`Als de balletjes weg zijn, ben je iemand'

Hans Beekmans, de tandarts van de koninklijke familie, trad vorig jaar toe tot de Scientology kerk. Dat leidde tot speculaties over een nieuwe `Greet Hofmans-affaire': Beekmans zou prinses Máxima in de ban van de kerk proberen te brengen. Vileine roddels die Scientology een slechte naam bezorgen, zegt Beekmans. Een gesprek over mondhygiëne, ambitie en zoeken naar helderheid.

Zelf spreekt tandarts Beekmans niet over cliënten. Maar de RVD en bronnen rond het hof bevestigden afgelopen oktober dat koningin Beatrix, prins Bernhard, prinses Máxima, prins Willem-Alexander, prinses Irene, prinses Margriet en Pieter van Vollenhoven patiënt bij hem zijn. In de wereld der tandheelkunde is Beekmans een begrip. Collega's noemen zijn verrichtingen op het gebied van implantologie ,,geniaal'' en roemen hem om zijn ,,gouden handen''. Kaakchirurg Blijdorp uit Arnhem noemt hem ,,een Van Gogh, met bijbehorende pieken en dalen''. Beekmans staat ook bekend om zijn eigengereidheid. Een ,,getalenteerde fijnslijper'' is hij volgens de Utrechtse hoogleraar bijzondere tandheelkunde C. de Putter. Hij verliet de tandartsen-beroepsvereniging NMT omdat hij voor tandheelkunde zijn eigen maatstaven heeft. Hij legt de lat hoog en hanteert overeenkomstige tarieven.

Hans Beekmans (46) wordt gedreven door de gedachte dat alles altijd beter kan. Zelfs als hij zijn hobby beoefent, koken, wil hij volgens vriend en topkok Jon Sistermans ,,het beste jongetje van de klas'' zijn. Met die tomeloze ambitie maakt hij volgens De Putter ook vijanden. ,,Hij is over zijn torenhoge tandtechnische maatstaven wel erg open.''

In de tandheelkunde vond Beekmans oplossingen, in zijn persoonlijk leven zocht hij die jarenlang tevergeefs. Totdat een collega-tandarts hem vorig jaar met Scientology in aanraking bracht. De vestiging van Scientology in Amsterdam, aangestuurd door de internationale kerk in Los Angeles en de Europese hoofdvestiging in Kopenhagen, biedt cursussen die tot optimaal succes moeten leiden. De in 1986 overleden Amerikaanse grondlegger van Scientology, Ron Hubbard, meende dat het mogelijk is om negatieve ervaringen uit het verleden te verwijderen zodat de `brug naar geestelijke vrijheid' kan worden overgestoken. Clear worden, behelst een soort emotionele schoonmaak die jaren kan duren. Na het stadium van clear zijn nog hogere stadia van geestelijke bevrijding bereikbaar, de zogeheten OT-niveaus (operating thetan), met als hoogste OT-8. Scientology heeft vestigingen in de VS en door heel Europa, met naar eigen zeggen in totaal acht miljoen leden. De prijs van cursussen die gevolgd moeten worden om clear of OT te worden loopt op tot 250 euro per uur.

In de VS heeft de Scientology kerk beroemde pleitbezorgers als Tom Cruise en John Travolta, maar in Nederland is de kerk mede bekend door de jarenlange juridische strijd met publiciste Karin Spaink die de organisatie beschuldigt van machtsmisbruik en geldklopperij. De laatste tijd is de Nederlandse tak ook in het nieuws door ex-volgelingen die door Scientology torenhoge schulden zeggen te hebben gemaakt. Beekmans schrijft de negatieve houding tegenover Scientology toe aan de invloed van, bijvoorbeeld, de farmaceutische industrie, die niet wil dat mensen hun problemen zelf oplossen. Hij vindt dat hij ,,goud en diamanten in handen'' heeft sinds hij de zogeheten auditing cursussen volgt. Tijdens die sessie bespreekt een `auditor' van Scientology negatieve ervaringen uit het verleden.

