Miljardengevecht om opvolger dvd

De strijd om de opvolger van de dvd is in volle gang. De belangen zijn wegens de hoge inkomsten groot. Op de Consumer Electronics Show in Las Vegas zijn nieuwe bondgenoten bekendgemaakt. ,,Het gaat niet om technologie, het gaat om geld.''

Oorlog hoort bij consumentenelektronica. Is het niet om de prijs – dvd-spelers staan bij winkelketen Blokker voor nog geen 50 euro – dan is het wel om het systeem van de nabije toekomst. Een nieuw gevecht woedt dan ook nu in volle hevigheid. Inzet: een nieuwe, hoogwaardige dvd, de zogeheten high definition dvd (hd-dvd).

Deze schijf, met dezelfde afmetingen als de cd, zal drie tot vijf keer zoveel capaciteit als de huidige dvd bezitten. Het resultaat? Een aanmerkelijk hogere kwaliteit van beeld en geluid – een lang gekoesterde wens van de filmstudio's in Hollywood.

Tot dusver staan twee kampen lijnrecht tegenover elkaar. In het ene kamp zitten elektronicabedrijven als Philips, Sony en Matsushita (Panasonic), in het andere kamp computergeörienteerde bedrijven als Toshiba en NEC. Gisteren is bekendgemaakt dat de groep van Philips aanhang heeft gekregen uit de computerindustrie. HP en Dell, twee van de grootste computerfabrikanten ter wereld, hebben zich bij hen (de zogeheten Blu-ray Disc Founders, BDF) aangesloten.

De belangen zijn groot. Met de schijfjes kan een elektronicafabrikant goud verdienen, als tenminste diens octrooien aan de basis van de nieuwe standaard staan. ,,Het gaat niet om technologie, het gaat om geld'', zegt een ingewijde.

Het klassieke voorbeeld van zo'n kassucces is de compact disc van Philips en Sony. Voor een periode van twintig jaar hadden beide alle cruciale patenten in handen. Philips verdiende dankzij de octrooien jaarlijks 100 miljoen euro met de cd, terwijl het bedrijf daar verder vrijwel niets voor hoefde te doen. Tot voor kort werden jaarlijks wereldwijd zo'n 12 miljard stuks verkocht, maar Philips en Sony wisten dit succes niet te verlengen met de opvolger van cd: de dvd (digital versatile disc).

Philips wil zich over dit punt niet uitlaten. Kees Schouhamer Immink – een oud-werknemer van Philips en specialist op dit gebied – meent dat het elektronicaconcern de inkomsten van de dvd nu met veel meer partijen moet delen. ,,Het is daardoor veel minder een geldkoe dan de cd'', zegt Immink.

Het is een van de redenen waarom Philips, samen met overigens nog negen andere bedrijven, heeft gekozen voor een nieuwe technologie. Bij deze nieuwe, hoogwaardige hd-dvd behoren patenten die voor een belangrijk deel in handen van Philips zijn. Het concern kan er veel geld aan verdienen. De andere groep onder leiding van Toshiba, met de Advanced Optical Disc (AOD), borduurt voor hun hd-dvd voort op de huidige dvd-technologie.

Wally Heijnemans, directeur internationale standaarden van Philips, bevestigt dat Philips' keuze voor een deel inderdaad is ingegeven wegens patenten die Philips enkele jaren geleden heeft gedeponeerd. Maar, benadrukt hij, het gebruik door de consument speelt de belangrijkste rol. Heijnemans: ,,Wij willen een zo groot mogelijke, technologische stap maken, omdat de ervaring leert dat hoge capaciteit belangrijk is. Wij willen geen standaard die een kort leven is beschoren.''

Met de technologie van Philips is door een tweede laag op de hd-dvd aan te brengen de capaciteit zelfs te verdubbelen naar 50 gigabyte, tien keer zoveel als de huidige dvd. Overigens claimen beide kampen dat in hun nieuwe hd-dvd-spelers ook de `oude' dvd- en cd-schijfjes zijn af te spelen. Overigens is nog onduidelijk wanneer de hoge definitie dvd zijn weg naar de markt gaat vinden. Philips wil geen helderheid verschaffen, maar waarschijnlijk laat lancering nog enkele jaren op zich wachten.

Hd-dvd vergt naast een afspeler ook een televisie die de scherpe weergave te voorschijn tovert. Huidige toestellen zijn niet geschikt, vervanging is noodzakelijk. Heijnemans beaamt dat via hd-dvd een nieuwe markt ontstaat voor hoge-definitie-televisie (hd-tv). Een poging daartoe circa vijftien jaar geleden faalde, omdat de omroepen hun infrastructuur niet wilden aanpassen. Door hoogwaardige televisie te lanceren via hd-dvd-spelers zijn de televisiezenders nu te omzeilen. Uiteindelijk, luidt de gedachte van de elektronica-industrie, zullen de omroepen overstag gaan als hd-dvd een succes wordt.

Voordat het zover is, moet eerst de jongste technologieoorlog worden uitgevochten. De sleutel voor de overwinning ligt niet in Amsterdam (Philips) of Tokio (Toshiba) maar in Los Angeles, het hart van de mondiale filmindustrie. Vooralsnog houdt Hollywood de kaken stijf op elkaar, een voorkeur voor een van de twee standaarden hebben de filmmakers nog niet laten doorschemeren.