Het Beeld

Niet alleen tegen onwaarheid (Balkenende over Mabel) en waanzin (schooldirecteur Van Miltenburg over Murat D.) is geen kruid gewassen, maar ook niet tegen `beeldvorming'. Maandagnacht, ver na sluiting van het laatste nieuwsbulletin van de Nederlandse televisie, struikelden twee progressieve artsen in de politiek over wat hun supporters waarnemen als een mediahetze. Zowel de PvdA-fractie in de Amsterdamse gemeenteraad als de Democratische kiezers van Iowa dorsten het na aanvankelijk enthousiasme niet meer aan met respectievelijk wethouder Rob Oudkerk en presidentskandidaat Howard Dean: elk toch net iets te onbesuisd voor een staatsman, zoals hun politiek vijandige publicaties niet nalieten aan te tonen. Maar beiden, de een na een Campari met ijs (`dat is legaal in dit land'), de ander met overslaande stem en prikkende wijsvinger, beloven snel terug te komen. Dean gaat volgende week in New Hampshire weer pannenkoeken de lucht ingooien, Oudkerk belooft vanavond in Nova zichzelf nader te verklaren.

Er blijft een essentieel verschil tussen de invloed van de media op de kiezersgunst en op de steun van de eigen partij; als de eigen fractie overtuigd is dat haar voorman geen blaam treft, dan zou ze negatieve beeldvorming het hoofd moeten kunnen bieden. Het zou pas echt raar worden wanneer televisie en overige pers werkelijk een bewindsman louter op basis van het eindeloos herhalen van omstreden feiten naar huis zouden kunnen sturen.

We zagen gisteren voor onze ogen Oudkerk, na peristaltische bewegingen in de liesstreek, in het zwarte gat van een reusachtig condoom verdwijnen. Sinds eergisteren heeft namelijk Nova, de laatste weken weer helemaal de spil van de nieuwsachtergronden, een eigen dagelijkse cartoonist: Joep Bertrams die ook in het Parool publiceert. Televisie heeft geen rijke traditie op het gebied van politieke tekenaars, met uitzondering van wellicht Dik Bruynesteyn (Sport in beeld, Farce Majeure). Helemaal nieuw is het animeren van een cartoon, een verre van gemakkelijke of goedkope bewerking.

Van de kleine tv-innovaties in het nieuwe jaar is Bertrams' bewegende prent de zinnigste. Het aankondigen van de drie eerstkomende items in het NOS Journaal van acht uur is net zo irritant als het blokje dat aan het eind van elk programma zegt wat er na de STER volgt. Allemaal angst voor het zapmoment; nu moet ik zelfs tot na het weeroverzicht blijven kijken, want het achtuurjournaal heeft tegenwoordig een achterpagina-achtig nieuwsuitsmijtertje (luchtfoto's uit de Tweede Wereldoorlog op internet gezet; deejay Ruud de Wild toch naar radio 538) ná Erwin Kroll.

Paul de Leeuw lijkt doodongelukkig met een kijkcijferingreep van de VARA: de aanwezigheid van een tribune vol publiek aan een kant van de woonkeuken van PaPaul. Hij straft de fans voor zijn eigen toegeeflijkheid; maandag moesten ze ter gelegenheid van de verjaardag van prinses Margriet ter plekke bloed geven aan het Rode Kruis, gisteren negeerde hij het publiek volkomen. En zo hoort het ook op een publieke zender.