Om zijn schat te bewaken stelt Beekmans strenge voorwaarden aan het interview. Hij wil geen vragen over de Oranjes en eist het recht om publicatie tegen te houden als het stuk Scientology of anderen zou schaden. ,,Het geluk van talloze mensen staat op het spel'', zegt hij.

In Laren is Beekmans begonnen met het opzetten van een `detoxificatie-centrum', een soort sauna waar volgens de leer van Hubbard lichaam en geest worden gereinigd. Zelf onderging Beekmans deze reiniging ook. Bezwaren van buren tegen dit centrum waren volgens Beekmans de oorzaak dat in roddelbladen berichten opdoken over de `nieuwe Greet Hofmans'. ,,Toen het niet lukte de vergunning te blokkeren, heeft een buurman anoniem aan de pers geschreven dat ik prinses Máxima zou beïnvloeden. Totale onzin.''

Na zijn echtscheiding, anderhalf jaar geleden, woont Beekmans in een nieuwbouwwijk te Diemen-Noord met zijn nieuwe echtgenote, Maria Koster, die al veertien jaar directeur is van Scientology in Amsterdam. Beekmans' Harley Davidson, Kawasaki Vulcan en een luxe Audi A6 in de carport vallen op tussen de middenklassers in de rest van de straat.

U wilde op uw elfde al tandarts worden. Waarom?

,,Ik wilde een probleem oplossen. Ik was altijd bang voor de tandarts. Toen mijn broertje van de duikplank viel en een tand verloor, huilde ík omdat híj naar de tandarts moest. Mijn moeder had vaak pijn aan haar tanden. Mijn vader was aan zijn tandvlees geopereerd, toestanden met bloed, dramatisch.

,,Ik ben de oudste van vier broers. Mijn vader was beroepsmilitair en later planoloog bij het rijk. Hij was een ambitieuze man die het beste uit zichzelf wilde halen. En uit ons. Toen ik op school een mavo-advies kreeg, moest ik van hem een kerstvakantie lang opdrachten maken. Mijn moeder was hoofdverpleegster. Een lieve vrouw, die alles piekfijn in orde wilde hebben. Op tijd eten, op tijd naar bed. Je moest het goed doen.

,,Ik was een rusteloos kind. Op de kleuterschool lieten ze me al kratjes melk sjouwen. Ik was sterk, liep iedereen omver. Ik wilde ridder zijn, Ivanhoe. Tegenwoordig zou de diagnose waarschijnlijk ADHD zijn. Van mijn vierde tot mijn achtste had ik een vriendinnetje, Ilja. Toen wij verhuisden moest ik haar achterlaten, het ergste wat me kon overkomen. Ik zat huilend op de achterbank van onze 2CV. Mijn moeder zei: `Het gaat wel over.' Niet: `We sturen een kaartje' of `We bellen.' Weg was gewoon weg. Het uiten van emoties was moeilijk. Ik zag mijn ouders nooit ruzie maken of knuffelen. Mijn broertjes en ik vonden emoties zwak. Wie zich kwetsbaar toonde werd gepakt. De regel was: controle houden, anders had je verloren.''

Maar die tanden had u niet onder controle.

,,Nee, die tanden maakten ons machteloos. En in die stoel liggen voelde heel onveilig.''

Dus u dacht: `Daar moet ik iets op verzinnen.'

,,Ik was altijd bezig met de vraag hoe je tanden beschermt. Bij Toppop bewonderde ik de tanden van zwarte zangers. Ik ben nooit gaan hockeyen uit angst dat ik een tand zou kwijtraken. Op een dag bezocht ik een aardige tandarts die tegen mij zei: `Ga jij naar het atheneum? Dan kun je tandarts worden.' Ik wist niet dat een mens tandarts kon worden. Het besef dat het wel kon heeft mij door de middelbare school gesleept.''

