VS lijken niet rijp voor wet homohuwelijk

Het homohuwelijk, met president Bush als prominentste tegenstander, zorgt voor veel ophef in Amerika. Politiek en juridisch. En in de media raast een polemiek over christelijk-viriele waarden.

Het is als een overslaande bosbrand, waarschuwde Bill Frist, de leider van de Republikeinen gisteren in de Senaat. Hij doelde op het met de dag groeiende aantal staten en stadhuizen die homohuwelijken mogelijk maken. Na Massachusetts en San Francisco volgden Portland, Oregon, en twee gemeentes in de staat New York.

Voor Frist, de hoofduitvoerder van president Bush in het Congres, was de homo-trouwgolf aanleiding snel in de federale grondwet vast te leggen dat het huwelijk alleen voor man en vrouw is bestemd. De president zei een week geleden voor zo'n amendement te zijn. De ontvangst van menig partijgenoot was overigens lauw. Het is een politieke en juridische veldslag waar zij liever buiten blijven.

Terwijl een Senaatscommissie gisteren een hoorzitting hield over grondwettelijke homohuwelijkspreventie, verklaarde de procureur-generaal van New York, Elliot Spitzer, dat de wetgeving van die staat geen ruimte laat voor het homohuwelijk. Dat was voor hem aanleiding de wet te veranderen, maar daar gaat hij niet over.

De burgemeester van New Paltz, ook in New York, werd gisteren in staat van beschuldiging gesteld wegens het onrechtmatig trouwen van 25 homoparen vorige vrijdag. Hij heeft nog 1000 paren op de wachtlijst staan. Demonstranten op de trappen van het stadhuis van New York City eisten een standpunt van burgemeester Bloomberg. Aan de westkust, in Portland, werden honderden huwelijken voltrokken.

De waardenstrijd is in de politiek op het ogenblik meer een veenbrand, die ieder ogenblik boven de grond kan komen. Democraten willen dat de verkiezingen gaan over de economie, over banen en over de manier waarop de regering-Bush Amerika in de wereld projecteert. De Republikeinen toonden gisteren voor het eerst hun politieke tv-campagne, waarin zij president Bush portretteren als een betrouwbare kapitein op woelige baren.

Het is onderdeel van de zorgvuldige opbouw van het merk Bush als stevig, gelovig, vaderlandslievend, manlijk, ondernemersvriendelijk. In dat verband is het niet verrassend dat de president het homohuwelijk op de agenda heeft gezet. Ook al komt hij er zelden op terug, het signaal is gegeven. Het heeft geleid tot polemiek op vele fronten. In de media raast een polemiek over christelijk-viriele waarden.

De meeste uitgesproken standpunten komen van de talloze actiegroepen die het gezin en het klassieke huwelijk propageren. De gezinslobby was al blij toen de president in zijn State of the Union-toespraak 1,5 miljard dollar toezegde om burgers huwelijkskunde bij te brengen ongeveer de helft van de huwelijken houdt stand in Amerika. Met zijn steun aan een grondwetsamendement geeft Bush hun koninklijke goedkeuring.

Gary Bauers `American Values' en veel rk-geestelijken verdedigen vooral de stelling dat kinderen een vader- en een moeder-voorbeeld nodig hebben. De Family Research Council voert wetenschappelijk onderzoek aan over oorzaken en behandelbaarheid van homoseksualiteit, gekoppeld aan waarschuwingen voor de gezondheidsrisico's verbonden aan een dergelijke levensstijl.

De meeste tegenstanders van het homohuwelijk zeggen dat zij niets tegen homo's hebben maar dat erkenning het voor de continuïteit van de samenleving belangrijke huwelijk tussen man en vrouw bedreigt. The Weekly Standard voegde daar vorig jaar aan toe ,,het risico dat het homohuwelijk ons meesleept op het hellend vlak van de polygamie en het groepshuwelijk''.

Het is niet zeker of de tweederde van de Amerikanen die volgens peilingen tegen legalisering van het homohuwelijk zijn, ook aan Sodom en Gomorra denken. Arnold Schwarzenegger, gouverneur van Californië waar de homotrouwgolf is ontstaan, gaf deze week in de late avond-tv-show van Jay Leno toe het homohuwelijk hem eigenlijk niets kon schelen, nadat hij er eerder volgens de Republikeinse leer bezwaren had gemaakt.

Toen presidentsvrouw Laura Bush onlangs werd gevraagd of zij en haar man homoseksuelen kenden, antwoordde zij: ,,Ja natuurlijk, iedereen toch?'' Vice-president Dick Cheney, wiens dochter Mary openlijk lesbisch is, verklaarde tijdens de verkiezingen van 2000 dat deze kwesties aan de vijftig staten moeten worden overgelaten. Nu de president die Republikeinse afkeer van federale oplossingen even heeft verlaten, kreeg Cheney deze week de zelfde vraag. Zijn antwoord was: ,,Ik steun de president.'' Op www.dearmary.com staan meer dan 20.000 briefkaarten aan Mary Cheney.

Nu de politiek zo veel overhoop heeft gehaaald zonder tot duidelijkheid te komen lijkt het homohuwelijk een juridische fase in te gaan. Juristen verschillen van mening over wat er gebeurt met de nu al gesloten huwelijken als die straks buiten de wet worden verklaard. De strijd om erkenning in andere staten dan waar een homohuwelijk is gesloten, zal voor talloze rechtbanken worden uitgevochten.

Een eerste inventarisatie van meningen maakt het overigens dubieus of een amendement op de grondwet in het Congres de vereiste tweederde meerderheid zal halen. En dan moet nog driekwart van de staten de toevoeging goedkeuren; 38 van de vijftig hebben een Defense of Marriage Act, een anti-homohuwelijkswet.

Het doet allemaal weinig af aan de feestvreugde van Marloes Schoonheim en Marjan Onrust, die in San Francisco trouwden op de tweede dag dat het mogelijk werd. Marloes had Marjan, die destijds op een motorvakantie in Italië was al eens per sms ten huwelijk gevraagd. ,,We hadden allebei niet zo veel op met het instituut huwelijk, maar toen we op de radio hoorden dat het hier kon, hebben we onze kans gegrepen'', vertelt Marloes, die historisch demografisch onderzoek doet aan Stanford University in Californië.

Zij hopen dat hun huwelijk in Nederland erkend zal worden. Nu zij na zeven uur in de rij te hebben gestaan echtelieden zijn, betekent het toch wel veel. Haar jeugd in Middelburg ligt ver weg als Marloes overdenkt: ,,Het is gek dat iets wat zo romantisch voor je zelf is, historische en politieke consequenties blijkt te hebben.''

Dit is het laatste deel van een korte serie. De eerdere delen verschenen afgelopen zaterdag en afgelopen dinsdag.