`In Polen is nog respect'

René Segeren (40), woont in Nederland en runt in Polen een akkerbouw-rundveebedrijf en een adviesbureau voor startende boeren. De eenwording was het belangrijkste thema in 2003 in Polen.

,,Het was heel droog in 2003, in Polen. Daardoor had ik tegenvallende opbrengsten. Maar die heb ik kunnen compenseren door hogere prijzen. Niet iedere boer in Polen was zo gelukkig, overigens. Door mijn werk als adviseur heb ik heel veel ellende gezien.

,,De ene week ben ik in Polen, de week erna zit ik in Nederland. Iedere week negen uur heen, in de auto, en negen uur terug. Het bevalt me erg goed. Ik doe dat nu vijf jaar. De eerste drie waren heel erg zwaar, bedrijfsmatig. Polen waren nooit geprikkeld om te presteren, te investeren. `Het loopt, dat is toch genoeg', was er de mening. Een enorm niveauverschil met Nederland. De laatste anderhalf jaar denk ik: Polen heeft heeft leuke perspectieven. Mijn bedrijf staat klaar. De tropenjaren zijn voorbij.

,,In Nederland is de opinie over de toetreding van de nieuwe landen tot de Europese Unie `so what'. Nou, in Polen is het in 2003 hét thema geweest. Polen is een land dat een wrange smaak heeft overgehouden aan de oorlogen. Het is in het verleden heen en weer getrokken tussen west en oost. Logisch dus, dat ze nu bang zijn. Dat Europa het hier voor het zeggen krijgt.

,,Toch heb ik het afgelopen jaar de toon van de discussie over de toetreding van Polen zien veranderen. Vooral na de laatste onderhandelingen in Kopenhagen heeft zich hier echt een omslag voorgedaan. De Polen hebben het idee dat ze het maximale eruit hebben gesleept. Er blijven anti-gevoelens, maar het gevoel: `we gaan het met zijn allen beter krijgen' heeft de overhand. Logisch ook. Voor Polen is de Unie een hele kruiwagen geld. Maar iedereen weet hier ook, dat áls hij daarvan mee wil profiteren, hij het zélf zal moeten verdienen.

,,Als Nederlander kijk ik met gemengde gevoelens terug op 2003. Juist doordat ik in twee landen woon, zie ik dat de normen en waarden in Polen zoveel correcter zijn dan in Nederland. Er is hier nog respect voor de ander. Natuurlijk ook omdat Polen veel hiërarchischer zijn. Maar ze zijn ook veel gastvrijer.

,,De discussie in Nederland in 2003 over een strengere handhaving van wetten en normen, is mij uit het hart gegrepen. Die keren het afgelopen jaar dat mensen in Nederland, zomaar, op straat werden gedood, verschrikkelijk. In Nederland heeft men schrik nog iets tegen iemand te zeggen. Dat gevoel heb ik niet in Polen.''

    • Japke-d. Bouma