Direct door de gootsteen

De directe buitenlandse investeringen in Nederland trekken weer aan, zo meldde staatssecretaris Karien van Gennip van Economische Zaken gisteren. Haar departement signaleert die trend op basis van eigen waarnemingen, te weten 600 miljoen euro aan buitenlandse directe investeringsprojecten waar het bij betrokken was. In 2002 ging het nog om 137 miljoen.

De totale stroom aan buitenlandse directe investeringen in Nederland, zoals per kwartaal wordt gemeld door De Nederlandsche Bank, is daar een veelvoud van: in de eerste drie kwartalen van 2003 ging het om zo'n 20 miljard euro. Dat is vooralsnog 10 procent minder dan in de eerste drie kwartalen van 2002. In dergelijke bedragen zitten ook posten als niet-uitgekeerde winsten van Nederlandse dochters van buitenlandse ondernemingen. Maar toch: Van Gennips 600 miljoen euro is wel een erg kleine waarneming voor een uitspraak over de trend van het totaal aan binnenkomende directe investeringen.

En dan is nog te hopen dat de buitenlanders het hier beter doen dan andersom. Want chef-econoom van de Rabobank, Wim Boonstra, rekent in de jongste uitgave van het Maandschrift Economie voor dat Nederlandse directe investeringen in het buitenland een dramatisch slecht resultaat halen.

Vorig jaar viel het onder meer de econoom Flip de Kam al op dat de enorme bedragen die Nederland heeft belegd en geïnvesteerd in het buitenland tot nu toe enkel maar boekverliezen hebben opgeleverd. In 1986 bedroeg het netto vermogen van Nederland in het buitenland 50 miljard euro. Terwijl er sindsdien cumulatief 170 miljard naar het buitenland vloeide in de vorm van beleggingen en investeringen, is het netto vermogen juist omgeslagen in een netto schuld van 170 miljard euro. Nederland heeft, aldus Boonstra, ,,in de periode 1986-2002 voor ongeveer 335 miljard euro aan vermogen in het buitenland zien verdampen''.

Boonstra doet ook een poging om te kijken of de trend ook geldt voor directe investeringen die, anders dan beleggingen, gericht zijn op een duurzame deelneming of eigendom. Op investeringen blijkt sinds 1992 92,8 miljard euro `afgeschreven'. Het merendeel daarvan komt voor rekening van in waarde gedaalde investeringen in de VS, maar Duitsland is een goed tweede. Denk aan de afwaardering met 14 miljard van het Duitse belbedrijf E-plus door overnemer KPN.

Economische Zaken ziet het aanmoedigen van buitenlandse investeerders in Nederland als een kerntaak. Zo te zien kan Van Gennip er nog een lucratieve activiteit bij nemen: risicomanagement voor Nederlandse investeerders in het buitenland.