`Finnen moeten duistere kant van hun geschiedenis bezien'

De Finnen moeten eens aandacht schenken aan ,,de duistere kant'' van hun geschiedenis, met name die van Finland in en na de Tweede Wereldoorlog. Dat vindt een Finse historicus, Heikki Ylikangas, lid van de Finse Academie van Wetenschappen. Hij schreef in een gisteren gepubliceerd rapport aan de Finse regering dat ,,lange historische onderzoeken'' naar de rol van Finland in oorlog zijn gedaan. Die onderzoeken hadden tot doel ,,de Finse eer te verdedigen''; onderzoekers zagen het als hun ,,patriottische plicht'' de historische gegevens ,,op passende wijze te interpreteren'', aldus Ylikangas.

Ze besteedden dan ook volgens hem maar weinig aandacht aan ,,de duistere kant van de geschiedenis van de oorlog''. Om die Finse eer daadwerkelijk te verdedigen is het nodig ook ,,de onaangename aspecten van de oorlog toe te lichten'', zo vond hij.

In een onlangs in Finland verschenen boek onthulde de Finse historica Elina Sana dat Finland – bondgenoot van nazi-Duitsland in de Tweede Wereldoorlog – tussen 1941 en 1944 2900 krijgsgevangenen uit de Sovjet-Finse oorlog van 1939 naar Duitsland heeft gedeporteerd, onder wie vijfhonderd joden. De gevangenen werden ingeruild voor 2100 Sovjet-soldaten van Finse afkomst die in Duitse gevangenschap waren geraakt. Na de publicatie van het boek vroeg het Simon Wiesenthal Centrum de Finse regering om aanvullend onderzoek naar die zaak.

Volgens Ylikangas zijn twee aanvullende studies nodig, een naar ,,de besluitvorming en de wettigheid'' van de deportatie van gevangenen naar Duitsland en de Sovjet-Unie en een naar de deportatie van 56.000 mensen naar de Sovjet-Unie ná de oorlog. Die 56.000 gedeporteerden waren leden van de Finse minderheid in Rusland, die tijdens de oorlog naar Finland waren gevlucht. Volgens Ylikangas is de deportatie van deze Russische Finnen nooit onderzocht, en moet samen met Russische historici worden vastgesteld wat er met hen is gebeurd na hun deportatie.

Premier Vanhanen erkende gisteren dat de Finnen nog lang geen volledige informatie over hun eigen oorlogsverleden hebben.