Met een boterhamzakje naar de veiling

Op de boeken- en grafiekveiling van Bubb Kuyper komen veel particulieren. Voor een oude druk van Pietje Bell of de stem van Johnny the Selfkicker.

Der ZeeVaert Lof, een boek uit 1634 over ,,de gedenckwaerdighste Zeevaerden met de daeraenklevende op en onderganghen der voornaemste Heerschappijen der gantscher Wereld'', is getaxeerd op 4.000 tot 5.000 euro. ,,Dat is te weinig'', zegt Hein van Stekelenburg, eigenaar van een antiquariaat in Amsterdam. Het boek bevat achttien originele etsen, waaronder een van Rembrandt. ,,Daardoor is het zeker 25.000 euro waard'', zegt hij. ,,Inzetten op zo'n lage prijs is typisch iets voor Bubb Kuyper. Hij wil mensen niet ontmoedigen. Dat is leuk.''

Op de boeken- en grafiekveiling van Bubb Kuyper is in elke prijsklasse iets te koop. Twee grammofoonplaten met de stemmen van onder anderen Remco Campert, Gerard Reve en Johnny the Selfkicker kosten samen 50 euro. Een kavel met eerste drukken van `De avonturen van Kapitein Rob', `Mickey Maus in Afrika' (een Duitse Disney) en `Inde goude gaper' (een coproductie van W.G. van de Hulst sr. en jr.) is getaxeerd op 100 euro.

De neerlandicus Bubb Kuyper hield in 1979 het onderwijs voor gezien. ,,Ik houd van boeken, dus ik begon een antiquariaat. Maar een veiling is natuurlijk nog mooier. Dat ben ik in 1986 gaan doen.'' Kuyper houdt kantoor in de Haarlemse binnenstad, in het Hofje van Staats. Daar staat ook een uitgebreide collectie naslagwerken en bibliografieën, waar Kuyper en zijn medewerkers uit kunnen putten voor de beschrijving van de kavels.

Twee keer per jaar organiseert Kuyper een grote veiling in het oude Tehuis voor Militairen, schuin tegenover het hofje. Daar reiken de goedgevulde boekenkasten tot aan de plafonds en elk leeg stukje muur is benut om een prent op te hangen. De kopers hebben geen biednummer, maar noemen hun naam als hun bod het hoogste blijkt. Vaak is dat niet nodig, want Kuyper kent veel van zijn klanten persoonlijk. Als hij tegen twaalven een korte pauze aankondigt, blijven de meeste bezoekers in het zaaltje zitten. Uit schooltassen komen boterhamzakjes tevoorschijn. De bezoekers – overwegend oudere mannen – wensen elkaar geluk met hun aankopen en bestuderen de catalogus ter voorbereiding op het vervolg van de veiling.

Een paar weken voor de veiling stuurt Kuyper 2.500 dikke catalogi rond in binnen- en buitenland. ,,Ongeveer 40 procent van mijn klanten komt uit het buitenland'', zegt hij. Op het moment dat hij dit vertelt, gaat de telefoon. Een man uit Verona, een vaste klant, biedt 1.800 euro voor een uitbundig gedecoreerde wereldkaart van Cavazza uit 1642.

Hoewel bij Bubb Kuyper ook veel handelaren komen, bestaat zeker driekwart van de klantenkring uit particulieren. Zij zijn verantwoordelijk voor meer dan de helft van de omzet van het veilinghuis.

Ellen van Drunick is zo'n particuliere koper. Zij verzamelt kookboeken van de Haagse kookschool, presse-papiers en hotelzilver. Hoewel Kuyper boeken en grafiek veilt, bevat de veiling ook wat `memorabilia'. Van Drunick heeft zojuist een zilveren dienblad gekocht. Het blad dateert uit de jaren vijftig en is voorzien van de inscriptie `Hotel Des Indes, Batavia'. Het is getaxeerd op 50 tot 70 euro en Van Drunick heeft er maar 50 euro voor hoeven betalen, omdat er geen andere bieders waren. ,,Ik ben er heel blij mee, want ik ben zelf in Indonesië geboren'', zegt ze. Het bieden laat ze over aan haar man. ,,Op een gegeven moment wordt het te duur en moet je kunnen stoppen. Hij is daar beter in dan ik.''

Van Drunick heeft ook kavel 2.313 gekocht, een collectie van ongeveer 75 Indonesische `memorabilia'. De taxatiewaarde ligt tussen de 40 en 50 euro, maar ze heeft er 120 euro voor betaald. ,,Ik wilde het graag hebben, want er zitten 55 souvenirtheelepeltjes bij.'' Het kavel bevat ook vier 16 mm-filmpjes, gemaakt door de Nederlands-Indische regering. ,,Die geeft mijn man aan Oorlogsdocumentatie, waar hij als vrijwilliger heeft gewerkt.'' Ook voor het porseleinen pillendoosje uit de Simpangsche apotheek in Soerabaja heeft Van Drunick al een bestemming. ,,Dat wordt een cadeautje voor een vriendin die apotheker is en

die ook uit Indonesië komt. Wij hebben thuis een enorme kast vol leuke cadeautjes, allemaal op veilingen aangeschaft.''

Markthandelaar Nicolaas Wagemaker heeft een jubileumboek gekocht, dat in 1933 verscheen bij het vijftigjarig bestaan van de Rotterdamsche Lloyd. Het maakt deel uit van een kavel met 23 andere boeken. Het is getaxeerd op 100 euro, maar Wagemaker heeft er 230 euro voor betaald. Daar komt nog 23,8 procent bij aan veilingkosten, maar Wagemaker verwacht de boeken voor een goede prijs te kunnen slijten aan zijn klanten. ,,Ik ga naar de veiling met een maximum bedrag in mijn hoofd. Als handelaar kom ik nooit in de verleiding om daarover heen te gaan'', zegt hij. ,,Maar als particulier gedraag ik me heel anders.'' Wagemaker is in zijn vrije tijd verzamelaar van oude drukken van Chris van Abcoude, de schrijver van Pietje Bell. Ook voor Dik-Tromschrijver Kievit heeft Wagemaker grote belangstelling. ,,Als ik mooie boeken voor mijn eigen verzameling zie, denk ik niet meer commercieel. Dan wil ik het gewoon hebben.''

Dit is deel 13 in een serie over veilingen.