Hutjes en huisjes

Tijdens zijn studie viel Beekmans op door zijn gedrevenheid. Hij werd leerling-tandarts bij de vermaarde spirituele professor Arnold, destijds tandarts van koningin Juliana. Mondhygiëne is de essentie, leerde hij daar. ,,Opgestapelde tandplak is een soort nederzetting. Bacteriën bouwen eerst hutjes, dan stenen huisjes. De mineralen die ze nodig hebben, halen ze uit speeksel. Ze dalen zo ver mogelijk af het tandvlees in, zodat je parodontitis krijgt. Maar als je een keer per dag tandfloss gebruikt, een keer per dag tandenstokers en slechts een keer per dag poetst, gebeurt er niks. Het was voor mij een eye-opener dat de oplossing zo simpel was.

Zocht u zo'n oplossing ook voor uw persoonlijke leven?

,,Ja. Ik zoek altijd naar het waarom, naar het systeem. Ik heb de bijbel gelezen, Confucius, I Tjing, ik zat in esoterische groepjes, bestudeerde de leer van de Bhagwan en verdiepte me in de psychologie en psychiatrie. Maar ik vond geen oplossing voor de vraag waarom mensen ongelukkig zijn.

,,Zelf had ik vaak relatieproblemen. De ene na de andere leuke vrouw gaat bij je weg, zei mijn vader altijd. Met mijn ex-vrouw was ik tien jaar samen. In de tandheelkunde is inzicht alles: dit is het probleem en zo los je het op. Maar in mijn gevoelsleven kreeg ik dat inzicht niet. De psychiater gaf ons gedragsvoorschriften, maar daarmee begrepen wij nog niet hoe wij functioneerden. Het werd chaos. Ik ben de werking van de hersenen gaan bestuderen. Toen mijn collega René van der Bijl, al jaren Scientoloog, mij op een avond uitlegde hoe Scientology die wetenschap toepast, werd ik enthousiast. Inmiddels weet ik dat de psyche dezelfde mathematische benadering vergt als tandheelkunde.''

Maria Koster, die tot dan toe alleen zwijgend aanwezig was, mengt zich in het gesprek. ,,Scientology heeft praktische oplossingen'', zegt ze. Maria (50) is een slanke blonde vrouw met sprekende blauwe ogen. Ze is twintig jaar lid van Scientology. Haar gezichtsuitdrukkingen zijn expressief, ook als ze zwijgt, en ze praat snel. Een uitbundige lach doorbreekt zo nu en dan haar wat afstandelijke houding. Beekmans en Koster ontmoetten elkaar via de kerk, afgelopen maart, en trouwden in september. Maria's ex-man, met wie zij dankzij Hubbard's communicatieleer een uitstekende verstandhouding zegt te hebben, werkt ook bij Scientology.

U bent snel getrouwd. Bent u niet bang dat het weer mis gaat?

Beekmans: ,,Ik heb vertrouwen in de technologie van de kerk. Die werkt bij alle problemen. Het helpt ook dat Maria en ik op elkaar lijken. Mijn exen gingen weg omdat ze niet konden leven met iemand die op zondagochtend om half negen zegt: `Ik ga wat nuttigs doen.'''

Koster: ,,Ik ben zelf ook zo. Ik werk zes dagen per week voor de kerk.''

Volgens Beekmans kan tachtig procent van de echtscheidingen door de leer van Scientology worden voorkomen. Bij de twintig procent waar het niet lukt kan Scientology ervoor zorgen dat de verstandhouding goed blijft. Beekmans toont een foto van hemzelf, gearmd met een vrolijk lachende man. ,,Dit is de ex-man van Maria'', zegt hij. ,,Op onze bruiloft.''

Uw ex was niet op uw bruiloft?

Beekmans: ,,Nee. Zij kent de technologie niet, dus dat contact loopt wat moeilijker.''

Hoe werkt de technologie?

Beekmans tekent op papier een ballon, gevuld met kleine balletjes. ,,Dit is een mens. Hij drijft, maar komt niet ver boven het water uit. Dat komt door de ballast van nare ervaringen. De auditor van Scientology gaat samen met je naar die ballast kijken. Net zolang tot je ze van alle kanten hebt herbeleefd. En het gekke is: dan zijn ze weg. Je hebt ze rationeel gemaakt.''

Ben je nog wel iemand als al die balletjes weg zijn?

Beekmans en Koster tegelijk: ,,Dan ben je juíst iemand.''

