Kennis die men zelf bezit vindt men vaak belangrijk

Cyrille Offermans heeft veel woorden nodig om uit te leggen, wat eigenlijk een vanzelfsprekendheid zou moeten zijn (Opinie & Debat, 7 maart). Het ligt immers voor de hand dat we ons hele leven bezig zijn onze kennis uit te breiden en dat er altijd een basis moet zijn waarop wordt voortgebouwd.

We kunnen pas leren lezen als we kunnen praten, pas studeren als we kunnen lezen, pas verbanden begrijpen als we feiten kennen. Hoe zwaarder die basis, hoe gemakkelijker en prettiger het voortbouwen gaat.

Blijft de vraag welke parate kennis het nuttigst is en het meest bijdraagt aan het gevoel ,,zich in dit leven thuis te voelen'' zoals Offermans het uitdrukt. De kennis die men zelf bezit zal men meestal erg belangrijk vinden. Kennis die men niet heeft lijkt al gauw onbelangrijk. Dat verschijnsel meen ik ook op te merken in het stuk van Offermans. Hij definieert eruditie niet, maar uit zijn voorbeelden blijkt dat hij daarmee vooral kennis bedoelt op het gebied van historie, de kunsten, de filosofie. Dat is zijn eigen kennisgebied.

Vooral kennis op die terreinen draagt bij aan de eruditie, zo wordt gesuggereerd. Hoezeer ook ik dat belangrijk vind, daarmee wordt voorbijgegaan aan het belang van eruditie op terreinen die momenteel de basis vormen voor het functioneren van onze maatschappij: bètawetenschappen en techniek.

Zij zijn het wezenskenmerk van onze cultuur.

Mensen als Newton, Huygens, Leibniz, Lorentz zijn daarvoor belangrijker geweest dan Bredero, Van Ostade, Busken Huet of koning Willem III om maar eens een wilde greep te doen. De ideeën van Darwin zijn belangrijker voor ons denken dan die van Heidegger, voor onze economie die van Adam Smith meer dan die van Witteveen. Zeker, gevoel van de waarde van deze mensen vereist enige kennis van het terrein waarop ze zich bewogen. Dat soort kennis behoort m.i. dan ook stellig tot de bagage van wie een erudiet persoon genoemd wil worden. Kortom, de tekorten van het huidige onderwijs zijn m.i. nog veel ernstiger dan Offermans schetst.