WAT DOEN DE KINDEREN IN DE KERSTVAKANTIE

Wolken schilderen

Regenwolken, donderwolken en zelfs wolken in de vorm van een dier of land. De schilder Jacob Maris (1837-1899) kon prachtige wolkenluchten schilderen en in het Teylers Museum in Haarlem is nu een expositie van zijn schilderijen en aquarellen te zien. Voor kinderen die zelf ook eens willen proberen hoe je een wolkenlucht schildert, organiseert het museum op 30 en 31 december de workshop In de wolken. Voordat er geschilderd wordt (met natuurlijke materialen) wordt er eerst verteld wat een wolk nu eigenlijk is. Na afloop van de workshop hangen alle zelfgemaakte wolken als een reusachtige wolkenlucht in het museumcafé van het museum.

Schilderworkshops voor kinderen van 8-12 jaar op 30 en 31 dec van 13-15u in het Teylers Museum, ingang Nauwe Appelaarsteeg 3 (via Bakenessergracht), Haarlem. Kosten euro 5,50. Res 023-5319010 of info@teylersmuseum.nl

Kijkdoos fabriceren

Kinderen doen spelletjes, proberen ook eens een pijp te roken, leren een hond de vloer vegen of drinken stiekem uit een bierkan. Op de zeventiende eeuwse schilderijen op de tentoonstelling Satire en Vermaak in het Frans Halsmuseum is goed te zien hoe kinderen kattekwaad uithalen, maar ook hoe mensen muziek maakten. Een van de schilderijen op de expositie is van Jan Miense Molenaar: een familie in mooie jurken en fluwelen broeken met kanten bloeses maakt muziek. Op een speciale middag voor kinderen van 8 t/m 11 jaar op dinsdag 30 december wordt er naar aanleiding van dit schilderij een kijkdoos gemaakt. Wel zelf een schoenendoos meenemen.

Kijkdoos maken voor kinderen op di 30 dec van 14-16u voor kinderen van 8 t/m 11 jaar in het Frans Halsmuseum, Groot Heiligland 62, Haarlem. Kosten euro 5 incl materiaal en limonade. Res 023-5115794.

Naar verhalen luisteren

In de kerstvakantie kunnen kinderen en hun ouders van alles te weten komen over het hart. In Naturalis wordt t/m 4 januari elke dag (behalve 25 december en 1 januari) in de zaal Oerparade een Verhaal op Zaal verteld als aanvulling op de expositie HartsTocht & Lijfreis. Aan de hand van modellen en testjes leggen museummedewerkers van alles uit over het lichaam en het hart.

Verhaal op Zaal over het lichaam en hart in Naturalis, Darwinweg, Leiden t/m 4 jan (behalve 25 dec en 1 jan) van 14-16u. Toegang kinderen t/m 17 jaar euro 4.5-, vanaf 18 jaar euro 8. Inl 071-5687529 of www.naturalis.nl

Naar Kuifje gaan

In de kerstvakantie geldt er voor de Kuifje-tentoonstelling in het Rijksmuseum voor Volkenkunde een verlaagde toegangsprijs. Bij de Kuifjetentoonstelling is een gratis speurtocht voor kinderen. Op 27 december en 2, 3 en 4 januari nemen verhalenvertellers kinderen ook mee naar het oude Peru. Poppentheater Jeanne van Midde speelt op 28 december de voorstelling Job in Peru. Tweede Kerstdag staat het museum in het teken van muziek uit de Andes met optredens van de groep Yatayana.

Entree: volwassenen ¢4 (i.p.v euro 8). Kinderen euro 4 (i.p.v. euro ). Rijksmuseum voor Volkenkunde, Steenstraat 1, Leiden. Inl 071-5168800 of www.volkenkunde.nl. Open di t/m zo 10-17u. Tweede Kerstdag en 29 dec is het museum open. Tweede Kerstdag en Nieuwjaarsdag is het museum gesloten.

