Bioscoop wordt luxe uitje jongeren

In Peking kun je naar `Lord of the Rings' en `The Matrix'. Het aantal mooie en schone bioscopen neemt gestaag toe, ook al zijn nieuwe films in China veel sneller beschikbaar op illegale DVD's.

Als je in het uitgestrekte, dure winkelcomplex de Oriental Plaza in Peking de Star Avenue afloopt, dan kom je na het Hyatt Hotel, via de dealer van Rolls Royce en de winkels van Max Mara en Bally uit bij het luxe en spiksplinternieuwe bioscoopcomplex Star City met zijn zes zalen en ruim achthonderd stoelen. Alles blinkt en glinstert er, nergens is er een papiertje op de grond te bekennen en je kunt je er overal ter wereld wanen.

Deze week draait er niet alleen deel een, twee en drie van Lord of the Rings in een marathonzitting, maar je kunt er ook twee Hongkongse films, Fanfan La Tulipe, Mona Lisa Smiles, The Pianist en de Chinese film Nuan (Warmte) bekijken.

Manager Kang Xue Jun is zichtbaar trots op `zijn' bioscoop, die pas zeven maanden terug is geopend. ,,Het is een investering van een Chinese filmmaatschappij en een Hongkongse producent, en het is het mooiste, meest luxe complex van de hele stad.'' Daar zijn de prijzen van de toegangskaartjes dan ook naar. Die lopen van zo'n 5 tot 12 euro, en dat is veel geld in een stad waar het gemiddelde loon nog lang niet op Europees niveau ligt. Het is ook veel geld als je bedenkt dat je voor diezelfde 5 euro ook vijf films op DVD kan kopen. Dan heb je ook meteen een veel ruimere keuze aan buitenlandse films, want de censuur bemoeit zich niet met de illegale DVD's. Je hebt de nieuwste films dan ook veel sneller op DVD in handen dan dat ze in de bioscoop uitkomen. De bioscopen kunnen namelijk niet om de nog steeds trage, strenge en zuinige staatsinkopers van buitenlandse films heen.

Waarom zou je dan toch nog naar de bioscoop gaan? ,,Je ziet de films veel mooier als je bij ons komt kijken'', zegt een jonge, hippe jongen in een oranje shirt, die kaartjes verkoopt vanachter een moderne, open balie. ,,Er zijn mensen die een film eerst op DVD bekijken en als ze hem goed vinden, komen ze bij ons om er op een groot scherm van te genieten.''

Peking telt relatief gezien bijzonder weinig bioscopen. In de stad wonen ongeveer net zo veel inwoners als in Londen, maar de filmladder is er korter en minder gevarieerd dan in Amsterdam. ,,Er zijn maar zes of zeven complexen met meer dan één zaal, en de eerste daarvan is pas in 2000 geopend'', vertelt Kang. ,,Peking is daarmee later dan veel andere Chinese steden, maar we maken nu een inhaalslag. Er worden in een hoog tempo veel zalen bijgebouwd, want we kunnen nog niet aan de behoefte voldoen.''

Het beeld dat Kang schetst, komt overeen met de bevindingen in een rapport over de Aziatische filmsector dat begin deze maand door de Britse firma Dodona Research is gepubliceerd. Daarin staat dat het aantal filmdoeken in China de komende vijf jaar de snelste groei zal doormaken van alle landen in Azië, en dat de kassa-inkomsten in diezelfde periode zullen verdrievoudigen. Omdat de markt minder strak wordt gereguleerd en de import van films versoepeld en versneld wordt, zien vooral commerciële investeerders uit Hongkong en uit China zelf nu hun kans.

Heel China telt momenteel zo'n 2000 doeken, en dat is wel heel karig op een bevolking van 1,3 miljard mensen. Het kleine Nederland telt met zijn 16 miljoen inwoners toch al zo'n vijfhonderd doeken. Maar naar de film gaan wint in de steden sterk aan populariteit. Het wordt een luxe uitje voor jongeren die hoofdzakelijk, maar niet alleen, naar buitenlandse films komen kijken. Ook de Chinese komedie Shouji (De mobiele telefoon) van de regisseur Feng Xiaogang was rond Chinees Nieuwjaar een kassucces. De film handelt over echtgenoten die hun vrouw bedriegen en die via sms-jes hun heimelijke affaires onderhouden.

De traditionele, goedkope, maar vieze, oncomfortabele en slecht geoutilleerde Chinese bioscopen raken ondertussen steeds meer uit de tijd. Er wordt niet meer gerocheld onder de film en de vloer ligt na afloop ook niet meer bezaaid met de schilletjes van zonnebloempitten. Ook het beeld van Chinese boeren die in de openlucht als gebiologeerd zitten te kijken naar de propagandafilms die speciale mobiele filmbrigades in alle hoeken en gaten van het land voor hen kwamen vertonen, lijkt voorgoed tot de verleden tijd te behoren.