Koster: ,,Die ballast doet veel kwaad. Die leidt tot ruzie, en ruzie belemmert je geluk.''

Beekmans: ,,De technologie geeft inzicht in de werking van het reactieve verstand. Zo noemen we de verzameling van de ballast. Pas als je OT-8 bent, ben je daar helemaal van af. Als Maria zegt: `Dit broodje vind ik niet lekker' kan ik reageren met: `Maar je hebt het toch zelf genomen?'. Dan zit ik in mijn reactieve verstand. Terwijl ik, als ik rationeel ben, gewoon zeg: `Goed, dan neem je straks een ander broodje.'''

,,Maria is van nature heel OT'', zegt Beekmans. ,,Dat maakt de omgang met haar makkelijk.''

Ze heeft veel zelfbeheersing?

Beekmans: ,,Nee, dat zou betekenen dat ze iets onderdrukt.''

Koster: ,,Je neemt een ander gezichtspunt in, hè. Vanuit het geheel, niet vanuit je ego.''

Hoe ontstonden ruzies in uw vorige relaties?

Beekmans: ,,Ik zei dingen die bij de ander het reactieve verstand aantikten. En als ik iets vond, ging ik door. Eindeloos. Ik moest dan echt winnen.''

Koster: ,,Maar ónze ruzies zijn snel over, hoor. We snappen wanneer we ballast bij elkaar aantikken. Dan stoppen we. Ballast werk je uit met je auditor, niet in je relatie. Je komt toch altijd op hetzelfde uit.''

U wilt problemen elimineren.

Beekmans: ,,Ja, en dat kan. Net als gebitsproblemen. Ik kom veel problemen tegen in mijn praktijk. Huwelijksproblemen, familieruzies, drugsverslaving. Ik weet nu dat die opgelost kunnen worden. Soms spreek ik met patiënten af na werktijd. Ik behandel mensen, geen gebitten. Hun problemen kan ik aan omdat ik al vrij ver ben met auditing. Het is voor veel mensen een eye-opener dat je zoveel zelf kunt doen. Ouders wier kinderen aan de Ritalin zijn gezet, vinden het fantastisch om te horen dat die rommel helemaal niet nodig is.''

Heeft Scientology ook oplossingen voor politieke problemen?

,,Met Scientologen in de regering zou het land beter worden bestuurd, dat is zeker. Omdat ze niet vanuit het reactieve verstand werken, zijn ze rationeel, praktisch en ethisch. Dat lost al een boel op. Scientologen hebben ook inzicht in verborgen belangen die de maatschappij besturen. Waarom wordt er bijvoorbeeld nog benzine gebruikt voor auto's terwijl de waterstofmotor allang bestaat? Daar zit de olie-industrie achter. Als je de overheid geld geeft om ontwikkelingshulp te geven, heeft het weinig effect. Als je Scientology geld geeft om drugsverslaafden te helpen, kickt 80 procent af.''

Mevrouw Koster, herkent u de behoefte van uw man om anderen te helpen?

Koster: ,,Ja, ik heb het ook. Ik werkte vroeger in een crèche en vroeg me af: waarom huilen kinderen, waarom zijn ze ziek? Waarom plassen ze in bed? Ik wil dat oplossen.'

Bent u in uw jeugd zelf geconfronteerd met problemen?

Koster: ,,Toen ik zeven was, zijn mijn ouders gescheiden. Dat was een wat minder prettige ervaring. Maar verder was het gezellig bij ons thuis, hoor. Veel mensen over de vloer.''

Beekmans: ,,Psychiaters zitten altijd maar te hameren op trauma's en wat anderen je hebben aangedaan. Volgens mijn vroegere psychiater liepen mijn relaties ook mis door een traumatische ervaring met mijn moeder of zoiets.''

Koster, lacht uitbundig: `Dat is zó, zó... Dat is waar ze altijd op uit komen.''

Beekmans: ,,Iedereen heeft wel iets met zijn moeder. Mijn moeder maakte misschien te vaak schoon. En ze heeft niet gezegd dat ik een kaartje naar Ilja kon sturen. Nou ja, dat kan toch niet de oorzaak van problemen zijn?''

