Kamer akkoord met uitbreiding Europese Unie

De Tweede Kamer, inclusief de VVD-fractie, heeft gisteren ingestemd met de ratificatie van het verdrag, dat de toetreding van tien nieuwe lidstaten tot de Europese Unie regelt.

Met enige spanning was de afgelopen weken vooral de opstelling van de VVD tegemoet gezien omdat de Europese Commissie naar de smaak van VVD-woordvoerder Van Baalen te mild was voor de nieuwe toetreders. Ook vorige herfst had de VVD de aandacht op zich gevestigd door een harde opstelling jegens de nieuwe lidstaten.

Nog maar een paar weken geleden eiste Van Baalen van Eurocommissaris Verheugen dat deze duidelijk zou aangeven op welke beleidsterreinen de zogeheten vrijwaringsclausules zullen worden ingeroepen. Deze clausules maken het mogelijk landen uit te sluiten van de interne markt op gebieden waarop ze niet aan de eisen van de EU voldoen. Een veel genoemd voorbeeld in dit opzicht is de voedselveiligheid.

Hoewel Verheugen slechts ten dele aan de verlangens van de VVD heeft voldaan, toonde Van Baalen zich gisteren zeer verzoeningsgezind. Hij heette de nieuwe lidstaten, die in mei volgend jaar bij de EU komen, een voor een ,,met respect en bewondering'' van harte welkom. Dit tot opluchting van een delegatie van de Poolse senaat en talrijke Oost-Europese diplomaten, die het debat op de publieke tribune bijwoonden.

Zowel Van Baalen als zijn CDA-collega Van Dijk bleef echter aandringen op meer duidelijkheid rond de vrijwaringsclausules. Staatssecretaris Nicolaï (Europese Zaken), die begin deze week nog overleg voerde met Verheugen, kon echter geen garanties bieden. De Europese Commissie zal volgens hem nauwkeurig in de gaten blijven houden in hoeverre de nieuwe toetreders aan de eisen van de EU voldoen. Dat geldt in het bijzonder voor 39 punten waarop in een rapportage begin deze maand nog ernstige tekortkomingen werden geconstateerd. Kort voor de toetreding van de nieuwe lidstaten een feit wordt, zullen de ministers van Buitenlandse Zaken van de huidige lidstaten bijeenkomen om nogmaals te bezien hoe de nieuwe toetreders er dan voorstaan. Daar kan Nederland zo nodig ,,aan de bel trekken'' en aandringen op inroeping van de vrijwaringsclausules, aldus Nicolaï.

Alle partijen behalve de LPF verwelkomden het nieuwe toetredingsverdrag. De LPF stemde slechts onder voorbehoud in met de toetreding van de tien nieuwe lidstaten (Polen, Tsjechië, Hongarije, Slowakije, Slovenië, Letland, Litouwen, Estland, Cyprus en Malta). Ze wil eerst zekerheid dat Nederland een overgangstermijn van twee jaar instelt voor het toelaten van werknemers uit de nieuwe lidstaten.