Delors: ook Mitterrand zat Lubbers in Europa dwars

De Nederlandse premier Ruud Lubbers ondervond bij zijn kandidatuur voor het voorzitterschap van de Europese Commissie in 1994 niet alleen tegenwerking van de Duitse bondskanselier Helmut Kohl, maar ook van de Franse president François Mitterrand.

Dit schrijft de Fransman Jacques Delors in zijn gisteren verschenen `Mémoires'. Delors was voorzitter van de Europese Commissie van 1985 tot 1995. Bekend was al wel dat Kohl tegen Lubbers was wegens diens aarzeling ten aanzien van de Duitse hereniging na de val van de Berlijnse Muur in 1989. Maar ook Mitterrand had zijn redenen om tegen Lubbers te zijn. Volgens Delors had Mitterrand ,,kritiek'' op Lubbers wegens diens manier van leidinggeven aan de Europese Raad ten tijde van de opstelling van het Verdrag van Maastricht. Naar de smaak van Mitterrand was Lubbers ,,te mild voor de Engelsen'' geweest.

Delors had Lubbers wel gewild als opvolger. Lubbers, dat was een goeie vriend, Kok niet. Delors kraakt in zijn boek opmerkelijk harde noten over zijn politieke geestverwant, sociaal-democraat Wim Kok. In 1993 werd de Franse franc speelbal van speculanten; Delors stelde voor de almaar sterker wordende Duitse mark tijdelijk uit het Europese systeem van wisselkoersen (EMS) te halen. Lubbers, destijds premier, ging akkoord, maar zijn minister van Financiën, Kok, weigerde. Delors liet journalist Jean-Louis Arnaud met wie hij zijn Mémoires heeft geschreven, optekenen: ,,Ik was woedend, niet omdat mijn oplossing van tafel werd geveegd, maar wegens de houding van Wim Kok, van wie ik op zijn minst verwachtte dat hij me even belde, gezien de nauwe betrekkingen die we hadden aangeknoopt in de tijd dat hij voorzitter was van het Europees Verbond van Vakverenigingen en gezien het feit dat ik hem had geholpen de overstap te maken van de vakbeweging naar de politiek.''

Het is niet het enige moment van ergernis. Later, in 1997, als Delors al Commissie-voorzitter af is, stuurt hij alle relevante Europese politieke leiders en hun ministers van Financiën het advies om het nu roemruchte Stabiliteitspact aan te vullen met een pact waarin de coördinatie van de economische politiek geregeld wordt. Kok, dan inmiddels premier van Nederland en toevallig op dat moment ook nog eens `voorzitter van Europa', ,,verwaardigde zich niet eens me te antwoorden!''

De verschijning van het boek van Delors, algemeen beschouwd als een van de grote Europese voortrekkers van zijn generatie – Delors is van 1925 –, heeft vrijwel geen aandacht gekregen van de Franse media. Hij verscheen gisteren even op tv om, half ironisch, half-serieus, ondervraagd te worden.