Elf recepties in één week: Chirac laat van zich horen

Maar liefst elf nieuwjaarsrecepties werkte de Franse president Jacques Chirac deze week af. Gisteren was het de beurt aan de pers ontvangen te worden in de grote feestzaal van het Elysée-paleis. De voorzitster van de journalistenvereniging heette het staatshoofd welkom in zijn eigen huis. Daarna prees zij hem, doelend op zijn Irak-beleid, namens de gehele pers voor het stevige beeld dat hij het afgelopen jaar had neergezet van een `vredelievend Frankrijk'. Na haar toespraak prees `monsieur le président' `madame la présidente' voor haar ,,buitengewoon spirituele en zeer briljante woorden''. Zelfs de luchters leken te glimlachen om zoveel gebroederlijkheid.

Nieuwjaar is voor een Franse president, die het dagelijkse commentaar aan zijn premier overlaat, een gelegenheid van zich te laten horen. Chirac is terug in de binnenlandse politiek, lijkt dan ook het nieuws deze week. De vakbonden en werkgeversorganisaties zijn langs geweest, de vertegenwoordigers van de geestelijke stromingen, de Constitutionele Raad, de `legers', de gemeente Parijs en nog zowat `forces vives' – de poëtische Franse uitdrukking voor de sociale partners in de polder. Ze krijgen allemaal een beetje speciale presidentiële aandacht – en verder praat het staatshoofd over hun hoofden heen vooral tegen het volk. Er komen immers verkiezingen aan, voor de regio, voor Europa, het zijn allemaal graadmeters.

De journalisten kregen hun extraatje niet zozeer tijdens de toespraak toegestopt als wel erna. Jacques Chirac, verklaard liefhebber van de bain de foule, schudde langdurig handen en zette terloops wat puntjes op de i. Hij zei zeer gehecht te zijn aan de Frans-Duitse betekkingen. Inderdaad, in Nice in 2000, ,,ging het mis tussen ons [...] Maar toen hebben we gezien hoe we het niet moeten doen. We zijn niet helemaal idioot. We trekken daar wel de consequenties uit.'' Welke dat zijn? ,,We verdelen de koek voortaan in tweeën ingeval van onenigheid, en ik zorg er voor altijd precies te weten wat Duitsland wil.''

Zijn vete met de zeer populaire minister van Binnenlandse Zaken Nicolas Sarkozy, nu al kandidaat voor de presidentsverkiezingen over vier jaar, gaf Chirac ook onbeschroomd voeding. Zeker, er was nu een prefect van Noord-Afrikaanse afkomst benoemd, maar niet vanwege de door Sarkozy bepleite positieve discriminatie. Integendeel, Sarkozy's pleidooi voor een `islamitische prefect' was `schokkend en onacceptabel'. De prefect was benoemd, omdat Chirac er zelf al een jaar lang op had aangedrongen ,,om hen die de capaciteiten hebben'' te benoemen. Wie bedoelde hij dan? ,,Nou, zij die uit de immigratie zijn voortgekomen. Dat is heel wat anders.''