Manhattan als Kindereiland

Een uitstapje met twee kleine kinderen naar de hoofstad van de wereld? Het lijkt een onzinnig ex- periment maar al doende blijkt New York zelfs nog leuker dan Disneyland!

Het gietregent in Manhattan. De Jip en Janneke capes maken overuren. Dit stond niet in het plan. Een uitstapje met twee kinderen onder de zeven naar de hoofdstad van de wereld is een onzinnig experiment. Natuurlijk, je kan er zo in, en je komt de dag wel door, maar wordt het ook zoals New York hoort te zijn, opwindend op vijftien manieren?

Het korte antwoord luidt: het kan en het is niet vermoeiender dan vier dagen De Efteling of Disneyland. Het lange antwoord is dat New York een techniek vereist die collectief moet worden ontwikkeld, in dit geval met de kinderen. Toen ik lang geleden op de grens van Harlem woonde, duurde het ook even voordat ik doorkreeg welke jongens met baseballknuppels op straat sportieve gedachten hadden. En waar alles gebeurde wat New York waanzinnig en uniek maakt.

Manhattan is schoner en veiliger geworden. Het blijkt uit de statistieken, het is te zien op straat. Amsterdam en veel andere Europese hoofdsteden zouden er blij mee zijn. Wat dat betreft is New York kinderspel. Alleen, het tempo en de afstanden zijn niet gemaakt voor kinderen in het gezelschap van volwassenen die willen zien wat er nieuw is, Tribeca na de ramp, winkels, musea, toneel, muziek. Dat merk je al doende.

De eerste bestemming lag vast. Daar hadden we weken naar toe gewerkt. Het Stetjoelibbetie. Battery Park, op het zuidpuntje van Manhattan is nog altijd een conferentieoord voor mensen zonder uitgesproken bestemming. Sommigen willen wat verkopen, paraplu's bijvoorbeeld. Anderen zijn het stadium van de handel voorbij. Het uit zijn krachten gegroeide kaartjesloket voor de boot heet Fort Clinton.

De grijze golfjes en de regenlucht maken dat de baai tussen het zuidpuntje van Manhattan, Brooklyn en Liberty Island verdacht veel op het IJ lijkt. Begrijpelijk dat die ouwe Hollanders het gevoel hadden thuis te komen. Op deze doordeweekse dag rennen de schoolreisjes over de ijzeren veerboot. Het afmeren lijkt extra netjes te gebeuren na de recente aanvaring van de Staten Island Ferry met de kade.

Een uurtje is genoeg. Het blijft bij een diepzinnige wandeling om het monument. Sinds de aanslagen van 11 september 2001 kan men Lady Liberty niet meer van binnen beklimmen en uit de ogen kijken. De symboliek van een Vrijheidsbeeld dat uit angst voor aanslagen is gesloten, verwaait in de toeristische drukte. Het is al lastig genoeg Haar helemaal op de foto te krijgen, mét de kinderen en zonder die andere kinderen.

De boot naar Ellis Island wacht. Het eiland en de gebouwen waar tussen 1892 en 1924 immigranten werden opgevangen liggen er fris geverfd bij. Alles werd vijftien jaar geleden grondig gerenoveerd. Het is nu een aardig, instructief museum dat de wortels van bijna alle Amerikanen zichtbaar maakt. Vooral voor kinderen die al wat van geschiedenis weten.

Terug op de vaste wal van het eiland Manhattan is de motregen overgegaan in een bui van de tweede categorie. Ground Zero ligt er opgeruimd bij. Terwijl de discussie over nieuwe bebouwing en herdenkingstekens doorgaat, wordt hard gewerkt aan herstel van het vervoersknooppunt onder de grond. De buurt, die zwaar heeft geleden, beleeft ook een soort herstel door alle extra activiteit.

Er moet nodig worden geschuild en gegeten. Een paar blokken noordwaarts is The Kitchenette (80 West Broadway/ Warren Street). De tafeltjes staan zo dicht op elkaar dat de jongste, die inmiddels slaapt, onder het tafeltje van twee geëngageerd lunchende dames kan worden gereden. De Amerikaanse keuken, bemand door twee kwieke Latino's, levert in een minuut of twee heerlijke maaltijden met `coleslaw' erbij. De cranberry scramble toe is veel te lekker.

Het programma roept. Op 126 Prince Street is Kid Robot. Een nieuw winkeltje waar bewegende stripfiguren te koop zijn. Is niet alleen voor kinderen. Een inne handel in `urban toys', verzamelaarpoppetjes met een militante uitstraling. Schuin aan de overkant is de om zijn architectuur geprezen Soho Apple Store, waar het vol staat met volwassen kinderen die spelen op de nieuwste computers zonder windows.

Onze jongere reisleiders kunnen beter terecht bij het Children's Museum of the Arts (182 Lafayette Street, www.cmany.org, metrolijn 6 naar Spring Street). Kinderen van 1 tot 12 kunnen kunst zien en er aan zitten, maar de bedoeling is vooral dat zij flink aan de slag gaan met allerlei materialen. Of toneelspelen als dat meer lokt. Er is ook een ball park voor wat beweging. Dit opgewekte centrum is opgezet door kunstenaars, die er mee verbonden zijn gebleven. Toegang $5; donderdagmiddag vrijwillige bijdrage.

