Kabinet wil quotum voor Poolse arbeidsmigranten

Het kabinet heeft na maanden discussie overeenstemming bereikt over instelling van een quotum voor arbeidsmigranten uit de nieuwe lidstaten van de Europese Unie.

Op advies van verantwoordelijk staatssecretaris Rutte (Sociale Zaken, VVD) besluit het kabinet waarschijnlijk vrijdag over tijdelijke beperking van arbeidsmigratie uit de nieuwe EU-lidstaten, met name Polen.

Dat hebben diverse bronnen rond het kabinet vanmorgen bevestigd. Beperken van de instroom van arbeiders uit de nieuwe Oost-Europese EU-lidstaten en de term `quotum' zijn omstreden omdat de Europese Unie vrij verkeer van personen voorstaat. Nederland was tot het eerste kabinet-Balkenende tegenstander van beperking van arbeidsmigratie uit nieuwe lidstaten.

Niet duidelijk is hoeveel arbeidsmigranten het kabinet na toetreding van de nieuwe lidstaten per 1 mei wil toelaten. Dat er een beperking komt is wel zeker. Naar verwachting bedraagt het quotum 10.000 tot 30.000 arbeidsmigranten.

De ministers Zalm (Financiën, VVD) en Brinkhorst (Economische Zaken, D66) botsten in november nadat Zalm zich had verzet tegen het ongeclausuleerd openstellen van de grenzen voor arbeidsmigranten. Zalm wilde die beslissing toen laten afhangen van de opstelling van andere Europese lidstaten – die overwogen de instroom van werknemers uit de nieuwe lidstaten in eerste instantie twee jaar te beperken – en van de situatie op de Nederlandse arbeidsmarkt.

Inmiddels is duidelijk dat behalve Duitsland en Oostenrijk ook Frankrijk, Finland, Spanje en België gebruik willen maken van de mogelijkheid migratie van Oost-Europese werknemers in de EU tijdelijk te beperken.

Nederland zou volgens Zalm overstroomd worden door nieuwe arbeidskrachten. Brinkhorst liet daarop in de Telegraaf weten niet akkoord te gaan met beperking van de instroom van arbeidsmigranten. Het Centraal Planbureau (CPB) berekende dat er zonder beperkende maatregelen jaarlijks naar verwachting 5.000 tot 10.000 arbeidskrachten uit de acht Midden- en Oost-Europese landen permanent naar Nederland zouden komen. Los daarvan komen er nu al zo'n 10.000 zogenoemde seizoensarbeiders naar Nederland, met name in de tuinbouw. Zalm trok na publicatie van de CPB-notitie zijn bezwaren afgelopen vrijdag grotendeels in.

[Vervolg ARBEIDSMIGRATIE: pagina 2]

ARBEIDSMIGRATIE

Quotum nog niet vast

[vervolg van pagina 1]

In het systeem dat Rutte nu voorstelt zullen nieuwe arbeidsmigranten een werkvergunning moeten aanvragen. Om de vergunning te krijgen, hoeven de arbeidsmigranten niet te voldoen aan de belangrijkste eisen die de Wet arbeid vreemdelingen (WAV) normaal gesproken stelt. Zo hoeft niet te worden getoetst of op de Nederlandse arbeidsmarkt wel behoefte bestaat aan de buitenlandse werknemers.

Als het (nog vast te stellen) quotum is bereikt, kan het kabinet besluiten voor een overgangsperiode van twee jaar de toelatingseisen op te schroeven. Dan zouden de normale eisen uit de WAV gaan gelden. Wordt het quotum niet gehaald, dan kunnen aanvullende beperkingen uitblijven.

Kamerlid Visser (VVD) zegt in een eerste reactie dat hij het voorstel van zijn partijgenoot Rutte niet ver genoeg vindt gaan. Hij blijft erbij dat het kabinet direct na de toetreding van de nieuwe lidstaten een overgangstermijn moet instellen waarin beperkingen gelden.

Het CDA pleitte tot nu toe voor het tijdelijk beperken van de instroom van arbeidskrachten, zoals ook enkele andere Europese landen. CDA'er Van Dijk laat nu weten de plannen van het kabinet af te willen wachten. Werkgeversorganisatie VNO-NCW noemt het voorstel van een Rutte een ,,typisch politiek compromis'' en vindt dat aan het vrije verkeer van werknemers geen beperkingen moeten worden opgelegd. ,,We hebben deze arbeidsmigranten nodig om onze economie draaiende te houden'', zegt een woordvoerder.

AMBASSADEUR POLEN pagina 7