Expert Kay: geen verboden wapens in Irak

De door de Amerikaanse inlichtingendienst CIA ingehuurde wapenspeurder David Kay gelooft niet dat er grote voorraden chemische of biologische wapens waren in Irak.

Kay zei dit gisteren op zijn laatste dag als teamleider van de Iraq Survey Group (ISG). Hij is opgevolgd door een andere ex-medewerker van de VN, Charles Duelfer. ,,Ik geloof niet dat ze hebben bestaan'', aldus Kay. ,,Waar iedereen over sprak waren voorraden geproduceerd na het einde van de laatste Golfoorlog (1991) en ik denk niet dat er een omvangrijk productieprogramma was in de jaren negentig'', aldus Kay. Hij denkt dat de Amerikanen weinig tot niets meer zullen vinden in Irak.

CIA-directeur Tenet prees Kay voor zijn ,,buitengewone dienst onder gevaarlijke en moeilijke omstandigheden''. De CIA huurde Kay vorig jaar juni in om chemische, biologische en nucleaire wapens te zoeken in Irak. De mogelijke aanwezigheid van massavernietigingswapens was de belangrijkste rechtvaardiging voor de regering-Bush om Irak binnen te vallen en Saddam Hussein af te zetten. Tenet zei ,,vol vertrouwen'' te zijn dat Kays opvolger Duelfer en de ISG de komende maanden ,,vooruitgang zullen boeken in het bepalen van de status van het massavernietigingswapensprogramma van het oude Iraakse regime''.

In Bagdad is gisteren een tweekoppig veiligheidsteam van de Verenigde Naties aangekomen om te onderzoeken of de volkerenorganisatie kan terugkeren naar Irak. De VN verlieten het land in oktober na twee aanslagen op haar kantoren in de Iraakse hoofdstad.

Het VN-team bestaat uit een militair adviseur en een veiligheidscoördinator, aldus een zegsman van de VN. Secretaris-generaal Kofi Annan van de VN maakte eerder op de dag bekend spoedig uitsluitsel te zullen geven over een mogelijke terugkeer van de VN naar Irak.

Dat gebeurt onder druk van de Amerikaanse regering en de door haar ingestelde Iraakse regeringsraad. De VN moeten onderzoeken of vervroegde verkiezingen in Irak kunnen worden gehouden. Dat eist de invloedrijke religieuze leider van de shi'itische meerderheid, groot-ayatollah Ali Sistani. Deze kwam de VS tegemoet door zijn volgelingen op te roepen voorlopig af te zien van demonstraties. De afgelopen weken gingen tienduizenden shi'ieten de straat op om rechtstreekse verkiezingen te eisen voor de Amerikanen eind juni de macht in Irak overdragen.

Sistani eist dat het tijdelijke bewind wordt gekozen. De regeringsraad en de Amerikanen verzetten zich hiertegen. Als compromis moeten de VN onderzoeken of verkiezingen op korte termijn mogelijk zijn.