Voorkeur Beeldende Kunst

Jongkind

Voor Monet was hij de `ware meester' en Manet noemde hem `de beste van onze landschapsschilders'. De schilder Johan Bartold Jongkind (1819-1891) had het impressionistische programma al gerealiseerd vóórdat het impressionisme zijn eerste aarzelende intrede deed, namelijk toen een groep schilders in 1874 exposeerde in de studio van de beroemde fotograaf Nadar. Jongkind mengde niet langer tinten in grijs en bruin dooreen om een atmosferische toonwaarde te verkrijgen, maar hij plaatste korte, onvermengde toetsen kleur naast elkaar. Met iets grotere, snelle lossen vegen rood, geel, lila, blauw, wit, zwart schilderde hij de lucht en in kleine vlekjes van dezelfe kleuren het water. In het Haags Gemeentemuseum is nu een retrospectief van zijn werk met schilderijen, aquarellen, schetsen en prenten; niet eerder is zijn werk in zo'n omvang tentoongesteld. Er zijn veel rivier- en zeegezichten bij avond en bij nacht. De horizon is laag, het water neemt niet meer dan een kwart van het doek in beslag. Donkere silhouetten van zeilen en masten structureren het beeld. Er is weidsheid en volkomen stilte. Ook de schilderijen uit zijn Parijse tijd zijn prachtig; Jongkind ontdekte de schoonheid van fabrieksrook en schoorstenen, van bruggen, sleepboten en de bedrijvigheid aan de kaden met de vele wasboten en dekschuiten. Als schilder ontdekte hij ook de beeldende kracht van reclames en muuropschriften. De Fransen hebben gelijk als ze zeggen dat Jongkind `hun' schilder is. Maar toch is het de blik van een Hollander.

Johan Barthold Jongkind tot 18 jan in het Haags Gemeentemuseum, Stadhouderslaan 41, Den Haag. Di t/m zo 11-17u.

Restaureren

Het Rijksmuseum Twenthe heeft haar museum binnenstebuiten gekeerd en de `verborgen' afdelingen naar de museumzalen gebracht. Behalve gehavende kunstwerken toont het museum met welke geavanceerde methodes diverse kunstvoorwerpen op hun samenstelling en gebreken worden onderzocht. Ook is te zien hoe de restaurator herstelwerk uitvoert. Tijdens de expositie worden kunstwerken onder ogen van het publiek gerestaureerd.

De kunst van het bewaren. Restauratie en conservering van kunstvoorwerpen t/m 11 jan Rijksmuseum Twenthe, Lasondersingel 129-131, Enschede.

Carel van Lier

De flamboyante kunsthandelaar Carel van Lier verkocht voor de oorlog in zijn Amsterdamse Kunstzaal een eigenzinnig mengsel van oude, moderne en etnografische kunst. Het Museum voor Moderne Kunst in Arnhem toont een reconstructie van wat er indertijd te zien was. Ruim 170 stukken worden getoond. De expositie valt samen met de verschijning van de biografie door kleinzoon Bas van Lier.

Negerplastieken & Moderne Meesters. Carel van Lier 1897-1945 t/m 31 jan Museum voor Moderne Kunst Arnhem, Utrechtseweg 87. Di-vr 10-17u, za en zo 11-17u.

Saskia Olde Wolbers

Saskia Olde Wolbers (1971) is een van de grootste Nederlandse talenten in de videokunst. Met een kleine digitale camera beweegt ze door een maquette van een landschap, die ze heeft opgebouwd uit afval: plastic flessen, koffiebekers, takjes en aluminiumfolie vermaakt ze tot pegels, bollen, slierten en wortels waarvan de herkomst niet meer te traceren valt. De objecten drijven in water, zweven door de ruimte of staan roerloos op een donkere vloer waar de camera overheen rijdt.

Saskia Olde Wolbers t/m 23 nov in Het Domein, Kapittelstraat 6, Sittard. Di t/m zo, 11-17u.

En verder

Rondom Dürer t/m 7 dec en Rubens: het leven van Achilles t/m 16 nov in Museum Boijmans van Beuningen, Museumpark, Rotterdam. Di t/m za 10-17u, zo 11-17u;

Emmy Andriesse, retrospectief t/m 7 dec in het Fotomuseum, Stadhouderslaan 43, Den Haag. Di t/m zo 14-22u; Jan Sluijters vrouwen t/m 30 nov in de Kunsthal, Westzeedijk, Rotterdam. Di-za 10-17u, zo 11-17u; Jan Toorop, portrettist t/m 23 nov Museum Het Valkhof, Kelfkensbos 59, Nijmegen. Di-vr 10-17u za en zo 12-17u; Holbein t/m 16 nov in het Mauritshuis, Korte Vijverberg 8, Den Haag. Dag 10-17u.