Veel EU-landen voelen niets voor `air marshals'

Een groot aantal EU-lidstaten verzet zich tegen het Amerikaanse voorstel in het kader van terrorismebestrijding gewapende `air marshals' mee te sturen met vluchten naar de VS. Dat bleek gisteren op een bijeenkomst van nationale luchtvaartautoriteiten met die van de VS.

De Amerikaanse onderminister voor Binnenlandse Veiligheid, Asa Hutchinson, zei dat de VS ,,bilaterale veiligheidsprotocollen'' met EU-lidstaten willen sluiten over extra veiligheidsmaatregelen op transatlantische vluchten. Hij onderstreepte dat gewapende air marshals alleen ,,selectief'' op bepaalde vluchten zullen meevliegen. Onlangs sloot de Europese Commissie na zware Amerikaanse druk al een akkoord over de verstrekking van uitgebreide passagiersgegevens voor terrorismebestrijding na afspraken over privacybescherming.

Alleen de Britse en Franse vertegenwoordigers gaven zonder veel reserves aan gewapende air marshals aan boord toe te laten. Sinds december krijgen Britse vliegtuigen al gewapende agenten in burger mee, ondanks kritiek van depilotenorganisaties. De KLM doet mee aan een proef met de Koninklijke Marechaussee en het ministerie van Justitie met gewapende agenten op bepaalde vluchten. De agenten worden voorzien van `slimme' wapens, die geen schade aan het vliegtuig kunnen aanrichten. De Nederlandse pilotenorganisatie betwist het nut en wil geen wapens aan boord.

Denemarken, Finland, Portugal en Zweden verzetten zich gisteren het felst tegen het Amerikaanse verzoek. Zo zouden volgens hen eventuele terroristen zich van het wapen van de air marshal meester kunnen maken.

Volgens een woordvoerder van de Europese Commissie, initiatiefnemer van de bijeenkomst, waren EU-lidstaten vorige maand onaangenaam ,,verrast'' door de Amerikaanse eis dat op bepaalde vluchten gewapende agenten moesten meevliegen. ,,Hierdoor ontstond de indruk dat het om unilaterale maatregelen ging'', aldus de woordvoerder. Volgens hem is nu van Amerikaanse zijde toegezegd dat er ,,uitwisseling van informatie'' komt met individuele lidstaten, waarbij ook gezamenlijk de risico's van een bepaalde vlucht kunnen worden geëvalueerd. Indien een lidstaat geen air marshal wil meesturen, kunnen vluchten worden geannuleerd. De Europese Commissie heeft geen zeggenschap in de zaak, omdat het nationale bevoegdheden betreft. Maar zij zal volgens de woordvoerder wel nagaan of een nieuwe bijeenkomst op politiek niveau nodig is.