Poetins aanhang boekt grote zege

De pro-Kremlinpartij `Verenigd Rusland' werd gisteren de grote winnaar van de verkiezingen voor de Doema. De partij kreeg bijna 37 procent van de stemmen, waardoor president Poetin de nieuwe volksvertegenwoordiging onder controle krijgt. De communistische KPRF werd bijna gehalveerd (tot 12,7 procent).

Andere winnaars waren de ultranationalistische LDPR van Zjirinovski (11,8 procent) en de nieuwe partij Moederland (negen procent). De liberale partijen SPS en Jabloko verdwijnen uit het parlement.

De opkomst was met 48 procent vijftien procent minder dan in 1999. Dat lijkt passend bij een campagne die alom als mat en ongeïnspireerd is omschreven.

De Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) veroordeelde de verkiezingen vandaag wegens de vooringenomenheid van de staatsmedia: ze ,,voldeden niet aan internationale criteria'', aldus de waarnemers.

De zege van Verenigd Rusland – 36,8 procent na telling van 90 procent van de stemmen – was voorspeld. De forse winst van Zjirinovski en nieuwkomer Rodina (Moederland) niet. Communistenleider Zjoeganov sprak van ,,een walgelijk spektakel''. Zijn positie in de KPRF staat onder druk door de zege van de jonge communist Sergej Glazjev en diens nieuwe project Moederland. Glazjev voerde een nationalistische en anti-oligarchische campagne en kreeg royale steun van de staatsmedia.

De tweede grote winnaar was Vladimir Zjirinovski. Commentatoren spraken van diens `wedergeboorte'. In 1993 boekte hij al eens een forse zege. Het westen vreesde toen voor de opkomst van een Russisch fascisme. Daarna ging het langzaam bergafwaarts, maar in deze campagne mengde hij chauvinisme en xenofobie met een forse dosis socialisme. De publiciteit rond knokpartijen in tv-studio's deed hem geen kwaad.

Of Poetin kan rekenen op een tweederde meerderheid in de Doema – nodig om de grondwet te wijzigen – is nog niet duidelijk.

De liberale partijen, vorige keer samen nog goed voor bijna 14 procent, verdwijnen: zowel Jabloko (4,3 procent) als de SPS (3,9 procent) bleef onder de kiesdrempel. ,,De meerderheid ligt bij degenen die in een politiestaat geloven, in het inperken van vrijheden, het afschaffen van onafhankelijke rechtspraak en een vijandige relatie met het westen'', zei SPS-leider Boris Nemtsov. Jabloko-leider Javlinski zei: ,,Als Russen geen salaris krijgen, stemmen ze op de communisten. Krijgen ze geen water, dan stemmen ze op Zjirinovski. Wanneer ze op mij gaan stemmen, weet ik niet.''

    • Coen van Zwol