U bent een eigenzinnig persoon. Hoe kunt u zich voegen naar de regels van de Scientology kerk? Als een lid van de kerk in ongenade valt, wordt andere Scientologen de omgang met die persoon verboden. Accepteert u zo'n `Suppressive Person declare' zomaar?

Beekmans: ,,Ik zie hoe zorgvuldig er wordt gewerkt. Volgens Hubbard is 2,5 procent van de mensen SP. Ik vind dat een logisch concept.''

Koster: ,,Je moet het echt bont maken hoor, om een declare te krijgen. Het gaat om mensen die echt slecht bezig zijn, niets doen om het te veranderen en vervolgens zeggen dat het aan ons ligt in plaats van naar zichzelf te kijken. Er moet ook grondig bewijs zijn. De afdeling Externe Zaken zoekt alles precies uit. Dan gaat het voor controle naar Denemarken en dan naar Amerika.''

Big smile

Beekmans besteedt naast zijn tandartspraktijk ongeveer anderhalve dag per week aan auditing en studie bij Scientology. Het ondergaan van auditing kost drieduizend euro per blok van 12,5 uur. Hij doneert ook geld aan het verslavingsprogramma Narconon, aan de productie van Scientology-folders en aan het onlangs geopende gebouw van Scientology in Brussel.

De ouders van Beekmans zijn niet blij met zijn toetreding tot de kerk. ,,Vooral mijn vader heeft het er moeilijk mee'', zegt Beekmans. ,,Hij vindt liefdadigheid goed, maar snapt niet dat het via een kerk moet.'' ,,Hans loopt rond met een big smile'', zegt daarentegen zijn broer, Bart Beekmans. ,,Dus ik zie geen probleem.'' Volgens boekhouder R. Schiedon zijn Beekmans' bedrijfsresulaten sinds zijn toetreding tot Scientology beter dan daarvoor. ,,We hebben allemaal een rustpunt nodig'', zegt vriend Jon Sistermans, ,,Als het voor Hans die kerk is, vind ik dat oké.''

Ex-leden uiten kritiek op de hoge bedragen die van hen werden gevraagd. Geld dat terecht zou komen bij de Scientology-top in het buitenland.

Koster: ,,Wij dragen echt niet veel af aan Amerika. Tien procent als management fee. Sommige mensen zijn misschien te enthousiast. Wat de donaties betreft heb ik geen idee, het is een andere afdeling die dat geld beheert. Er zijn mensen die veel betalen, maar dat doen ze vrijwillig.''

Beekmans: ,,Als je met slechte tanden bij de tandarts komt, kost het ook geld om het goed te krijgen.''

Mevrouw Koster, zou u mensen die zich in de schulden willen steken niet moeten temperen?

Koster: ,,Soms wel. Maar als ze dan zeggen dat je niet moet zeuren, laat je het daarbij.''

Een ex-medewerkster, Ineke Fransen, zegt in het weekblad Viva dat ze zich zwaar in de schulden heeft moeten steken om te proberen clear te worden.

Beekmans: ,,Mensen dikken verhalen aan. Misschien is éen procent van de acht miljoen Scientologen ontevreden. Dat zegt niets.''

Het gerucht gaat dat rijke mensen van buiten sneller OT worden dan arme stafleden die jarenlang keihard werken.

Koster, lachend: ,,Dat is zo'n flauwekul! Het heeft echt te maken met wat je wilt. Het kan helpen als je geld hebt, zoals geld vaak helpt als je iets wilt bereiken. Maar het komt niet door het geld dat je clear wordt. Daarvoor is de procedure technisch veel te ingewikkeld.''

Bent u clear, mevrouw Koster?

Koster: ,,Nee, ik heb meer de studiekant gedaan. Maar ik ga er wel aan werken.''

U bent al twintig jaar lid van Scientology en nog niet clear? Hoe kan dat?

Koster: ,,Het is heel technisch. Ik kan daar niet op ingaan.''

En nu is de behoefte om clear te worden er wel?

Koster: ,,Wij vinden nu allebei dat het toch beter is om het af te maken.''