Vogelvoer samenstellen

Noorder Dierenpark is voor de Kerst sfeervol aangekleed en in de kerstvakantie mogen kinderen vogelvoer maken om de vogels in hun eigen tuin de winter door te helpen. Ook kunnen ze in een omgeving luisteren naar winterse vertellingen over dieren uit alle vijf werelddelen. Bovendien is er elke dag een Zoo-show. Die Zoo-show speelt zich af in het kindertheater en gaat over sporen zoeken in het winterse Wilde Westen. Vanuit een blokhut in de Noord-Amerikaanse wildernis gaan de kinderen op zoek naar sporen. Misschien vinden ze ook wel een gewei van een eland. De Zoo-show duurt circa 30 minuten en is geschikt voor kinderen van 4 t/m 11 jaar. En op Eerste en Tweede Kerstdag nemen de dierenverzorgers s' middags de bezoekers mee voor een speciale rondleiding.

Open t/m 28 febr van 10-16u30. Entree: volwassene euro 16 kinderen (3 t/m 9 jaar), gehandicapten en 65+ euro 13,50. Noorderdierenpark, Hoofdstraat 18, Emmen. Inl 0591-850850 of www.noorderdierenpark.nl

Wiegeliedjes luisteren

In het Natuurmuseum in Groningen is een expositie over wiegeliedjes onder de titel een schaap met witte voetjes. In wiegeliedjes zijn alle aspecten van het leven verwerkt; de prettige en de wrede, de aangename en de afschuwelijke. Elk onderwerp mag in een wiegeliedje worden verwerkt. De liedjes zijn het eerste contact van kleine kinderen met taal en creativiteit. Rijm en ritme geven wiegeliedjes een geruststellend karakter. Op de tentoonstelling zijn wiegeliedjes uit allerlei landen te beluisteren.

Wiegeliedjes in het Natuurmuseum, Praediniussingel 59, Groningen. Open: di t/m vr van 10-17u, za en zo van 13-17u. Entree: volwassenen euro 3; 4 t/m 12 jaar & 65+1,85. Inl 050-3676170 of www.natuurmuseum.org.

Regenmaker maken

Tijdens de kerstvakantie is Museum Boerhaave in Leiden gratis toegankelijk. Naast een bezoek aan de tentoonstelling over het weer: Uit de lucht gegrepen zijn er allerlei gratis activiteiten. Enkele voorbeelden: op 29 december is de workshop barometer maken. Op 30 december worden windsnelheidsmeters gemaakt en op 2 januari is er een workshop waarbij kinderen een regenmaker leren maken. Met deze regenmaker worden regengeluiden nagebootst. Tot en met zondag 4 januari kunnen kinderen t/m 12 jaar ook een puzzel maken, die bij de tentoonstelling hoort. Op de tentoonstelling zijn historische voorwerpen van Nederlandse meteorologen te zien en kinderen kunnen zelf het weerbericht presenteren in een weerstudio.

De workshops zijn voor kinderen vanaf 6 jr van 14-16u, begeleiding is gewenst. Deelname is gratis, reserveren niet mogelijk, maar vol is vol. Museum Boerhaave, Lange St. Agnietenstraat 10, Leiden. Open di t/m za 10-17u, zon/ kerstdagen 12-17u en ma 22 en 29 dec 10-17u. Do 1 jan gesloten. Inl 071-5214224 of www.museumboerhaave.nl

Leeuwen bekijken

Het is al jaren een traditie dat bewoners van Safariapark Beekse Bergen op Tweede kerstdag een dieren-kerstdiner krijgen. Om 12 uur mogen de leeuwen een echt kerstmaal eten: kalkoen. Een uur later krijgen de Mantelbavianen en de Afrikaanse olifanten hun traditionele kerstdiner.

De verzorgers maken schotels met exotische vruchten klaar die de dieren maar zeer zelden krijgen. De Kerstman serveert het buffet samen met de verzorgers. In het Afrikadorp heeft hij voor de kinderen een klein cadeautje.

Openingstijden: van 10-16u. Het kerstdiner begint om 12u. Entree vanaf 3 jr euro 9,20. Safari Beekse Bergen, Beekse Bergen 31, Hilvarenbeek. Inl 0900-2335732 (0,40 euro.p/m) of www.beeksebergen.nl

Proeven

Kom naar de keuken in het Amsterdamse Rembrandthuis en ontdek wat er op het menu stond in huize Rembrandt van Rijn en hoe dat werd klaargemaakt. Werd er veel groente en fruit gegeten of juist veel vet? Dronk men in de 17de eeuw bier als water?

