Het nieuws van 30 oktober 2003

VOORKEUR BEELDENDE KUNST

Bewaren

Op een hagelwit reliëf van Jan Schoonhoven uit 1968 zitten vieze vingerafdrukken en aan de rand loopt een diepe scheur. Een stilleven van Dick Ket wordt ontsierd door een geribbelde verflaag, een middeleeuws christusbeeld is aangetast door houtworm, een kelkglas ligt in scherven uiteen en een door Albert Cuyp op paneel geschilderd mannenportret vertoont spijkergaten.

Kunst is kwetsbaar, schoonheid vergankelijk, maar we staan niet helemaal machteloos tegenover de tand des tijds. Dat laat het Rijksmuseum Twenthe zien in de groots opgezette tentoonstelling. De laatste jaren organiseerde het museum regelmatig rondleidingen achter de schermen: door de depots en de restauratieafdeling. Bij die rondleidingen bleek dat er bij het publiek veel belangstelling is voor het conserveren en restaureren van kunst. Daardoor ontstond het idee om voor één keer het museum binnenstebuiten te keren en de `verborgen' afdelingen tijdelijk onder te brengen in de museumzalen. Behalve een hele reeks zwaar gehavende kunstwerken laat het museum zien met welke geavanceerde methodes diverse kunstvoorwerpen op hun samenstelling en gebreken worden onderzocht, hoe de schade door een zorgvuldige conservering beperkt kan blijven, hoe de restaurator te werk gaat bij het herstel en aan welke regels hij daarbij gebonden is. Gedurende de expositie worden verschillende kunstwerken onder de ogen van het publiek hersteld.

De kunst van het bewaren. Restauratie en conservering van kunstvoorwerpen t/m 11 jan Rijksmuseum Twenthe, Lasondersingel 129-131, Enschede. Di t/m zo 11-17u.

VOORKEUR REGIO

ALKMAAR

Klucht van de molenaar Molenaar Slimme Piet en zijn vrouw verlenen onderdak aan de mondaine reiziger Trijn Jans. Al snel raakt Slimme Piet in de ban van Trijn. Deze klucht van taalvirtuoos Bredero uit 1613 wordt door Theatergroep De Kale grotesk en met schwung gebracht.

31 okt De Vest, Canadplein 2. Inl 072 512 7344 of www.theaterdevest.nl

BEVERWIJK

Hoofd in de wolken Twee gesjochten types op het Brabantse boerenland, waar ze figureren in een Amerikaanse filmproductie. Johnny Kraaijkamp jr en Laus Steenbeeke spelen de Nederlandse bewerking van het Engelse toneelsucces Stones in his pockets van Marie Jones. Ze nemen ook alle bijrolletjes voor hun rekening. Twee vaardige, vakbekwame komedianten in een verrassende komedie.

5 nov Kennemer Theater, Kerkstraat 146. Inl 0251 221453 of www.kennemertheater.nl

HAARLEM

De meid en De kwelling Olga Zuiderhoek en Ria Eimers spelen twee eenakters van Herman Heijermans: De meid, een `komedie van haat' uit 1905, en De kwelling, die Heijermans in 1906 in deze krant publiceerde. Doorgaans onderdrukken de heren de arbeiders in het werk van Herman Heijermans. Maar in De meid is het een dienstmeid die haar mevrouw onder de duim heeft. Door subtiele chantage kan ze haar werk verwaarlozen, brutaal zijn en een gulle greep doen in secretaire en drankkast.

T/m 8 nov Toneelschuur, Lange Begijnestraat 9. Inl 023 517 3900 of www.toneelschuur.nl.

Architectuur

Haarlem staat een weekeinde lang in het teken van de architectuur. Bijna 200 kunstenaars hebben zich door het thema laten inspireren en hebben samen een imaginair Kunstlijngebouw ontworpen. Dat bestaat uit exposities die te zien zijn op ruim twintig locaties in en bij Haarlem. Elke locatie heeft een eigen functie, zoals bv Plein, Podium, Dienstingang of Pinakotheek. De Vishal op de Grote Markt, waar vrijdagavond om 20u de opening wordt gehouden, vormt het vertrekpunt, waar alle kunstenaars zich met een miniatuur presenteren. Op vrijdagavond zijn in de `Nacht van de galeries' de exposities in galeries open tot middernacht.

