EU-lidmaatschap Turkije is geen brug te ver

Roel Janssen is van mening dat speciale betrekkingen van de EU met Ankara `welkom zijn', maar acht EU-lidmaatschap van Turkije `een stap te ver'.

Maar die stap is in essentie al genomen. Immers, op de EU-top in Helsinki in 1999 werd Turkije door de EU-regeringsleiders formeel als kandidaat-land bestempeld; resteert slechts de vraag wanneer dat lidmaatschap daadwerkelijk vorm zal krijgen, althans wanneer onderhandelingen daartoe kunnen beginnen.

De Unie baseerde zich bij dat besluit op de zgn. Kopenhagen-criteria die, in tegenstelling tot wat Janssen meent, wel degelijk de economische situatie in Turkije betreffen, naast thema's als democratie, mensenrechten etc. De Europese Commissie heeft in haar laatste evaluatie van de situatie in Turkije kortgeleden vastgesteld dat vooruitgang op velerlei terrein is geboekt, hoewel nog veel te wensen overblijft.

Het valt te verwachten dat dezelfde Commissie in de loop van 2004 een aanbeveling zal maken als grondslag van een besluit van de Unie in december van dat jaar, of en wanneer toetredings-onderhandelingen daadwerkelijk kunnen aanvangen. Genoemde criteria gelden daarbij als maatstaf. Bovendien, als het aan de Commissie ligt, kan van dergelijke onderhandelingen geen sprake zijn zolang het Cyprus-probleem niet is opgelost. Immers, onderhandelen met een partij die gelijkertijd als bezettende macht van een deel van het EU-territorium d.w.z. Noord-Cyprus optreedt, is in de ogen van de Commissie ondenkbaar.

Terugkomen op eerdere toezeggingen blijft natuurlijk mogelijk maar vereist, zeker in dit geval, zorgvuldige politieke afweging.

    • N. Wegter
    • Vertegenwoordiging Europese Commissie in Nederland