Probeer de geur van specerijen te herkennen? Ontdek, voel, ruik en proef wat er werd gegeten in de 17de eeuw o.l.v. een museummedewerker in de keuken van het Rembrandthuis. De demonstraties gaan de hele dag door op zaterdag 27 december vanaf 10u30 tot 16u30. Ook zijn er in de kerstvakantie etsdemonstraties, waarbij kinderen van alles te weten komen over de techniek van het etsen en kunnen zien hoe een ets wordt afgedrukt in de kamer waar vroeger Rembrandts etspers stond.

Daarna wordt de tentoonstelling 6 eeuwen Meesterprenten met werk van onder andere Rembrandt, Mantegna, Dürer, Goya, Manet, Picasso, Cézanne en Renoir bekeken. Verder kan elke dag Rembrandts huis met een opdracht verkend worden.

Alle activiteiten zijn gratis. De toegang voor het museum is voor jongeren (tot 16 jaar) euro 1,50 en voor volwassenen euro 7. Activiteiten: do 25 dec vanaf 10u30 etsdemonstratie. Kerst 25 en 26 dec geopend van 13 tot 17u. Za 27 dec v.a. 10u30-16u30: Een kijkje in de keuken van Rembrandt en etsdemonstratie. Zon 28 dec vanaf 13u30: etsdemonstratie. Ma 29 dec, di 30 dec en vrij 2 jan vanaf 10u30: etsdemonstratie. Wo 31 dec museum open van 13 tot 17u. Za 3 jan vanaf 10u30 uur: etsdemonstratie, Zon 4 jan vanaf 13u30: etsdemonstratie. Inl 020-5200400 of www.rembrandthuis.nl

Museum het Rembrandthuis, Jodenbreestraat 4, Amsterdam.

Piñatas maken

In Mexico hangen ouders met kerst versierde piñatas aan het plafond, mooi versierde pakjes. Daarin zit snoep, speelgoed of een bijzondere boodschap voor hun kinderen. Geblinddoekt worden de piñatas stukgeslagen. Pas op, want als kinderen pech hebben sneeuwt het papiersnippers of regent het water. Wat willen ze daarmee zeggen? In de Rotterdamse Kinderkunsthal Villa Zebra kunnen kinderen vanaf 7 jaar in workshops hun eigen (kerst)piñata maken met een wens, een tekening of toch snoep. Ook zijn er ontdekkingstochten door Villa Zebra voor kinderen vanaf 4 jaar en een workshop schemerlampje maken met stof, draad, knopen en andere (glim)frutsels. Ook mogen kinderen zaterdag 27 december gratis naar Villa Zebra wanneer ze een nieuwjaarswens voor Villa Zebra bedenken, mooi versierd of mooi verpakt.

Villa Zebra, Museumpark 30, Rotterdam. Open: do 24, vr 26 en za 27 van 13 tot 17u, zo 28 van 11-17u, di 30 en wo 31 van 13-17u. Vr 2 en za 3 jan van 13-17u, zo 4 van 11-17u. Workshops beginnen om 11 en 14u uur en duren anderhalf uur. Speciale toegangsprijs: Workshops 7+: euro 4,- (incl. entree) Entree: euro 1,50 vanaf 4 jaar, euro 3 vanaf 18 jaar. Inl 010-2411717 of www.villazebra.nl

Kijken naar emoes

In het Aboriginal Art Museum is de tentoonstelling geestige beesten te zien: dieren in aboriginal kunst. De expositie toont werken uit de museumcollectie waarop dieren uit Australië zijn afgebeeld die in het water, op het land of in de lucht leven. Er zijn schilderijen en houten beelden waarop typische Australische dieren zijn afgebeeld als goanna's, emoes en kangoeroes. Daarnaast kunnen kinderen in de `huiskamer' zelf aan de slag en tekenen, boeken lezen en een film over Aboriginal kunst bekijken. Het Aboriginal Art Museum organiseert op zondag 4 januari een speciale kinderlezing over `dierenvriendjes'. De lezing gaat over de relatie tussen mensen en dieren en wordt gegeven door een medewerker van Dierenpark Amersfoort. Deze kerstactiviteit wordt georganiseerd in het kader van de kinder-special 'geestige beesten: dieren in aboriginal kunst'. Op vertoon van een (dieren)knuffel ontvangt ieder kind t/m 12 jaar 50 procent korting op de toegangsprijs.

