Belasting betalen evenredig aan heupomvang is absurd

In het artikel `Globesity: de wereld wordt te dik' (NRC Handelsblad, 23 januari) besteedt de krant aandacht aan de voordracht van econoom en hoogleraar Wim Groot.

Groot pleit voor een extra belasting op snacks, de zogenaamde snacktax of vettax. Zijn redenering is dat mensen met overgewicht een groter beroep doen op de gezondheidszorg en daardoor de samenleving meer geld kosten dan mensen die hun gewicht wel op orde hebben.

Feitelijk is dit een correcte redenering. Maar om daaruit tot de aanbeveling te komen dat die mensen ook moeten boeten voor hun gedrag, gaat te ver. Dit soort redeneringen worden geuit door rekenmeesters die uitsluitend naar het saldo kijken van debet en credit op de macro-economische balans. Vanuit dat gezichtspunt proberen ze de samenleving tot economisch verantwoord gedrag te bewegen. De economen nemen op die manier het initiatief in de normen-en-waardendiscussie. Het is echter absurde fatsoensrakkerij.

Zo kan ik nog wel meer extra belastingen bedenken voor groepen mensen die een bovengemiddelde greep doen uit de nationale pot voor de ziekenzorg. Wat te denken van motorrijders, trampolinespringers, automobilisten, aidspatiënten, sporters in lagere teams (zij gaan ongetraind het veld op), carnavalsvierders, ja, zelfs vrouwen. Het is immers bekend dat vrouwen veelvuldiger en intensiever gebruikmaken van voorzieningen in de gezondheidszorg. Deze groepen zouden allen onder het extra belastingregime van Groot moeten vallen, omdat zij de samenleving meer dan gemiddeld geld kosten.

In essentie is dit een asociale redenering die van weinig respect getuigt voor de keuzes en eigenheid van mensen en die tevens een bom legt onder de ziektekostenverzekering. We hebben juist in het verleden met elkaar afgesproken dat we al het geld dat we willen besteden aan de gezondheidszorg in een grote pot stoppen waar mensen in voorkomende gevallen een beroep op kunnen doen, ongeacht hun levensstijl of hun andere al dan niet vrijwillig gekozen risicofactoren.

Dit alles binnen een bepaalde bandbreedte. Zo vindt iedereen het terecht dat jonge automobilisten meer premie betalen of dat skiërs een extra ongevallenverzekering afsluiten. Maar mensen belasting te laten betalen evenredig met hun heupomvang is van een andere orde.