Monument van machteloosheid

,,Nou Piet, hoi hè, goeie reis hè. 't Ga je goed, dag Piet, hoi hè.'' Niet het afscheid van een dierbare die met vakantie gaat, maar de laatste woorden van een verpleeghuisarts tot zijn patiënt. Deze verbale onbeholpenheid maakt deel uit van een monument van machteloosheid, dat Kruispunt zondag optrekt rond de ongeneeslijke longkankerpatiënt Piet van der Wel. De RKK-rubriek stelt de vraag of het door een arts laten `inslapen' van een ondraaglijk lijdende zieke nu wel of geen euthanasie is.

Vorig jaar noemde J. de Wijkerslooth, voorzitter van het college van procureurs-generaal, het `ongerijmd' dat deze vorm van `terminale sedatie' niet aan de euthanasieregels hoeft te voldoen, omdat het als pijnbestrijding wordt opgevat. Minister Donner stelde vervolgens dat wel degelijk een onderscheid tussen de twee bestaat: de patiënt doen sterven aan een overdosis morfine valt onder `normaal medisch handelen', terwijl bij euthanasie dodelijke medicamenten worden verstrekt op verzoek van de patiënt.

Uit onderzoek blijkt dat in Nederland een aanzienlijk groter deel van alle sterfgevallen het gevolg is van terminale sedatie dan de 2,7 procent ten gevolge van euthanasie. Kruispunt onderzocht wat dit subtiele onderscheid in de praktijk betekent. De cameraploeg verbleef tot vrijwel het einde aan het sterfbed van Piet van der Wel, die euthanasie afwees maar wel toestemming gaf onder medische begeleiding `in te slapen'.

Te zien zijn de voorbereidende gesprekken tussen de Rotterdammer en zijn arts Frans Baar, de gestage achteruitgang van de patiënt, tot het moment dat Van der Wel nauwelijks meer in staat is te reageren. Na het opmerkelijk alledaagse afscheid volgt een nagesprek met de drie zoons Van der Wel, die zich toch ongelukkig tonen met de gang van zaken. Hun vader was na het laatste, bewuste contact met zijn naasten nog enkele keren angstig en benauwd uit zijn roes ontwaakt. ,,Dan heb je weliswaar geen euthanasie gepleegd'', analyseerde de arts het later, ,,maar toch heb je te laat ingegrepen.'' Deze reportage bewijst dat aan het sterfbed nog altijd kan worden gehandeld in een medisch-juridisch - en voor betrokkenen onverdragelijk - schemergebied.

Van der Wel bracht zijn laatste weken door in een `hospice'. Kruispunt brengt zijdelings een ode aan dergelijke instellingen, waar zieken, in de nabijheid van hun naasten, naar omstandigheden rustig kunnen sterven. Na de reportage volgt een gesprek met Ben Zylicz, medisch directeur van zo'n hospice, Rozenheuvel te Roosendaal. Procureur-generaal De Wijkerslooth ging niet op de uitnodiging van het programma in.

Kruispunt, Ned.1, 22.07-22.45u.