Wilt u clear worden, mijnheer Beekmans?

,,Ja, zeker. Deze zomer ben ik naar Engeland geweest. (De status van clear kan in Europa slechts in Londen of Kopenhagen of Milaan worden gecertificeerd, red.) Ik had voor mezelf een gevoel van clear, maar het bleek dat ik toch nog niet zover was.''

Was dat een teleurstelling?

,,Nee, een cadeau: ik kan nog veel leren. Ik verwacht dat het over een paar maanden wel gaat lukken.''

Denkt u niet: hoe weten ze in Engeland nou of ik clear ben?

,,Nee, want het is meetbaar. Op een door Hubbard ontworpen apparaat, de E-meter, dat via je handen de ballast meet. Alleen een specialist mag ermee werken. Je moet er vijf, zes jaar voor gestudeerd hebben. Je mag er jezelf niet mee auditen als je niet clear bent, maar je mag het, als je gevorderd bent, wel kopen om te oefenen. Het is een soort computer, hij is best duur, 3.000 euro of zo. Hij wordt speciaal met de hand gemaakt en moet ieder jaar terug naar de Scientology-fabriek om geijkt te worden.''

Mevrouw Koster, denkt u niet: laten we dat geld liever in een nieuw bankstel stoppen?

,,Nee, dat is geluk van buiten naar binnen. Dit is geluk van binnen naar buiten. Sinds ik bij Scientology ben, voel ik dat al.''

Kroonluchters

Een paar dagen later reizen we met Hans Beekmans en Maria Koster naar Brussel, naar de Scientology-vestiging die in september is geopend om de internationale kerk te vertegenwoordigen in de Europese Unie. In een imposant gebouw aan de Wetstraat, het politieke centrum van de Europese Unie, leidt de Italiaanse directeur Fabio Amicarelli ons door statige zalen met hoge plafonds en kroonluchters. Aan de wanden hangen kleurrijke presentaties van de vele goede werken van Scientology: actie tegen mishandeling van patiënten in psychiatrische inrichtingen, actie tegen drugsverslaving, ontwikkelingshulp in Afrika, noodhulp op Ground Zero in New York. Het `Gebouw van de rechten van de mens' heet de vestiging, waar ook Hans Beekmans aan meebetaalde.

Op de vraag of het geld niet beter aan de goede doelen kan worden besteed, zegt Amicarelli: ,,Dit gebouw kost niets vergeleken bij wat wij uitgeven aan goede doelen.'' Hij snapt het eeuwige gezeur over geld niet. ,,De regering heeft geld nodig, de katholieke kerk heeft geld nodig, Scientology heeft geld nodig.'' En tandheelkunde heeft geld nodig, vult Beekmans aan. ,,De echte vraag is: hoeveel goeds doen we met het geld'', zegt Amicarelli. Volgens hem heeft Scientology bijna overal ter wereld een uitstekende reputatie. De kamer vol oorkondes van wereldwijde gezagsdragers voor Ron Hubbard dient ter illustratie. Geconfronteerd met de aantijgingen over machtsmisbruik roept Amicarelli: ,,Wat is er toch aan de hand daar in Nederland?''

De volgende dag belt Hans Beekmans met de mededeling dat Maria Koster drie maanden naar Kopenhagen vertrekt. Om clear te worden, cursussen te volgen en OT-niveau's te halen. Het Parool komt een paar dagen later met een ander verhaal: Maria Koster zou uit haar functie zijn gezet, vanwege de negatieve publiciteit en slecht functioneren van de Amsterdamse vestiging. Een Italiaan zou haar plaats innemen en een team goed getrainde Scientologen zal hem assisteren. Beekmans reageert: ,,Het is altijd hetzelfde liedje. Van het mooie nieuws dat de kerk Maria de kans geeft om clear te worden, maken ze een negatief verhaal. Maria is niet ontslagen, maar tijdelijk vervangen. En het is heel goed dat er extra ondersteuning komt. Zo kan de kerk nog sneller groeien. Dat is goed voor Nederland en voor de wereld.''

    • Daniela Hooghiemstra
    • Dorine Hermans