`Sex machen' voor vijftien euro

Prostitutie, ook kinderprostitutie, is aan de orde van de nacht bij benzinestations en parkeerplaatsen in de Tsjechië's grensgebieden. Maar in Cheb weet men officieel van niets.

Ze zijn piepjong, de hoertjes van Cheb. Volgens een recent UNICEF-rapport zijn ze té jong en is het Tsjechische stadje vlak bij de grens met Duitsland een pedofielen-mekka. In Cheb, aldus UNICEF, bestaat massale, georganiseerde kinderprostitutie, soms zelfs van zuigelingen.

,,Ik woon 48 jaar in Cheb'', zegt locoburgemeester Václav Jakl. ,,En wat in het rapport staat, herken ik niet. Het bestaan van een criminele organisatie die zich hiermee bezighoudt zouden we al lang hebben opgemerkt.''

Ex-prostituee Martinka: ,,Het gebeurt overal in Cheb, het zijn niet alleen maar enkele families. Ik heb gezien hoe het gebeurt. Een kind van vijf levert meer op dan een van tien. Ikzelf ben door mijn pleegouders verkocht vanaf mijn dertiende.''

Barmeisje Petra, die vanuit haar café uitkijkt op een speelhal waar kinderen zouden worden verkocht: ,,Er zijn daar veel vechtpartijen, maar kinderen heb ik niet gezien. Ik herinner me wel een Duitser die hier geschokt binnenkwam en vertelde dat hij werd gechanteerd. Een zigeunerin had hem gezegd gezegd: honderd euro of ik vertel de politie dat je kinderen neukt.''

Ludvík Hradilek, fotograaf van weekblad Respekt: ,,We zijn twee keer 's nachts in Cheb geweest. Voor de speelhal stond een vrouw met een kinderwagen. Toen ze doorhad dat ik foto's maakte, liep ze boos weg en begon ze te schelden. In een andere straat stonden meisjes met witte reflecterende jassen. Ze zwaaiden naar Duitse auto's. Toen ze hoorden dat de politie eraan kwam, verstopten ze zich razendsnel. Ze waren niet ouder dan 15 jaar.''

Petra: ,,Nee, ook geen kinderwagens gezien. Maar het is hier geen kuuroord.''

Jakl: ,,De vraag is welke definitie je hanteert. Sommige jonge meisjes zijn volgroeide vrouwen.''

In Cheb staat 's nachts op elke straathoek een volgroeide vrouw. Maar na een uur rondrijden biedt zich ook een klein meisje aan. Voor 15 euro kan ze ,,Sex machen'', zegt ze. Ze is hooguit 13 of 14 jaar oud, geen volgroeide vrouw, ook al praat ze wel zo. ,,Zet je auto maar aan de kant, ik heb verderop ook nog een leuke vriendin staan.''

De discussie die op de publicatie van het UNICEF-rapport is gevolgd kan het best worden omschreven als een loopgravenoorlog. De Tsjechische autoriteiten ontkennen hevig dat het probleem zo groot is als wordt beweerd en soms zelfs dat het bestaat. De auteur van het rapport wordt ongeloofwaardig genoemd. Wat daarbij helpt is dat die auteur, Cathrin Schauer, een Duitse is.

Het rapport is onder de vleugels van de Duitse tak van UNICEF verschenen. En Schauer, die zelf werkt voor de in Duitsland gevestigde non-gouvernementele organisatie Karo, is er al van beschuldigd een handlangster te zijn van de na de oorlog uit Tsjechië verdreven Sudeten-Duitsers, die hun achtergelaten bezit terugwillen en Tsjechië zwart zouden willen maken.

Niettemin onthulde de Tsjechische regering vorige week een plan waarmee de ongebreidelde prostitutie in het grensgebied met Duitsland en Oostenrijk onder controle moet worden gebracht. Personen ouder dan 18 kunnen vanaf volgend jaar voor tweeduizend kroon (62 euro) een vergunning kopen en mogen zich dan alleen prostitueren op de daarvoor aangewezen plekken. Maar over kinderprostitutie wordt in het plan niet gerept.

Wat de kwestie extra ingewikkeld en gevoelig maakt, is dat het hoofdzakelijk om Roma-kinderen gaat, ofwel zigeuners. Aan de vooravond van de toetreding tot de EU hecht Tsjechië zeer aan zijn imago van modern land. Verhalen over misbruikte Roma-kinderen passen niet in dat beeld. Overigens heeft de Roma-gemeenschap in Tsjechië hevig geprotesteerd tegen het rapport. Kinderen zouden bij de Roma juist onschendbaar zijn. ,,Ik ken de Roma-traditie'', zegt Martinka, zelf half-Roma. ,,Die van het verkopen van kinderen.''

Het rapport is financieel gemotiveerd, vermoedt Jakl, de loco-burgemeester van Cheb. Karo zou nieuwe financiering voor z'n activiteiten zoeken. Schauer is sinds de publicatie overstelpt door telefoontjes, vooral van media, en houdt zich daarom stil, zo laat een medewerkster van Karo desgevraagd weten. Maar Mirka, een sociaal werkster uit Cheb die vanwege haar werk niet met haar echte naam in de krant kan, kent Schauer goed. ,,Ik denk niet dat haar motieven zo pervers zijn. En ik ben bang dat de pedofielen massaal deze kant op zullen komen, juist omdat het verhaal zo wordt ontkend.''

Schauer werkt sinds halverwege jaren negentig in Cheb en omgeving als sociaal werkster. Sindsdien heeft ze naar eigen zeggen ongeveer vijfhonderd meisjes en jongens voorbij zien komen die actief waren in de prostitutie. Kinderen tussen de zes en zeventien jaar. De klanten zijn meestal Duitse mannen, die tussen de 5 en 25 euro betalen. Soms wordt er alleen met snoep betaald.

,,De jongens en meisjes hangen rond bij benzinestations, bushaltes en restaurants'', zo valt te lezen in Straatlopende kinderen - bericht van de Tsjechisch-Duitse grens. ,,Op parkeerplaatsen en voor supermarkten ziet men kleine kinderen die alleen Duitse mannen aanspreken. Veel van de kinderen stappen in de auto's van Duitse sekstoeristen en rijden met ze weg. Oudere kinderen onderhandelen over prijzen en seksuele diensten.''

Schauer kan een gebrek aan diplomatiek inzicht worden verweten. Ze heeft onvoldoende beseft hoe explosief de Duits-Tsjechische relaties kunnen zijn. Er is geen Tsjechische vertaling van haar rapport, zo wordt in Tsjechië geklaagd. Schauer lijkt weinig draagvlak te hebben gekweekt voor haar moeilijke boodschap. De relatie tussen Karo en de gemeente Cheb is al jaren ronduit slecht. En het rapport kwam als een verrassing. ,,Het heeft echt een enorme chaos veroorzaakt'', zegt Martinka, de ex-prostituee. ,,De situatie zal er dus voorlopig niet beter op worden. Alles zal nu veel meer worden verhuld. Maar de bedoelingen van Schauer waren goed.''

    • Stéphane Alonso