Grayson Perry wint Turner Prize

Keramist Grayson Perry heeft gisteren de Turner Prize gewonnen. Aan de belangrijkste Britse prijs voor hedendaagse kunst, die dit jaar twintig jaar bestaat, is een bedrag van 20.000 pond (29.000 euro) verbonden.

Perry (1960), die een dubbelleven leidt als de travestiet Claire, maakt grote vazen die uit de verte op Ming-keramiek uit het tuincentrum lijkt, maar die van dichtbij voorzien blijken van verontrustende scènes over sadomasochistische seks, kindermishandeling en pedofilie. Die kunst is naar zijn zeggen de weerslag van zijn ongelukkige jeugd in Chelmsford, een archetypische forenzenstad in Essex. Op andere vazen slaat Perry een luchtiger toon aan, bijvoorbeeld door collega-kunstenaars op de hak te nemen.

Bij de wedkantoren was niet Perry favoriet, maar het werk van de gebroeders Jake en Dinos Chapman, die onder meer een reeks etsen van Goya voorzagen van eigen cartooneske figuurtjes. Hoewel sommige critici hun werk opnieuw plichtmatig ,,shockerend'' noemden, was dit jaar rond de Turner-prijs van de gebruikelijke controverse geen sprake. De twee andere genomineerden waren de Noord-Ierse filmer Willie Doherty en de Schots-Italiaanse beeldhouwster Anya Gallaccio, die echte bloemen en appels in haar kunst verwerkt, die langzaam verrotten.

Bij het publiek, dat sinds vorige maand aan het gekandideerde Turner-werk kon ruiken (in Gallaccio's geval zelfs letterlijk), was Perry meteen favoriet voor de prijs. Dat bleek uit het mededelingenbord bij de uitgang, waar bezoekers een briefje met een minirecensie konden ophangen. Volgens jury-voorzitter en Tate-directeur Nicholas Serota had Perry de prijs niet ,,als strategische keuze'' gekregen, bijvoorbeeld omdat hij keramiek populair zou hebben gemaakt. Volgens de jury, die overigens vier uur nodig had om tot een keuze te komen, is Perry een ,,krachtige artiest die zich toevallig van keramiek bedient''.

De BBC zet het publieke debat over de kunstprijs op zijn website sinds gisteravond voort door gebruikers te vragen of Perry de prijs terecht heeft gekregen of niet. Ook daar overweegt de lof. ,,De man is prachtig, zijn werk spreekt boekdelen en gaat de strijd aan met machismo en cynische, gewelddadige verslavingen'', aldus een typerende reactie. ,,Goed om een winnaar te zien die er zelf uitziet als kunst'', schrijft iemand anders met een verwijzing naar de paars-roze jurk die Perry's alter ego Claire tijdens de prijsuitreiking droeg, in gezelschap van zijn vrouw (een psychotherapeute) en zijn dochter. Maar een derde BBC-respondent merkt op: ,,Kan ik hem misschien een goede kapper aan de hand doen?''

The Independent noemt Perry's travestie vanochtend de minst interessante kant van de artiest. ,,Het is een bot middel om aandacht te trekken en onnodig. De potten vertellen het verhaal al. We hoeven ons niet in Perry's psychologie te verdiepen om overtuigd te raken dat hij een waardige winnaar is; voor zijn bestwil en voor die van de keramiek'', aldus de krant.

Omdat de prijs zijn 20-ste verjaardag vierde, organiseerde Tate Britain dit keer ook een publieksprijs voor de beste Turner-winnaar ooit. Die ging naar beeldhouwer Anish Kapoor.

In het Stedelijk Museum in Amsterdam zijn deze maand nog enkele textielwerken en vazen van Perry te zien.