Lagelonenlanden

Jan Voskamp bepleit in zijn opinieartikel `Stop vlucht lagelonenlanden' overheidssteun om productiebedrijven voor Nederland te behouden (NRC Handelsblad, 5 januari). Hij ziet vooral in de hoge arbeidskosten een reden voor vertrek van productievestigingen naar het buitenland. De maatregelen die Voskamp voorstelt, zoals subsidies gefinancierd uit de belastingen, klinken sympathiek, maar zijn kortzichtig en contraproductief.

In een liberale, kapitalistische wereld, waar Nederland deel van uitmaakt, zorgen concurrentiekrachten ervoor dat productie op termijn plaatsvindt op de locatie waar per euro aan productiekosten de toegevoegde waarde het grootst is. Het effect van de door Voskamp voorgestelde maatregelen is, dat niet-rendabele activiteiten in stand worden gehouden door subsidies die worden opgebracht door economische activiteiten die (nog) wel economische toegevoegde waarde hebben. Het geld moet namelijk wel ergens vandaan komen.

Op termijn zal deze verhoogde belastingdruk ertoe leiden, dat bedrijven ook hun economisch rendabele activiteiten naar elders zullen verplaatsen. Immers, de verhoogde belastingdruk gaat ten koste van de winst van de ondernemers. Op deze wijze spant Voskamp het paard achter de wagen.

Een goed alternatief wordt gevonden door de oorspronkelijke probleemstelling van Voskamp te herformuleren. Het probleem bestaat namelijk niet zozeer uit de (volgens Voskamp) hoge arbeidskosten in Nederland, maar uit de lage toegevoegde waarde per euro productiekosten. Het is zaak de Nederlandse economie dusdanig te revitaliseren dat er activiteiten plaatsvinden met een hoge toegevoegde waarde, die het in toenemende mate zal moeten hebben van het intensief en innovatief gebruik van kennis. Voor de maakindustrie, die Voskamp met lede ogen ziet vertrekken, betekent dit dat bepaalde ontwerp- en marketingtaken wel degelijk voor Nederland behouden kunnen blijven. Schaarse belasting-euro's kunnen beter hierin worden geïnvesteerd dan te worden verkwanseld aan een tijdelijke loonsubsidie ter instandhouding van handwerkmuseum Nederland. Als het aan Voskamp zou liggen, zouden we in Nederland nog met z'n allen achter het weefgetouw staan.