Dollar zet rem op Europese auto's in VS

De winstmarges in het Mekka van de autowereld, de VS, staan voor een aantal Europese fabrikanten onder druk door de zwakke dollar. Maar het Japanse Toyota ontspringt de dans.

De dalende dollarkoers drukt steeds zwaarder op de financiële resultaten van een aantal Europese autofabrikanten op de Amerikaanse markt, de grootste ter wereld. Die ontwikkeling is een belangrijk gespreksthema op de autotentoonstelling in Detroit , die zaterdag voor het publiek de poorten opent. Aanvankelijk konden de Europese fabrikanten de goedkope dollar nog wel opvangen door genoegen te nemen met kleinere winstmarges, maar nu worden zij ook geconfronteerd met lagere verkopen. Want de prijzen moesten omhoog. Vooral Volkswagen heeft er last van. Maar ook het een fabrikant van extravagante wagens als Ferrari lijdt onder de lage dollar. De fabriek uit Modena verkocht vorig jaar weliswaar een recordaantal van 1.350 Ferrari's, in een land waar de snelheidsbeperking op slechts 55 mijl per uur ligt, maar de opbrengst daalde niettemin met 20 tot 30 procent. Over het hele jaar 2003 verloor de dollar 16,8 procent aan waarde ten opzichte van de euro. Voor Ferrari vond dat niet alleen zijn weerslag in lagere marges en omzet. Ook de Formule-1 sponsoropbrengsten daalden met vergelijkbare percentages.

Europese merken als Mercedes-Benz, BMW, Audi en Porsche hebben een sterke positie op de Amerikaanse markt in het luxe-segment. Maar de rek is momenteel uit het prijsmechanisme, en wel zodanig dat Volkswagen de nieuwe Phaeton sedan, toch al bekritiseerd vanwege zijn te hoog gegrepen positionering voor dit volumemerk, goedkoper op de markt brengt dan in Europa om met de Phaeton toch een positie in de VS te kunnen veroveren. Bestuursvoorzitter Bernd Pischetsrieder van Volkswagen vertelde tijdens een persconferentie in Detroit dat de opbrengsten van zijn concern, inclusief Audi, 10 procent minder bedragen en het concern daardoor 1,27 miljard dollar minder omzet heeft behaald door de slechte monetaire ontwikkelingen. Terwijl de recent geïntroduceerde Volkswagen Touareg SUV terreinwagen, en de in Mexico geproduceerde VW Jetta, een succes zijn gebleken in de VS.

Voor Mercedes-Benz en BMW is de monetaire pijn wat minder. Beide Duitse merken produceren namelijk ook modellen in de VS, die naar Europa worden geëxporteerd. Bij Mercedes-Benz gaat het om een aantal van 84.000 M-klasse terreinwagens, die in Alabama van de band komen. Mercedes-Benz gaat de productie van zijn Amerikaanse fabriek zelfs verdubbelen met een typisch op de Amerikaanse markt toegesneden cross-over model, een kruising tussen een luxe personenwagen en sportieve terreinwagen. Maar dan moet wel de kwaliteit in orde zijn. Want net als bij VW schort het bij Mercedes-Benz de laatste tijd aan met name de betrouwbaarheid van de elektronica.

BMW en Porsche hebben de kwaliteit en de modelstrategie kennelijk beter onder controle want deze twee merken zagen ondanks de dure euro hun verkoop in de VS vorig jaar met respectievelijk 8 en 29 procent stijgen. En BMW produceert nu al een kleine 166.000 auto's – de Z4 roadster en de X5 terreinwagen – in de VS. Ook Mini (plus 51 procent), Saab (plus 27 procent) en Volvo (plus 24 procent) deden het goed in Amerika. Al zijn de Japanners zoals altijd de grootste winnaars. Zij hebben meer dan de Europese fabrikanten geïnvesteerd in lokale productie met goed in de smaak vallende modellen die uitblinken door excellente kwaliteit. Toyota verdrong in 2003 niet alleen het noodlijdende Ford van de tweede plaats op de wereldranglijst van grote autoconcerns, maar was vorig jaar bovendien het meest succesvolle automerk in de VS, met 1,8 miljoen verkochte personenwagens zelfs groter dan General Motors.

Alleen in het trucksegment - dat van de typisch Amerikaanse pickups - hebben de grote drie (GM, Ford en Chrysler, die hun totale gezamenlijke marktaandeel op hun thuismarkt tot 60 procent zagen dalen) nog de overhand. De Japanse merken hebben inmiddels een marktaandeel van 28,8 procent. En de Europese merken, die er alleen de duurdere modellen leveren, hebben aan marktaandeel van 11 procent. Maar in Detroit valt op dat de Japanners klaar staan om de fabrikanten in de Verenigde Staten ook in het trucksegment aan te vallen. Ook wat terreinwagens betreft lanceert Toyota voor de Amerikaanse markt het ene model dat nog fraaier is dan het andere