Aboriginal Art Museum, Oudegracht 176, Utrecht. De lezing (4 jan) begint om 11u15 uur en 13u15. Het museum is open van 11-17u. Toegangsprijs euro 8 p.p., kinderen t/m 12 jaar euro 5, SMK en diverse kortingskaarten zijn geldig.

IJsbeerbillen eten

Het is 1596 en Willem Barentz en zijn mannen gaan op zoek naar een nieuwe weg naar `De Oost'. Onderweg worden ze echter overvallen door het ijs en stranden ze op Nova Zembla waar ze moeten overwinteren onder barre omstandigheden. Hoe overleef je in een wereld van sneeuw en ijs? Hoe bouw je een Behouden Huis? En hoe smaken ijsbeerbillen? Over Nova Zembla gaat de muzikale familievoorstelling Barre berichten uit het Hoge Noorden, t/m 4 januari in het Scheepvaartmuseum, Amsterdam. De voorstellingen zijn dagelijks om 11u, 12u, 14u en 15u. Op 27 en 28 december krijgen bezoekers gratis een rondleiding op de clipper Stad Amsterdam, die aan de kop van het Java-eiland ligt afgemeerd. Bezoekers worden gratis per boot naar Europa's grootste zeilende passagiersschip gebracht. Ook zijn er nog verschillende tentoonstellingen in het Scheepvaartmuseum over bijvoorbeeld vuurtorens, scheepsmodellen en scheepssier en voor kinderen is er nog Schateiland over piraten en hoe de bemanning vroeger de weg naar zee kon vinden.

Familievoorstelling Barre berichten uit het Hoge Noorden t/m 4 jan dag om 11u, 12u, 14u en 15u in het Scheepvaartmuseum, Kattenburgerplein 1, Amsterdam. Op 27 en 28 dec is er een (gratis) boottocht naar en rondleiding op de clipper Stad Amsterdam. Toegang kinderen euro 4, volwassenen euro 7, 65+ 6 en mjk gratis. Inl 020-5232213 of www.scheepvaartmuseum.nl

Sparen

Bijna iedereen heeft in zijn leven wel wat verzameld. De een spaart postzegels, terwijl de ander alles over K3, Feyenoord of pinguïns heeft. Samen met de Nederlandse Museumvereniging organiseerde de AVRO de Nationale Spaarkampioenschappen. Kinderen van 8 t/m 12 jaar konden zich inschrijven en uiteindelijk zijn er in elke Nederlandse provincie in een museum t/m 18 januari verzamelingen te bezichtigen. Ook wordt er in elk museum de twee mooiste, leukste of meest originele verzamelingen gekozen. Één door de bezoekers en één door de museumstaf. De 24 verzamelingen die overblijven dingen mee naar de trofee die door een jury onder leiding van Museumbendepresentator Sipke Jan Bousema in het voorjaar wordt gekozen.

Kinderen tonen verzamelingen t/m 18 jan in de volgende Musea: Museum Smallingerland, www.smallingerland.nl, Drachten. Natuurmuseum, www.natuurmuseum.org, Groningen. Herinnerringscentrum Kamp Westerbork, www.kampwesterbork.nl, Hooghalen. Aviodrome, www.aviodrome.nl, Lelystad. Speelgoedmuseum, tel 0570 - 69 37 86 / 83, Deventer. Museum voor Moderne kunst, www.mmkarnhem.nl, Arnhem. Centraalmuseum/ Kids centraal, www.centraalmuseum.nl, Utrecht. Teylers Museum, www.teylersmuseum.nl, Haarlem. Rijksmuseum voor Volkenkunde, www.rmv.nl, Leiden. Zeeuws Museum Muzeeum, www.muzeeum.nl, Vlissingen. Gemeentemuseum, www.gemeentemuseumhelmond.nl, Helmond. Industrion, www.industrion.nl, Kerkrade.

