Het beeld

In een karikatuur kun je niet heen om een grote neus of spleetogen. De satirische animatieserie Café de Wereld, dagelijks onderdeel van VARA Laat, bevat weinig – en alleen vrouwelijke – allochtonen: Chazia Mourali, Tatjana Simic en, sinds kort, Kamerlid Ayaan Hirsi Ali van de VVD. Dat ze getekend wordt met dikke lippen hoort bij een genre dat de spot drijft met in het oog lopende lichamelijke eigenschappen. Alleen lijkt de in dit café aan de bar zittende personage, die aan André Hazes uitlegt dat islamitische vrouwen niets te vertellen hebben, meer op een Surinaamse dan een Somalische, draagt ze een onparlementair strak roze truitje en praat met een soort van noordelijk accent à la Jeltje van Nieuwenhoven. Echt beledigend wordt de domheid van de makers, wanneer ze Ayaan emoties laten onderstrepen met snelle tongbewegingen en kreten achter uit de keel, zoals je die wel in het westen van Afrika hoort.

West-Afrika, Oost-Afrika, Suriname, het is ook allemaal zo ingewikkeld met die buitenlanders! In de zeer verdienstelijke documentaire serie The New Americans, over nieuwe immigranten in de VS, zagen we in een Nigeriaans restaurant in Chicago hoe de man in een gezelschap het eerst bediend wordt. Als de dames reclameren, luidt de verontschuldiging: `O, ik dacht dat jullie Afrikanen waren!' Het verschil tussen Afro-Amerikanen en Afrikaanse Amerikanen is dus van belang.

Geen excuses bood de VPRO aan voor het feit dat het begin van de aflevering van gisteren, met vooral dialogen in Mexicaans slang, onvertaald bleef. De serie wordt uitgezonden in de serie VPRO's Import, op dinsdag na middernacht, wanneer er toch niemand meer kijkt, zelfs niet in het Mediapark. Pas na ruim een kwartier kwamen de titels alsnog op gang.

Het is dezelfde onverschilligheid die de VPRO aan de dag legt bij de dagelijkse verslaggeving van het International Film Festival Rotterdam in het zogeheten RAM-journaal, gisteren ook toevallig met een Nigeriaans item, over de lokale video-industrie, het zogeheten Nollywood, dat 200.000 mensen van werk voorziet. De VPRO steunt het filmfestival als sponsor en vindt het kennelijk belangrijk, maar stelt als eindredacteur van het festivaljournaal Bram van Splunteren aan, die elke dag verzucht dat hij niet van moeilijke, sombere films uit verre landen houdt en liever een Hollywoodfilm met een happy ending ziet. Het is een interessante opvatting, maar de gezochte confrontatie tussen twee werelden komt niet erg uit de verf, hooguit als vermoeid gegrom van de verkeerde man op de verkeerde plaats.

Nog een voorbeeld van curieuze casting bood gisteren het promotiefilmpje dat de redactie van Netwerk had laten vervaardigen voor continuering van de samenwerking van AVRO, KRO en NCRV zonder de EO. Van de KRO mocht het niet uitgezonden worden, maar van de AVRO juist wel. De volgende prominenten waren bereid gevonden hun steun aan Netwerk uit te spreken: schrijver Leon de Winter, vooraanstaand CDA-lid Hans Hillen en de journalisten Willem Oltmans en Henk Spaan. Satire leek hier niet beoogd.