`Flink verdienen aan exportverkeer uit China'

Zijn diepste wensen, verkoop van Martinair en een beursgang van rederij P&O Nedlloyd, zijn nog steeds niet vervuld. Maar bestuursvoorzitter Haddo Meijer van Nedlloyd heeft van P&O Nedlloyd mede dankzij de economische expansie van China niet alleen een winstgevend maar ook een `slim' bedrijf gemaakt.

,,Mijn tijd wordt overzichtelijk, om het zo maar eens uit te drukken'', zegt Nedlloyd-bestuursvoorzitter Haddo Meijer (59) in zijn kamer op de zeventiende verdieping van het hoofdkantoor van Nedlloyd in Rotterdam. Meijer nam op 1 januari afscheid als topman van containerrederij P&O Nedlloyd. ,,Wat mij naast allerlei zakelijke actviteiten steeds meer bezighoudt is de discussie over integriteit in het bedrijfsleven, de code Tabaksblat en noem maar op. Met die code ben ik het eens. Maar waar ik me wel zorgen over maak is dat er langzamerhand een beeld begint te ontstaan dat mensen alleen maar tot inzet zijn te bewegen als daar financiële prikkels aan zijn gekoppeld. Terwijl het in mijn optiek toch gaat om verantwoordelijkheidsbesef, dat je gewoon je werk goed doet. Als je kijkt naar de wederopbouw van Nederland na de Tweede Wereldoorlog, toen iedereen een vast salaris had, en je ziet wat er toen allemaal is neergezet. Als je dat relateert aan de inhaligheid van de huidige maatschappij, kun je je afvragen wat we met z'n allen aan het doen zijn? Het roept bij mij soms een heel armoedig beeld op.''

Meijer werkt sinds 1991 voor Nedlloyd, waar hij met zijn voorganger Leo Berndsen een bedrijf leidde dat op het hoogtepunt ruim 18.000 mensen in dienst had. Na verkoop van de wegtransportactiviteiten van Nedlloyd, gebundeld in Europees Transport en Distributie, aan Deutsche Post en Danzas werd de rederij ondergebracht in een gezamenlijke onderneming met het Britse P&O. P&O Nedlloyd, waarin P&O en Nedlloyd ieder vijftig procent bezitten, behoort met een verwachte omzet van zes miljard dollar in 2004 met Maersk, MSC en Evergeen tot de vier grootste containerrederijen ter wereld. Nedlloyd heeft daarnaast nog een belang van 50 procent in luchtvaartmaatschappij Martinair, waar KLM mede-eigenaar van is.

,,Nedlloyd is op dit moment niet meer dan een administratiekantoor waarin we de stemmen bundelen van onze aandeelhouders'', zegt Meijer, die er onmiddellijk aan toevoegt dat Nedlloyd moet worden gezien als een investeringsmaatschappij met een tijdelijk karakter. Voor Martinair wordt een koper gezocht, terwijl voor de containerrederij wordt gewerkt aan een constructie waarbij Nedlloyd van de beurs wordt gehaald en P&O Nedlloyd naar de beurs wordt gebracht. ,,Dat zou nog steeds de meest eenvoudige oplossing zijn'', zegt Meijer, die gokt op een beursgang van het bedrijf in 2004. Zijn voorganger Leo Berndsen zag drie pogingen voor een beursgang van P&O Nedlloyd stuklopen op sentimenten aan Britse zijde. De Britten zeiden weliswaar dat de containerrederij binnen P&O geen kernactiviteit meer is, maar afstand doen van de containervloot via een minderheidsbelang in P&O Nedlloyd ging ze toch een stap te ver.

Ook accountant Meijer, geen zeebonk maar financieel een snelle denker, die ervaring heeft opgedaan bij bedrijven als DAF, Wessanen, Hoogovens en Akzo, zag de afgelopen jaren als bestuursvoorzitter bij P&O Nedlloyd geen kans het beursdossier los te wrikken. Hij blijft als bestuursvoorzitter van Nedlloyd de beursgang begeleiden. Pas daarna zit zijn werk bij Nedlloyd er echt op.

Meijer heeft wat de beursgang betreft veel vertrouwen in zijn opvolger bij P&O Nedlloyd. Dat is de van DHL en Reuters afkomstige Philip Green, die volgens eigen zeggen op zoek was naar een bedrijf met een rijke geschiedenis en een sterk merk en op beide punten op zijn wenken werd bediend bij de containerrederij. Meijer: ,,Green is een onafhankelijke CEO die geen binding heeft met beide moederbedrijven. Hij brengt bovendien een grote expertise mee voor de veranderingsprogramma's die we op dit moment binnen P&O Nedlloyd aan het implementeren zijn en heeft ruime ervaring met ICT en logistiek.''

Onder Meijer heeft P&O Nedlloyd in 2002 een strak bezuiningingsprogramma ingezet waarmee eind dit jaar 350 miljoen euro op jaarbasis moet worden bespaard. Ook kwam Meijer voor een reder tot de nogal opmerkelijke conclusie dat er meer te verdienen is voor P&O Nedlloyd op het land dan op zee. ,,De landkant is moeilijker te beheersen. Daar moeten we veel efficiënter containers gaan vervoeren via de trein en de binnenvaart. We willen de vrachtwagen veel meer alleen in het laatste stadium gaan gebruiken. De kosten voor uitbesteding van de bezorging over land zijn nu even hoog als de kosten op zee om de hele vloot te laten varen.''

P&O Nedlloyd wil volgens Meijer vooral ,,een slimme onderneming'' zijn, waarbij nog wel naar een nieuwe alliantiepartner wordt uitgekeken, met name in de Pacific, maar niet tegen iedere prijs. Meijer: ,,We willen eerst kijken wat we op eigen kracht kunnen bereiken. Waarbij de vraag centraal staat: hoe krijgen we die slimme onderneming? Dat we heel nauwkeurig kunnen sturen bij de vraag, waar maak je je winst, bij welke klant en in welke regio? We streven daarbij ook naar schaalgrootte. Een beursgang helpt ons om die strategische plannen te financieren.''

Dankzij de opkomst van de Chinese economie maken de containerrederijen momenteel weer goede winsten. ,,Er is met het verplaatsen van bedrijven van veel productiecapaciteit naar China een enorm exportverkeer uit China op gang gekomen. De containervaart brengt dat allemaal bij elkaar en verdient daar momenteel flink aan. Ik denk dat die export uit China nog wel een tijdje blijft doorgroeien. Als daar dan ook nog het aantrekken van de economie bij komt gaan we de komende jaren uitstekende tijden tegemoet met de rederij. Maar we mogen als bedrijf het opkomende tij niet missen. Want ik reken me niet rijk. De containervaart zal altijd een cyclisch karakter behouden. Daarom is het zo belangrijk dat we met P&O Nedlloyd een moderne en slimme onderneming in de containermarkt zetten die bij een volgende neergaande cyclus niet meteen weer in de zware verliezen terecht komt.''