WAT TE DOEN MET TIEN NIEUWE COMMISSARISSEN, EEN CURSUS INBURGEREN, OF DUURSTE STAGIAIRES MAAR GELUKKIG MEER VROUWEN

Al een jaar geleden klaagde Romano Prodi, de voorzitter van de Europese Commissie, dat de gedachte aan de komst van Eurocommissarissen uit de tien nieuwe lidstaten van de Europese Unie voor hem ,,een nachtmerrie'' was. Terwijl hij dat vertelde wipte hij voortdurend met zijn knieën en verkruimelde hij stukjes brood, alsof de kwestie hem werkelijk op de zenuwen werkte.

Zijn probleem betrof niet de personen die met ingang van 1 mei, wanneer de tien landen officieel lid worden van de Europese Unie, zijn Commissie komen versterken. Hij vroeg zich veeleer af wat hij ze te doen zou moeten geven in de zes maanden dat de huidige Commissie nog in functie is. Want al in november loopt de termijn van Prodi's Commissie af en moet er een nieuwe ploeg Eurocommissarissen aantreden.

Prodi's pogingen om al in mei vervroegd een heel nieuwe Commissie te laten aantreden, mislukten wegens organisatorische problemen. Voor zes maanden alle portefeuilles onder de Eurocommissarissen herverdelen is onmogelijk. De nieuwe commissarissen zes maanden lang voor spek en bonen laten meedraaien, is beledigend. Prodi moest iets bedenken.

Tegen het einde van deze week hoopt hij in overleg met de regeringen van de tien nieuwe lidstaten de lijst namen van kandidaat-Eurocommissarissen gereed te hebben. Daarna moeten de EU-regeringen en het Europees Parlement met de benoemingen instemmen en breekt op 1 mei het uur der waarheid aan. Prodi heeft bedacht de tien nieuwe Eurocommissarissen een soort inburgeringscursus van zes maanden te geven. Op die manier zijn ze op hun taak voorbereid als ze – wat zeer waarschijnlijk is – in november ook van de nieuwe Europese Commissie deel gaan uitmaken.

Aan die cursus moeten de huidige twintig leden van de Europese Commissie allemaal een bijdrage leveren. Prodi heeft bedacht dat tien huidige Eurocommissarissen hun nieuwe collega's zes maanden speciaal moeten begeleiden. Frits Bolkestein met zijn belangrijke portefeuille Interne Markt is voorlopig de dans ontsnapt. Hij behoort niet tot de Eurocommissarissen die in eerste instantie zijn uitgekozen om een nieuweling naast zich te krijgen en zes maanden in het werk van de Commissie in te wijden. Maar volgens een woordvoerder van de Commissie staat de lijst van Commissarissen die een mentortaak krijgen nog niet definitief vast. Toch nog een kans voor Bolkestein, die graag in november lid van de nieuwe Commissie wordt, maar zijn appartement aan de Brusselse Louizalaan te koop gezet heeft.

Het Britse weekblad The Economist heeft geschreven dat de Eurocommissarissen van de nieuwe lidstaten van mei tot november de duurst betaalde stagiaires van Brussel zijn, die bovendien een auto met chauffeur krijgen. Dat is schromelijk overdreven. Aan iemand als Danuta Hübner, de Poolse kandidaat-Eurocommissaris, behoeft niemand te vertellen wat de Europese Unie is. Zij is de huidige Poolse minister van Europese Zaken, een functie die zij juist vanwege haar kennis over Europa kreeg.

De nieuwe Eurocommissarissen hebben vanaf mei ook net als hun `oudere' collega's volwaardig stemrecht. Zij kunnen dus, als zij willen, wel degelijk vanaf de eerste mei invloed laten gelden. Omdat zij geen portefeuilles krijgen, zijn hun kabinetten wel beperkt tot drie persoonlijke medewerkers. De andere Eurocommissarissen beschikken over kabinetten met zes medewerkers.

Onder de tot nu toe bekende zes kandidaat-Eurocommissarissen zijn drie vrouwen. Dat is een uitzonderlijke score. Toen Prodi in 1999 zijn Commissie vormde, zei hij nadrukkelijk vrouwen te willen. Maar zijn twintigkoppige Commissie telt slechts vijf vrouwen. Met de komst van de nieuwe lidstaten wordt het overwicht van de mannen in de Commissie in ieder geval tot november iets teruggebracht.

Dat wil niet per se zeggen dat daarmee de Commissie beter gaat functioneren. De vriendjespolitiek van Edith Cresson, voormalig Frans socialistisch premier en Eurocommissaris van de in 1999 afgetreden Commissie van voorzitter Jacques Santer, is een probleem dat nog altijd voortsleept.

De opdrachten ter waarde van 136.000 euro die Cresson aan een inmiddels overleden bevriende tandarts verstrekte waren belangrijke aanleidingen voor het gedwongen vervroegde aftreden van de Commissie Santer. De tandarts moest wetenschappelijke rapporten schrijven over zaken waarover hij geen specialistische kennis had. In 1999 is geconcludeerd dat Cresson zelf geen voordeel van haar begunstiging van de tandarts heeft gehad. Desondanks is de Belgische justitie een onderzoek begonnen om te kijken of de voormalige Eurocommissaris vervolgd moet worden wegens fraude.

Een woordvoerster van de Belgische justitie heeft gezegd dat dit onderzoek ,,binnen enkele weken of maanden'' wordt afgesloten. Cresson zal op haar verzoek binnen enkele weken door de Europese Commissie worden ontvangen. Zij wil zich in Brussel verdedigen tegen de beschuldiging van vriendjespolitiek. Zij heeft altijd gezegd het slachtoffer te zijn geweest van vijandige journalisten en politieke tegenstanders. Ook wanneer de Belgische justitie afziet van strafrechtelijke vervolging, kan de Commissie Cresson nog voor het Europese Hof van Justitie dagen omdat zij zich niet aan de gedragsregels van Eurocommissarissen heeft gehouden.

10 feb. Bijeenkomst Europese ministers van Financiën

11 feb. Europese Commissie presenteert begroting 2007-2013

19 feb. Bijeenkomst Europese ministers van Justitie

23 feb. Bijeenkomst Europese ministers van Buitenlandse Zaken

23 feb. Bijeenkomst Europese ministers van Landbouw