SoHo is nog steeds een winkelbuurt waar bekende merken graag hun bijzondere winkels drijven. Er is bijvoorbeeld een grote Old Navy winkel, een soort Amerikaanse H&M, de goedkope afdeling van The Gap. Het Museum of Modern Art, dat tijdelijk wegens verbouwing gevlucht is naar de wijk Queens, heeft er zijn design winkel (81 Spring Street). Kenners rapporteren in SoHo overigens een terugkeer naar oudere wortels, rare en mooie winkeltjes die bij geen enkele keten horen.

De eerste dag zit er op. Terwijl wij van boven de tien nu wel eens lekker zouden willen eten en een off-Broadway stuk zien, zijn de accuutjes van de andere helft van de groep op. Een laatste maaltijd, en dan naar bed. Om de volwassen agenda enigszins te redden duiken we een pizzeria vermomd als Italiaans restaurant binnen. Zelfs de beperkte etiquette van die eterij gaat de resterende vermogens van de jongste te boven.

Om half acht zitten we op de hotelkamer. Noest webonderzoek leverde een alleszins geschikt hotel op (Milburn, West 76 Street), dat twee met elkaar verbonden kamers (`one bedroom') biedt, waarvan één met kookhoek. Een appartement voor een paar dagen huren kan ook. Frommer's New York City with Kids geeft bruikbare antwoorden voor deze en andere vragen. Met de kroeglopers in een aparte kamer is in de andere kamer nog wat licht mogelijk om te lezen en een tv om dat te vermijden. Maar dat kan thuis ook.

Het alternatief is een oppas. De bekendste en veel geroemde vindplaats is The Babysitters' Guild (www.babysittersguild.com), die ook Nederlands sprekende oppassers heeft. Wij zagen er van af: het tarief is 25 dollar per uur, met een minimum van vier uur. Voor meer adressen: zie www.gocitykids.com en dan `childcare'. De meeste andere diensten hebben geen Nederlandsprekende hulp. Een Nederlandse student(e) kan de beste oplossing zijn. Hoe dan ook: bij nader inzien was het verstandiger geweest de stad in te gaan en later over te werken. Bier en chips op de kamer geeft niet helemaal het bij New York passende avondgevoel.

Wie het geld toch over de balk wil gooien kan ook ruim tevoren kaartjes boeken voor The Lion King, de Broadway musical. Alleen al om de fantastische kostuums van Julie Taymor. Iedereen die er is geweest mét en zonder kinderen juicht. Voor honderd dollar per persoon heeft iedereen een eigen stoel. Via sites als www.nytix.com kan men een poging wagen een `standing room only' kaartje te bemachtigen voor $20, in de hoop dat kaarthouders niet komen opdagen. Wie bij de bekende `ticket booth' op Times Square zijn geluk beproeft, en de lange rijen vreest, moet denken aan de andere kiosk voor gereduceerde theaterprijzen: South Street Seaport, 186 Front Street, op de hoek van John Street.

De volgende dag scheen de zon. De zeeleeuwen waren in topvorm (o.a. om 11.30). Het dierentuintje in Central Park is vijftien jaar geleden helemaal vernieuwd en wordt nu met smaak gedreven door de Wildlife Conservation Society (830 Fifth Avenue, bij 64th Street). De pinguïns zijn adembenemend en ook het tropische oerwoudje mag er zijn. Aangrenzend (onder 64th Street door) is The Tisch Children's Zoo, een speeltuin met dieren die gevoederd mogen worden.

De mooiste dieren die we hebben gezien leefden niet meer. Zij stonden in het Natural History Museum, aan de andere kant van het Park, bij 79th Street (gemakkelijk te bereiken met een cross town bus). Daar is voor de bekende kinderen van 4 tot 94 meer dan een dag werk. Tegen het oude museum is een prachtig planetarium en heelalmuseum gebouwd waar veel gebeurt. In de de oude zalen zijn nog de wonderbaarlijk mooie vitrines te zien met kariboes, paardherten en andere dieren in hun natuurlijke omgeving. Verderop is in de vernieuwde zalen uitgebreid te zien hoe dinosaurussen en vogels familie zijn. (Dit is een van die New Yorkse musea waar men de `suggested' toegangsprijs niet hóeft te betalen.)

Tijd voor wat muziek. De Carnegie Hall (881 Seventh Avenue) heeft net een derde zaal gekregen: de Zankel Hall, met veel hout, vernuftig onder de grond gebouwd. Daar wordt op zaterdagmiddagen voor vijf dollar per stoel een `Family Concert' gegeven (reserveren 212-247.7800). De rest van de week komt de hele muziekwereld langs. Een gebouw met een goede vibratie.

Voor de meer op actie gerichte ouders en kinderen is een tocht naar de Hudson River aan te raden, waar bij 46th Street en 12th Avenue het Intrepid Sea-Air-Space museum is te vinden. Daar is Amerika's heldhaftigheid te beleven, aan boord van een vliegdekschip en een onderzeeër. Sinds een paar weken ligt er ook een Concorde - het Europese supersonische verkeersvliegtuig dat misschien een succes was geworden als de VS niet hadden verboden dat het over Amerika vloog.

Bijna vergeet ik het voor velen onontkoombare bezoek aan de draaimolen van de Toys 'R' Us winkel op Times Square. Een kunstmatige mythe. Veel deprimerend speelgoed, maar ga vooral. Om te zien hoe origineel en bijzonder de rest van New York is met kinderen. Honderd keer beter dan Disneyland. En niet noodzakelijkerwijs duurder.