Nagels van Cruijff

Johan Cruijff kijkt op een monitor naar Johan Cruijff. Hij bestudeert zijn eigen versnelling met de bal aan de voet. En kijk, daar loopt hij met zijn vrouw Danny in de zon over de Ramblas. De eerste versie van de documentaire over zijn leven als trainer en speler is af. Cruijff is stil. Naast hem in het kamertje in Barcelona zit regisseur Ramón Gieling.

Er is een raar geluid in de ruimte, een licht tikje dat onophoudelijk de film begeleidt. Het tikje komt van de nagels van Johan Cruijff. De regisseur kijkt naar zijn buurman. Cruijff ziet Cruijff en heeft de zenuwen. De verlosser van Barcelona heeft bij hoge uitzondering de regie uit handen gegeven. Nu zit hij daar en moet hij toezien hoe een ander zijn Catalaanse voetballeven heeft geknipt en geschoren in de montage. De grote duimnagel duwt de nagels van de vingers een beetje los van het vlees en laat ze terugschieten. Wijsvinger, tik. Middelvinger, tik. Ringvinger, tik. Pink, tik. En terug gaat de duimnagel weer. Het gaat maar door, al zestig minuten lang.

De film over Cruijff moet naar het filmfestival in Rotterdam. Daar is donderdagavond de wereldpremière. De zaal is op voorhand uitverkocht. Maar zolang de nagels tikken, kan Rotterdam de première op de buik schrijven. Dan zegt Cruijff nee en blijft het nee. Dat zou jammer zijn. Ik wil hem nu wel eens van dichtbij zien. Ooit zat hij in de ereloge tijdens het concours hippique in het Kralingse Bos. Dichterbij ben ik nooit gekomen. Mijn broer wel. Hij woont al jaren in de buurt van Cruijffs buitenverblijf in de Catalaanse heuvels en zag hem in het dorpje Taradell. Cruijff deed boodschappen in de supermarkt. Om precies te zijn, hij stond bij het fruitstalletje en proefde druiven. Mijn broer zag hoe bij toeval een klein balletje zijn kant op rolde. Hij stopte de bal onder zijn voet en keek op. Aan het einde van het gangpad stond een beteuterd peutertje. Cruijff legde de bal voor zijn voet en schoot hem terug naar het meisje en de trotse moeder.

Al zeventig minuten tikken de nagels, de regisseur krijgt het nu een beetje benauwd. Zijn jeugdheld zal de film toch niet afwijzen? Het is één grote lofzang van dertien Catalanen op zijn spel, zijn taal, zijn lichaam.

In Rotterdam is de hotelkamer voor Cruijff al besproken. Een klasse beter dan het Hilton. Op die plek verblijven Duitse voetbalploegen als ze in De Kuip spelen, bedenk ik. De Mannschaft sliep er tijdens het EK. Als Cruijff komt, ligt hij in hetzelfde type bed als Matthäus, Jeremies en Kahn.

Cruijff is opgehouden met pulken aan zijn nagels.

Hij leunt voor het eerst achterover. Op het video-apparaat geeft de digitale klok minuut vijfenzeventig aan. Op het beeld is hij te zien in een interview in het Catalaanse landschap. Dit kent hij, vanaf hier is hij weer de baas over de film. Hij oogt tevreden. Niet alleen een goede documentaire, maar ook een hele mooie film, zegt hij na afloop tegen de regisseur.

De kans is groot dat hij nu naar de première komt. Alleen, niet op de gewenste zaterdag, dan moet hij golfen. En nog iets: de vrouw van zoon Jordi is hoogzwanger. De geboorte gaat voor alles. Jordi kwam ooit via een keizersnede ter wereld omdat Barcelona wilde dat Cruijff speelde tegen aartsrivaal Real Madrid. Nu bepaalt de natuur het moment, niet de leiding van een voetbalclub. Afgelopen vrijdag kregen Jordi en zijn vrouw een kleintje, drie weken te vroeg geboren. De natuur helpt het filmfestival een handje.

Cruijff komt. Denk ik. Ik zal hem zien, van dichtbij. Hij zal in de bioscoop zitten en zelfverzekerd naar het doek kijken. Hij heeft het eindresultaat al gezien. Van de nagels is geen geluid te verwachten.