Debat abortuswet Portugal laait op door rechtszaak

Een rechtszaak tegen zeven vrouwen die een illegale abortus hebben ondergaan, heeft in Portugal het debat over abortus opnieuw doen oplaaien.

De zeven zouden in de kuststad Aveiro, ten zuiden van Porto, abortus hebben laten plegen. Zij kunnen, indien ze schuldig worden bevonden, een maximale celstraf van drie jaar krijgen. Hun arts, alsmede negen medeplichtigen onder wie de ouders van een van de zeven en een taxichauffeur die een vrouw vervoerde, staan eveneens terecht. Vorig jaar werd een vroedvrouw tot achtenhalf jaar cel veroordeeld wegens haar centrale rol bij illegale abortussen.

Portugal heeft – met Ierland – de strengste wetten binnen de Europese Unie. Abortus is verboden, tenzij de zwangerschap een gevolg is van verkrachting of als er sprake is van een gezondheidsrisico voor de moeder.

Critici menen dat de wet uit de tijd is en duizenden vrouwen dwingt onder onhygiënische en levensbedreigende omstandigheden een abortus te laten plegen. Vorig jaar werden in Portugal 675 legale abortussen gepleegd.

Instanties die zich met geboorteregeling bezighouden, schatten echter dat er jaarlijks zeker 20.000 illegale abortussen worden uitgevoerd. Daarbij kwamen vijf vrouwen om het leven en hadden ruim 11.000 vrouwen een behandeling in het ziekenhuis nodig, zo blijkt uit cijfers van het ministerie van Gezondheid. Een onbekend aantal vrouwen laat de ingreep verrichten in Spanje of een ander Europees land waar de wetgeving soepeler is.

De regerende sociaal-democratische PDS (in Portugal een rechtse partij) kondigde gisteren in eerste instantie aan een debat over de abortuswet te willen. ,,Het slaat nergens op dat in de 21ste eeuw vrouwen die zo'n moeilijke handeling laten uitvoeren aan dit soort publieke vernedering worden onderworpen'', aldus parlementslid Elisa Ferreira. Samen met linkse groepen en vrouwenorganisaties demonstreerde zij gisteren voor de rechtbank in Aveiro. Ook PDS-woordvoerder Pedro Duarte leek open te staan voor een debat, zo zei hij gisteren tegen de krant Diario de Noticias.

Dit werd binnen enkele uren door andere PDS-politici tegengesproken omdat daardoor het regeerakkoord van de centrum-rechtse coalitie in gevaar zou komen. Coalitiepartner CDS/PP meldde dat de partij ,,het recht op leven'' respecteert, evenals de ,,mening van het Portugese volk en de wet''. PP-woordvoerder Luís Nobre Guedes refereerde eveneens aan het referendum van 1998,toen 51 procent van de Portugezen tegen een nieuwe wet stemde die abortus in de eerste tien weken van de zwangerschap had toegestaan. De tegenstanders bevonden zich vooral in het meer religieuze noorden van het land, in het zuiden stemde men voor het voorstel.

De pro-abortusdemonstranten kregen wel steun van bisschop Armindo Lopes Coelho van Porto die afgelopen weekeinde meldde dat ,,abortus niet bestraft zou moeten worden''.