`Berlaymont' jaagt België op kosten

In 1991 moesten ongeveer tweeduizend ambtenaren van de Europese Commissie hals over kop het Berlaymont-gebouw uit, omdat er asbest in zat. Dertien jaar later, op 1 januari 2004, zouden ze dan eindelijk mogen terugverhuizen. Zouden, want nu blijkt dat de Belgische overheid dan nóg niet klaar is met de renovatie. De Commissie dreigt België nu met sancties.

Velen in Brussel beginnen te kreunen als ze het woord `Berlaymont' maar horen. Het stervormige gebouw aan het Schumanplein, middenin de Europese wijk, is bijna dertien jaar ingepakt geweest. Toen de asbest was ontdekt, kon eerst niet beslist worden of België, dat eigenaar is, het Berlaymont zou afbreken of opknappen. Toen voor de laatste optie was gekozen, braken er al gauw gevechten uit tussen diverse Belgische overheidsinstellingen, architecten, onderaannemers en financiers. De rechtbank had – en heeft – daar een fikse klus aan.

De verbouwing had in een paar jaar gepiept kunnen zijn. Maar door die ruzies lag de bouw soms lang stil. Hopen zand, onooglijke schuttingen en opgebroken stoepen in het hart van het Europakwartier herinnerden iedereen er echter dagelijks aan dat er van alles niet pluis was. De Europese Commissie stond erbij en keek ernaar. Als huurder had ze er niets over te zeggen.

Vorig jaar kocht de Commissie het Berlaymont voor 552 miljoen euro. De afspraak was dat het grootste deel van het gebouw op 31 december 2003 zou worden opgeleverd. Zo niet, dan betaalt de Commissie geen huur meer voor de tijdelijke kantoren waarnaar zij in 1991 moest uitwijken (ruim een miljoen euro per maand). Als bepaalde vergaderzalen eind maart niet klaar zijn, moet België 221.000 euro per maand boete betalen. En mocht ook het media- en audiovisuele centrum eind juni niet af zijn, dan kost dat maandelijks nog eens 221.000 euro.

Eurocommissaris Neil Kinnock zei gisteren dat ,,die boetes gaan lopen zoals we dat afgesproken hebben''. Meteen liggen Belgische instanties en bedrijven weer met elkaar in de clinch. De inzet klinkt vertrouwd: wie o wie is er verantwoordelijk voor de veel te krappe timing?