Het oudejaar is anders met Lebbis & Jansen

Lebbis & Jansen zijn voor het eerst op oudejaarsavond op de televisie. Freek de Jonge en Youp van `t Hek slaan dit jaar over.

Als eeuwige belhamels huppelen Dolf Jansen en Hans Sibbel (alias Lebbis) het toneel op. ,,Die zien we nooit meer terug,'' zingen ze, als opening van hun oudejaarsavondconference die vanavond door de VARA-tv wordt uitgezonden. In de tekst vallen de namen van hen die we na 2003 nooit meer terugzien: allerlei Idols-finalisten, een met zichzelf debatterende Winnie de Jong, de grote Johnny Cash die hopelijk naar de hemel is om voorgoed Hermien te overstemmen, en – in alle ernst – ook Willem Wilmink, de auteur van liedjes ,,veel mooier dan dit.'' En zodra het nummer voorbij is, beginnen ze over de supermarktoorlog.

Lebbis & Jansen zijn in 1991 begonnen met een jaarlijkse oudejaarsconference in het theater. Drie jaar later kwam die voor het eerst op de radio, meestal rechtstreeks op de middag van 31 december. De eerste tv-uitzending volgde in 1999, maar tot dusver was die steeds tijdens of vlak na de kerstdagen te zien. Pas dit jaar verschijnen ze dus voor het eerst op de echte oudejaarsavond, in de voetsporen van Wim Kan, Freek de Jonge, Seth Gaaikema en Youp van `t Hek. Het is de verwezenlijking van een doel, dat het duo al vanaf het begin voor ogen stond. Hun dertiende is daarmee ook hun eerste, na de elf van De Jonge en de vier van Van `t Hek.

Er was immers ruimte: Van `t Hek heeft het dezer dagen veel te druk met de aanloop naar zijn nieuwe theatershow, en De Jonge liet weten dat de oudejaarsconference volgens hem alle glans van het bijzondere heeft verloren. ,,Als iedereen gaat zwemmen, ga ik skiën,'' zei hij in het Algemeen Dagblad. ,,Het bad wordt op de laatste avond van het jaar te vol, helaas.''

De conference van Lebbis & Jansen is een paar dagen geleden opgenomen in de Kleine Komedie in Amsterdam, waar ze de laatste twee weken van dit jaar twee keer per avond hebben gespeeld. De VARA laat hun optreden vanavond volgen door een extra aflevering van Kopspijkers, met een half uur cabaret aan het slot – tot de klok in beeld komt.

Een belangrijk element in deze oudejaarsconference is de oorlog in Irak en de nasleep ervan. Daarbij manifesteert Jansen zich als blijvend tegenstander van de Amerikaanse inval en Lebbis is de twijfelaar. Even komt het tot een serieus meningsverschil, waarna de rol van het Nederlandse leger een komische noot vormt – want streed ons leger niet in diezelfde tijd tegen het pluimvee? Ja, ja: Operation Chicken Tonight. En onvermijdelijk komt ook het door de heren Balkenende en Donner geïnitieerde Nationale Satire Debat ter sprake. ,,De satire is dit jaar beschadigd,'' verkondigt Lebbis, ,,omdat het alleen maar over het koningshuis ging. Je moet het hebben over de dingen waar het ècht om gaat.'' Vervolgens vertellen ze gelijktijdig een reeks Mabel-grappen, zodat er vrijwel niets van te verstaan is.

Als gebruikelijk vlinderen Lebbis & Jansen zodanig heen en weer, dat er van een echt thema nauwelijks sprake is. Of het zou, min of meer aan het slot, de conclusie moeten zijn dat het beleid van het kabinet-Balkenende het beleid is ,,dat wij in meerderheid willen''. We hebben nu eenmaal in meerderheid voor de coalitiepartijen gestemd. Maar ook daar staan ze niet lang bij stil. Hun oudejaarsavond is een andere dan die van hun illustere voorgangers.

Lebbis & Jansen: Ned.3, 21.15-22.25u.