Glas-in-lood schilderen

Kerstmis is een feest met bomen en lichtjes, kaarsen en sterren en lekker eten met familie en vrieden. Maar wat is de betekenis van de kerstboom, waarom zetten we die in huis neer? Waarom hangen we sterren voor de ramen? Waarom eten we zo uitbundig met kerst aan een tafel vol met kaarsen. Wat is eigelijk een adventskalender en wat gebeurde er nou precies in dat stalletje in Betlehem? De expositie Zin in Kerst in Museum Catharijneconvent in Utrecht probeert antwoord te geven op al die vragen en vertelt over oude verhalen en gebruiken. Er staan mooi versierde kerstbomen, de tafel is gedekt en de lichtjes branden. Ook is de Napolitaanse kerststal te zien uit de achttiende eeuw met zo'n 63 beelden van mensen en dieren. Op beide kerstdagen en in de kerstvakantie brengen Victor Frederik en Jenny Vink hun kerstverhaal De Herberg voor iedereen vanaf 4 jaar. Voor kinderen van 4 tot 12 jaar is er op dinsdag 30 december ook een glas-in-lood schilderworkshop.

Kerstverhaal De Herberg van 25 t/m 28 dec om 13u, 14u, 15u en 16u, 30 en 31 dec13u en 14u in Museum Catharijneconvent, Lange Nieuwstraat 38, Utrecht. Kosten euro 2,50 excl toegang tot het museum kinderen t/m 17 jaar euro 5,50 vanaf 18 jaar euro 8,50 en mjk euro 2,50. Res en inl 030-2313835. De workshop glas-in-lood is gratis. Inl ook www.catharijneconvent.nl

Jonkvrouwjurk maken

In het Legermuseum in Delft kunnen kinderen in de kerstvakantie ridder Roderik en jonkvrouw Mathilde komen bezoeken op de expositie Ridder Roderik, een Middeleeuws avontuur. Ook is er dinsdag 30 december een workshop, waarbij kleine ridders hun eigen harnas kunnen maken en versieren en jonkvrouwen hun eigen jurk kunnen ontwerpen. Daarna wordt in de filmzaal Floris vertoond. Elke dag zijn er ook andere leuke films te zien zoals Kruimeltje en Mulan. En vrijdag 2 januari tussen 11-16u30 wordt de kerstvakantie afgesloten met een bezoek van de tingieter. Hij geeft demonstraties van het gieten van tinnen soldaatjes en andere figuurtjes. Het eerste figuurtje krijgen kinderen van het museum.

Jonkvrouw/ridderWorkshop op di 30 dec van 14-16u30, tingieten op vr 2 jan van 11-16u30 en elke dag films in het Legermuseum, Korte Geer 1, Delft. Open m t/m vr za, zo en 26 dec 12-17u, 25 dec en 1 jan gesloten. Res 015-2150547

Schilderen

De Italiaanse familie Della Robbia maakte vanaf de 15de eeuw beelden in prachtige kleuren blauw en groen. Hun werk is beroemd over de hele wereld en nog steeds te zien. Hoe zij deze beelden maakten en zo mooi glazuurden, probeerden ze geheim te houden. De concurrentie lag op de loer, maar... In het Bijbels Museum in t/m 9 mei een expositie over de familie Della Robbia te zien en op zaterdag 27, zondag 28 december, vrijdag 2, 3 en 4 januari zijn er workshops voor kinderen tussen de 6 en 12 jaar: Het familiegeheim van Della Robbia. Na een korte rondleiding over de expositie wordt het spannende verhaal over het geheim van de Della Robbia's verteld. Daarna gaan kinderen zelf een `mini Della Robbia' maken. Met acrylverf worden beeldjes beschilderd die mee naar huis genomen mogen worden.

Workshop Het familiegeheim van Della Robbia voor kinderen van 6-12 jaar in het Bijbels Museum, Herengracht 366-368, Amsterdam op 27 en 28 dec dec, 2, 3 en 4 jan om 14u. Kosten euro 4,50. Res 020-6242436.

Chocolade snoepen

Roald Dahl kennen we natuurlijk allemaal! Wie heeft er nou nog nooit een van zijn prachtige verhalen gelezen of gehoord? Bij bioscoop Kriterion in Amsterdam zijn in de kerstvakantie enkele van zijn leukste boeken te zien op het witte doek tijdens het Roald Dahl Filmfestival: Sjakie en de Chocoladefabriek, James en de Reuzenperzik, Daantje de wereldkampioen en The Witches.

