`Het is hier meer dan een zooi bandjes'

Vanavond begint in Groningen Eurosonic, zaterdag gevolgd door Noorderslag. Beide festivals willen meer zijn dan een verzameling bandjes: het gaat om de emancipatie van de Europese en Nederlandse popmuziek.

Noorderslag en Eurosonic zijn twee kanten van dezelfde medaille, georganiseerd door hetzelfde team. Al vanaf midden jaren tachtig vindt Noorderslag plaats in cultuurcentrum De Oosterpoort: tientallen Nederlandse bands op een kluitje. Zo'n tien jaar geleden kwam daar, verspreid over de hele binnenstad, Eurosonic bij, waar voorzichtig bands van het hele Europese continent voorgesteld werden. Enkele jaren eerder had Noorderslag al eens eenmalig plaats moeten maken voor Eurorock, dat geen succes was.

,,Maar daar speelde wel La Mano Negra, de vorige band van Manu Chao'', zegt Peter Smidt, creatief directeur van Noorderslag en Eurosonic. ,,Toch een band die heel veel mensen bewust heeft gemaakt van Franse pop.'' Bij de 150 groepen en artiesten die dit jaar naar Groningen afreizen zitten een paar Britse bands, maar daar moet vooral niet de nadruk op liggen. Het gaat volgens Smidt om bands van het continent, tot en met Portugal, Moldavië en Bosnië-Herzegovina, tegen de dominante Anglo-Amerikaanse stroom in. ,,Dat is nog lang geen gewonnen wedstrijd.''

Dat groepen uit België en de Scandinavische landen steeds meer de aandacht trekken, zou wel eens mee aan Eurosonic kunnen liggen, menen Smidt en festivalmanager Peter Sikkema. Smidt: ,,A&R-managers, festivalprogrammeurs, boekers, radiomensen uit heel Europa, dat loopt hier allemaal rond. Bands hebben echt de kans om zich hier in de kijker te spelen.''

Sinds kort gebeurt dat op een structurelere wijze. Dankzij het ETEP-project (European Talent Exchange Program) kunnen bands op festivals door heel Europa spelen. Smidt: ,,Vorig jaar hebben Anouk, The Apers, Krezip en het Noorse Kaizers Orchestra daarvan geprofiteerd. Kaizers Orchestra was echt een ontdekking op Eurosonic, die hebben vervolgens op een stuk of negen Europese festivals gestaan. Daarom was er ook veel vraag naar hun plaat, waarop ze nota bene in het Noors zingen.'' Vorig jaar werd ETEP financieel gesteund door onder andere het ministerie van OC&W, dit jaar is er zelfs geld van de Europese Unie voor beschikbaar.

De bands zijn er niet alleen voor het publiek; met name Eurosonic is een voor de biz bedoeld `showcase'-festival. Wat er achter de schermen gebeurt, is bijzonder interessant, betoogt Sikkema. Organisatoren van de grote zomerfestivals komen bijeen voor een seminar, de IMMF (International Music Managers Federation) houdt de jaarvergadering tegenwoordig liever hier dan op de MIDEM in Cannes. Sikkema: ,,Het is hier meer dan een zooi bandjes bij elkaar. Wij bieden een platform.''

Toch heeft ook Noorderslag/Eurosonic te maken met de crisis in de muziekindustrie. Een jaar of tien geleden was het normaal dat de platenmaatschappijen de overtocht van de bands betaalden. ,,Het kost een Zweedse band al snel 5000 tot 10.000 euro om hier te komen spelen'', zegt Sikkema. Nu platenmaatschappijen het moeilijk hebben, en in soms zelfs van deelname aan het seminar afzien, moeten bands elders aankloppen. ,,Radio-omroepen, boekingsbureaus, belangenverenigingen: het geld moet overal vandaan geschraapt worden.'' Wegens de dalende muziekverkoop besteedt het seminar aandacht aan andere exploitatiemodellen.

Smidt en Sikkema prijzen zich gelukkig met de ruime aandacht voor hun festival: radio-opnamen worden door publieke omroepen in heel Europa uitgezonden, BBC-veteraan John Peel zendt vanavond rechtsteeks uit vanuit rockclub Vera, enkele landen sturen hun eigen radioreportagewagens en het Duitse televisieprogramma Rockpalast neemt poolshoogte met maar liefst vier camerateams. VPRO's 3voor12 zendt op internet en digitale televisie zaterdagavond concerten live uit. Er is ook hoog bezoek uit Den Haag: staatssecretaris Medy van der Laan opent morgen het seminar. ,,En ze gaat 's avonds bandjes bekijken.''

Eurosonic, vanavond met o.a. Under Byen, Kittu Wy, Franz Ferdinand, British Sea Power, morgen met o.a. Spillsbury, Ilene Barnes, T.Raumschmiere, A.S. Dragon.

Noorderslag, 10/1, met o.a. Di-rect, Within Temptation, Lawn, Intwine.