`Niet grijs, maar asblond'

Henk Hartmeijer ging een maand voor zijn pensioen aan de slag als raadslid in de gemeente Zwijndrecht.

Van koekjesfabrikant Victoria ging Henk Hartmeijer (66) naar conservenfabriek Zwanenburg en van textielfabrikant Ten Cate maakte hij de overstap naar een kartonnagefabriek. Maar alhoewel hij bij het laatste bedrijf assistent-bedrijfsleider werd, wilde hij in het zakenleven niet verder. Hij kwam een kennis tegen die bij het dagblad het Vrije Volk werkte en die vertelde dat er een vacature bij het bedrijf was. Hartmeijer was van mening dat het meedenken over ontwikkelingen in het land belangrijk was. Hij was daarom al lid van de PvdA. ,,Wil je echt inbreng hebben, dan moet je meediscussiëren en niet alleen lid zijn van een partij.'' In ,,dat rode nest bij het Vrije Volk'', waar hij verantwoordelijk was voor een kantoorpand in Delft en Gouda, voelde hij zich daarom meteen thuis.

Na vijf jaar bij de socialistische krant gewerkt te hebben, stapte hij in 1967 over naar de VARA. Hij werkte er bij de afdeling verenigingszaken en hield zich binnen de PvdA ook actief bezig met partijpolitiek en ging naar partijbijeenkomsten. Hij bouwde een netwerk op in politiek linkse kringen en werd in 1972 op de kandidatenlijst van de PvdA voor de Tweede Kamer gezet. Negen jaar lang zat hij in de Kamer met onder meer Wim Duisenberg, Jos van Kemenade en Joop den Uyl. ,,Het beste dat mij is overkomen, een heel bijzondere tijd.''

Dat Hartmeijer zich betrokken voelde bij wat er in Nederland gebeurde, heeft volgens hem vooral te maken met zijn jeugd. Hij vond dat alle jongeren de kans moesten hebben om onderwijs te volgen. Zelf heeft hij die kans niet gehad. Hij was de oudste thuis. Zijn vader werkte op een scheepssloperij. Toen zijn moeder ziek werd, was er geen geld meer voor onderwijs en Henk Hartmeijer stopte op 16-jarige leeftijd met school. Bij het Vrije Volk maakte hij zich daarom sterk voor onder meer de wekelijkse abonnementen op boekenseries en bij de VARA hechtte hij waarde aan programma's die leerzaam waren. ,,Programma's zoals Kassa.''

Zijn idealen sloten het beste aan bij die van de PvdA, zegt hij. ,,Zij lieten vanaf het begin zien dat er wat aan het inkomensbeleid gedaan moest worden, de zwaarste lasten moesten op de breedste schouders komen te liggen en iedereen had volgens de partij recht op een woning en recht op onderwijs.'' Ook zijn overtuiging dat iedereen recht heeft op een woning, kent een voorgeschiedenis. Hartmeijer ging bij textielbedrijf Ten Cate werken, omdat het bedrijf hem een woning in Rotterdam beloofde. Hij woonde tot die tijd bij zijn schoonouders. Maar dat huis kwam er niet. Hij besloot een huis, met zijn vrouw en drie kinderen, te gaan kraken in Rotterdam. Hij mocht er uiteindelijk blijven wonen. Hartmeijer noemt zichzelf, na enig nadenken, een idealist. ,,Het werk in de Tweede Kamer is het mooiste beroep. Wat is er nou leuker dan om van je politieke gedachten je werk te maken?''

Na de Tweede Kamer ging hij bij het ministerie van Sociale Zaken werken. Tijdens zijn werk bij de overheid zat hij nog in de verenigingsraad van de VARA, was hij voorzitter van het Belgisch-Nederlands grensoverleg, was hij nog lid van de Vereniging Oud-Kamerleden, was hij secretaris van de programmaraad bij de lokale radio in Zwijndrecht, was hij als Kamerlid ook voorzitter van de socialistische fractie in de Benelux en hielp hij mee Omroep Brabant op te zetten in de tijd dat hij in Brabant woonde. ,,Je rolt er vanzelf in, want je komt dikwijls dezelfde mensen tegen. Ik heb me nooit echt druk hoeven te maken over een werkplek.''

Zijn politieke carrière hield niet op toen Hartmeijer 65 werd. Hij vindt het wel ,,gek'' dat hij met 65 weg moest bij het ministerie. Een maand voor de pensioensgerechtigde leeftijd begon hij als gemeenteraadslid in zijn woonplaats Zwijndrecht. In 1984 was hij al afdelingsvoorzitter van de PvdA in Zwijndrecht geweest. Oud-minister en partijgenoot Klaas de Vries reikte Hartmeijer nog een lintje uit toen deze wegging, als dank voor zijn werk bij het ministerie en alle andere werkzaamheden. Tevreden kijkt hij terug op zijn loopbaan. ,,Ik heb het gevoel dat ik alle mogelijkheden die ik kreeg, genomen heb. Maar stilzitten kan ik nog steeds niet'', lacht Hartmeijer. ,,Ik vind ook niet dat je meteen in één keer klaar bent als je 65 wordt. Je bent tegenwoordig niet meer oud als je 65 bent. Ik ben niet grijs, maar asblond.''

Dit is een rubriek over mensen die vooruitkijken naar of terugblikken op hun loopbaan

    • Marleen Luijt