs, denken militaire commentatoren, in het geheim naar het wapen van gerichte acties (liquidatie) tegen met juridische middelen niet te pakken terroristen zal worden gegrepen.

Dat is allemaal een kwestie van tijd, want na nieuwe aanslagen zal de roep van de bevolking om concrete, extreme acties steeds groter worden. En dat gaat zeker gepaard met politieke verrechtsing, meende ook Sever Plotzker van Yediot Ahronot.

Onvermijdelijk moeten dit soort reacties ook gelezen worden als een rechtvaardiging voor de Israëlische worsteling met Palestijns terrorisme. Een jochie van twaalf jaar werd maandag aangehouden bij een controlepost tussen Nablus en Jeruzalem.

Hij had, overigens zonder het te weten, een tien kilo zware bom in zijn rugzak, het ontstekingsmechanisme kon in werking gesteld worden met een gsm. Dat soort checkpoints heeft de economie in het noordelijk deel van de Westelijke Jordaanoever bijna gewurgd. Europa komt voor soortgelijke dilemma's te staan, want er zijn geen gemakkelijke, snelle antwoorden en oplossingen meer.

In brede kring wordt verwacht dat de Europese landen vooral ook de schuld bij zichzelf zulllen zoeken door een verband te leggen tussen deelname aan de oorlog in Irak, de steun aan Amerika en `Madrid'. Er zal getracht worden een onderscheid te maken tussen verschillende soorten terrorisme, er zal gezocht worden naar een oorzaak van de terroristische aanslagen en er zal getracht worden die oorzaak weg te nemen. Geen enkele Israëlische commentator, ook niet ter linkerzijde, denkt dat dat enig verschil zal maken.

,,Er is geen goede en er is geen slechte terreur'', schrijft de gezaghebbende militaire commentator Ze'ev Schiff van de links-liberale krant Ha'aretz: ,,Wat dit soort terreur kenmerkt, is het geloof dat een politieke zaak of ideologie aanvallen op mensenmassa's en onschuldige burgers rechtvaardigt, simpelweg omdat zij tot `de andere kant', de vijand, behoren.''

En niemand in Europa moet zich vergissen, het christelijke, maar ook het seculiere westen is de vijand in de ogen van een kleine, maar zeer vastbesloten groep fundamentalistische moslims. Rechts Israël ziet in de aanslag op Spaanse treinen het bewijs dat het ,,moslimextremistische beest'' (The Jerusalem Post) de kop opsteekt en hoopt dat een wakker geworden Europa in de `war on terror' de zijde kiest van de Verenigde Staten en Groot-Brittannië. En van Israël natuurlijk.

Dagbladen als Ma'ariv, maar ook de Midden-Oostenexperts van de Universiteit van Tel Aviv en het Herzliya Interdisciplinary Center vragen zich af of de verklaring voor de aanslag in Madrid hoofdzakelijk gezocht moet worden in de steun aan de Verenigde Staten in de oorlogen in Afghanistan en Irak.

Volgens de Arabist Yoav Keren kan de gepubliceerde verklaring van de Abu Hafs al-Masri Brigades, waarin gesproken wordt van ,,een oude rekening met het Spanje van de kruisvaarders'' ook geïnterpreteerd worden als het vereffenenen van de rekening van 1492, het jaar waarin de christenen de laatste moslims uit Spanje verjoegen en de Reconquista een feit was.

Op het Israëlische ministerie van Buitenlandse Zaken is Yehonatan Dahoh-Levy, Midden-Oostenexpert in het kabinet van de minister, een aanhanger van deze theorie. Hij baseert zich op het werk van de gerespecteerde shi'itische geleerde sjeik Yusuf Qaradawi.

Hoe dan ook, deze verklaringen verraden de vrees in Israël dat de publieke opinie in Europa uitsluitend verklaringen voor Madrid zal zoeken in de oorlog in Irak en in het steunen van de Verenigde Staten, en via deze weg uitkomt bij het zionistische Israël met alle consequenties van dien. Door de moslimextremistische dreiging te veralgemeniseren, wordt een verband met het Israëlisch-Palestijnse conflict ontkend. Tegen beter weten in.

Dat gebeurt uiteraard niet in de Palestijnse media, die overigens, net als de Palestijnse autoriteiten, de aanslagen hebben veroordeeld.

Waar de Israëlische media en de politiek grote, omtrekkende bewegingen maken, constateerde dr Eyad Al-Sarraj, bestuursvoorzitter van het Gaza Community Mental Health Program, een verstandig en genuanceerd Palestijns commentator, dat het ,,schokkend en diepbedroevend is dat de islam gekaapt wordt door terroristen en vervolgens misbruikt wordt door racisten''.

Want, zo schreef hij in Al-Quds: ,,Deze aanslag is de islam niet, de daders zijn de vijand van de islam. De Bin Ladens zijn een symptoom van een ziekte. Die ziekte zijn de dictatoren, die de Arabische wereld beroofd hebben van zijn vrijheid , die ziekte is de Israëlische bezetting en onderdrukking van de Palestijnen en die ziekte is de steun van de Verenigde Staten aan de Arabische dictatoren en de Israëliërs. Het enige antwoord op terrorisme en racisme is rechtvaardigheid, respect voor menselijke waardigheid en vrijheid. De zogenaamde `war on terror' is een belediging voor de menselijke intelligentie en een nieuwe vorm om slachtoffers de schuld te geven en te onderdrukken.''

Dat is een geluid dat in Israël allang niet meer wordt gehoord.