De nieuwkomers van Europa

In een Pools dorp is de burgemeester zelf ook boer, een ploeteraar als al zijn collega's, op vijfde klas-grond, met een oud paard, want een tractor kan hij niet betalen. En bij de jagersvereniging in de stad mag hij niet, want ze willen daar geen boeren. En als het licht uitvalt, klimt de burgemeester, gadegeslagen door de andere boeren van het dorp, zelf op een ladder naar het enige elektriciteitskastje van het dorp, verbreekt het heilige zegel, en repareert wat er kapot is.

Op 1 mei komt Polen bij de Europese Unie, met negen andere kandidaat-leden. Er is in de veertien jaar sinds de rode vlaggen werden gestreken en de democratie en het kapitalisme werden ingevoerd, harder en ingrijpender hervormd dan wij ons in het Westen kunnen voorstellen. Er zijn in al die nieuwe lidstaten klappen gevallen en offers gebracht. Niets lijkt hetzelfde gebleven.

Niets? Nog steeds ploetert in die vele verre dorpen van Polen de boer-burgemeester met zijn oude paard op zijn vijfde klas-grond. Hij is de afgelopen jaren hooguit nog armer geworden. Over Europa is hij sceptisch. Hij is bang.

Toch heeft hij bij het referendum voor toetreding gestemd, want hij weet dat er geen andere weg is.

En wij? Wij kennen hem niet, die Poolse boer-burgemeester met zijn paardenploeg in zijn modderland. Dat geldt ook voor al die anderen, de Slovenen, de Tsjechen en de Slowaken, de Balten en de Hongaren, die erbij komen.

Zegt Mazurië ons iets? Polesië? Moravië? Koerland? Lijfland? Hier en daar kennen we een hoofdstad, want Praag en Boedapest zijn in. Maar van de bevolking weten we niets, niet hoe ze leven, wat ze hebben meegemaakt.

Hun dromen en hun zorgen zijn ons vreemd.

Fotograaf Steven Snoep portretteerde onze nieuwe buren voor zijn eindexamenproject van de Fotoacademie in Amsterdam.