Gevechten op het water in poëtisch epos Zhang Yimou

Zhang Yimou's oogstrelende martial arts-epos Hero verenigt op sublieme wijze verhaal, gedurfde esthetiek en gracieuze gevechten. De film speelt zich een aantal eeuwen voor Christus af, als China nog bestaat uit zeven elkaar zwaar bevechtende koninkrijken. Hero vertelt over Naamloos (Jet Li) die in een poging de meest gevreesde en oorlogszuchtige leider Koning Qin om te brengen hem drie verhalen opdist. Elk verhaal brengt hem dichter bij de koning - van honderd naar tien passen - en een grotere kans hem uit de weg te ruimen. De drie verhalen van Naamloos worden in flashback getoond, elk met een dominante kleur in de mise-en-scène: rood, blauw en wit. Zo kunnen de verhalen uit elkaar worden gehouden, symboliseren ze de overheersende emoties van de personages en bieden een esthetisch genoegen op zichzelf. Die nadruk op de visuele kant van de film greep cameraman Christopher Doyle (bekend van zijn films met Wong Kar-wai, waaronder In the Mood for Love) met beide handen aan om dan weer weidse vergezichten te filmen, dan weer extreme close-ups van waterdruppels of het glimmende blad van een zwaard. Als blijkt dat de verhalen die Naamloos de koning vertelt niet allemaal kloppen - een verwijzing naar Akira Kurosawa's Rashomon (1950) - krijgen de kleuren nog eens een extra dimensie: rood voor verbeelding, blauw voor de subjectief waargenomen werkelijkheid en wit voor 'de' waarheid.

Maar ook zonder die kennis biedt Hero een ongekend schouwspel. Zoals het hoort bij martial art-films doet de uitkomst van de gevechten er niet toe, maar gaat het om de sierlijke bewegingen en innerlijke processen van de strijders. Zo krijgen we een aantal prachtige 'balletten' te zien. Een van de mooiste maakt gebruik van een herfstsetting. Gele bladeren dwarrelen rond, waaien in het gezicht van de kemphanen en zorgen voor een prachtig gevechtspodium. Dankzij de wire-techniek, waarbij de acteurs aan kabels alle kanten kunnen opzweven (waarna de kabels later digitaal verwijderd worden), kan alles. De zwaartekracht wordt getart. Zagen we in Crouching Tiger, Hidden Dragon (Ang Lee, 2000) al een in de boomtoppen uitgevochten duel, in Hero trotseren de acteurs - als ware ze Jezus zelf - het wateroppervlak. Je weet dat het niet kan, maar het levert wel pure beeldpoëzie op.

Hero (Ying xiong). Regie: Zhang Yimou. Met: Jet Li, Tony Leung, Maggie Cheung, Zhang Ziyi, Chen Daoming. In: 22 bioscopen.