Kriterion, Roetersstraat 170, Amsterdam. Res 020-6231708, www.kriterion.nl. Entree euro 5. Sjakie en de Chocoladefabriek 25, 26, 30 dec en 2 jan om 12u15, ( Ned gespr). James en de Reuzenperzik 27 & 28 dec om 12u15 (Ned. ond). Daantje de wereldkampioen 29 dec om 12u15 (Ned. ond). The Witches 31 dec, 3 & 4 jan om 12u15 (Ned. ond).

Onder water duiken

Een duik onder water of liever droogblijven op de grond? Op de familie tentoonstelling Het begin van de zee en andere verhalen van Annemarie van Haeringen in kasteel Groeneveld in Baarn kan dat allebei. In de verhalen van Annemarie van Haeringen zitten vaak vragen met een diepere betekenis. In Het begin van de zee vraagt de hoofdpersoon Kofie zich bijvoorbeeld af waar de zee begint. Op de expositie is die vraag het begin van een reis door de onder- en bovenwaterwereld. Kinderen kunnen kennis maken met de verhalen van Annemarie van Haeringen door te kijken naar originele tekeningen en net als Kofi vragen te verzinnen, te puzzelen met onderwatertaarten of te zwemmen. Op 2 Januari wordt er een creatieve onder leiding van Olga van Rhede van der Kloot. Vanaf Tweede Kerstdag tot 4 januari wordt in de schouwkamer dagelijks voorgelezen uit de boeken Grote Ezel en Het begin van de zee van Annemarie van Haeringen. Kasteel Groeneveld, Groeneveld 2, Baarn. Open di-zo 11-17u, 25, 31 dec en 1 jan dicht. Entree 4-11 jaar euro 2,70 vanaf 12 jaar euro 3,50, mjk gratis. Workschops 8 t/m 12 jr euro 15. Inl 035-5320446 of www.kasteelgroeneveld.nl

Eten in de oudheid

Wat aten en dronken de Oude Grieken en Romeinen vroeger en hoe werd dat eten klaargemaakt. In Aan Tafel Eten & Drinken in de Oudheid in het Amsterdamse Allard Piersonmuseum wordt daar van alles over verteld. Zondag 4 januari om 15u is er een wandeling over de tentoonstelling met een boer, een bakker en een kok. Vul een boodschappentas, help een handje mee in de keuken, lig aan op de aanligbedden in de eetkamer en voel je even een echte Romein. Zo ontdek je wat ze in de oudheid aten. Ook is er een interactieve rondleiding waarbij de kinderen spelenderwijs door figuren uit de oudheid wordt uitgelegd wat het verschil is tussen eten en drinken toen en nu.

Wandeling over de expositie Eten & Drinken in de Oudheid op zo 4 jan om 15u in het Allard Pierson Museum, Turfmarkt 127, Amsterdam. Ook is er een interactieve rondleiding. Kosten euro 3 per kind (incl toegang). Inl en res 020-5252556.

Verliefd worden

Roverhoofdman Mattis is een ruwe man en woont samen met zijn vrouw en roversbende in een kasteel op de berg. Tijdens een vreselijk onweer krijgen Mattis en zijn vrouw een dochter: Ronja. Bij zijn grootste vijand, roverhoofdman Borka, en zijn vrouw wordt op dat moment een zoon geboren: Birk. En de toeschouwer raadt het al die twee worden verliefd. Maar krijgen ze elkaar ook? En wat vinden hun vaders ervan? Jeugdtheater Hofplein speelt als kerstproductie Ronja de Roversdochter naar het boek van Astrid Lindgren. Het is weer een ouderwetse spetterende voorstelling in een bos met nymfen in prachtige jurken, aardmannen met knotsen, moenen (eekhoornkabouters), vogelheksen die echt vliegen, mooie liedjes en prachtige kostuums.

Ronja de Roversdochter, vanaf 26 dec t/m 15 febr in Jeugdtheater Hofplein, Benthemstraat 13, Rotterdam. Kaarten kinderen t/m 16 jaar euro 6, vanaf 17 jaar euro 8,50. Res 010-2435050, inl ook www.jeugdtheaterhofplein.nl

Informatie over activiteiten voor kinderen kunt u sturen naar de Agenda van NRC Handelsblad, postbus 8987, 3009 TH Rotterdam. Mailen kan ook: agenda@nrc.nl