Kunstlijn 2003, Haarlem, 31 okt 20-24u, 1 en 2 nov 11-17u. Een aantal exposities is al eerder open. Inl. www.kunstlijn.org

Liederen

Camerata Trajectina brengt 2 nov 14u in de Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen liederen uit Haarlemse liedboekjes bij de tentoonstelling Satire en Vermaak in het Frans Halsmuseum. De expositie kan ook na afloop worden bezocht.

2 nov 14u in de Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen, Spaarne 17. Res voor concert, koffie/thee en museumbezoek: 023-5115794.

HOORN

Affiches Het Affichemuseum toont onder de titel Wereldtop 2003 130 affiches die meedongen naar een prijs op het internationale concours van het Affichefestival dat zoals elk jaar in juni werd gehouden in het Franse Chaumont. De affiches zijn een selectie uit de inzendingen voor het concours. In totaal waren dat er 2200 van 650 ontwerpers uit 40 landen. Alle 130 affiches die nu in Hoorn te zien zijn, dateren uit de laatste paar jaar. Ze tonen vooral dat er geen sprake is van één overheersende stijl in de recente affichekunst, maar juist van een enorme diversiteit aan stijlen.

Affichemuseum Hoorn, Grote Oost 2-4. Di t/m za 11-17u, zo 12-17u. T/m 30 nov. Inl. www.affichemuseum.nl of 0229299846

LEIDEN

Kamerkoor

Het Nederlands Kamerkoor geeft olv Paul van Nevel op 31 okt 20u15 in de Pieterskerk een concert `Palestrina versus Lassus', muziek op dezelfde zes teksten van twee vrijwel even oude componisten die beide in 1594 overleden.

31 okt 20u15 in de Pieterskerk. Res 020 5787978

Pluk van de Petteflet Fantasievolle theaterversie van het boek van Annie M.G. Schmidt, waarin Pluk in zijn kraanwagentje de redder van de Torteltuin is. Zes spelers voeren in volle vaart een vrolijke verkleedpartij op, geschreven door Flip van Duijn en geregisseerd door Bruun Kuijt. Alleen de muziek van Peter van Hintum ontbeert de vereiste tinteling. Maar de Heen- en Weerwolf is prachtig, en de struik met hasselbramen maakt iedereen high.

5 nov Leidse Schouwburg, Oude Vest 43. Inl 071-5163899 of www.leidseschouwburg.nl.

MUIDEN

Kwartetten

Het Van Dingstee Kwartet geeft 5 nov 20u een concert in het Muiderslot met kwartetten van Mozart, Brahms en Flothuis.

5 nov 20u. Res 0294-263724.

UTRECHT

De hongerende weg Rieks Swarte en Liesbeth Coltof bewerkten de roman De hongerende weg van Ben Okri tot een fenomenale familievoorstelling. Hoofdpersoon is de Afrikaanse Azaro, een `Abiku-kind'. Hij leeft met zijn ene been in de geestenwereld en met zijn andere in de mensenwereld. Alles in De hongerende weg lijkt bijna uit zijn voegen te barsten van inspiratie. De hongerende weg heeft de bedrieglijke vanzelfsprekendheid die alle goede voorstellingen kenmerkt.

1-2 nov Huis aan de Werf, Boorstraat 107. Inl 030-2315844 of www.huisaandewerf.nl

Concert

De sopraan Charlotte Riedijk en de harpiste Godelieve Schrama geven 3 nov 20u15 in de Kleine Zaal van muziekcentrum Vredenburg een concert met muziek van Henry Purcell en Benjamin Britten, die ook muziek van Purcell bewerkte.

3 nov 20u15. Res 030-2314544

ZAANSTAD

Autokunst In een Zaanse garage is onder de titel A Sweet Car named Desire het resultaat van een bijzonder project te zien. Onder leiding van zes beeldend kunstenaars hebben zes groepen jongeren uit Zaanstad tien auto's en een caravan omgebouwd tot kunstwerken. De zes kunstenaars, onder wie Elizabeth de Vaal, Frank de Bruijn en Olaf Mooij, kregen zelf ook elk een auto ter beschikking om hun creativiteit op bot te vieren.

Garage Zwart, Provincialeweg 43, Zaandam. T/m 16 nov. Do t/m zo 12-17 u. Inl 075-6553143

RISOTTO MET TRUFFELSMAAK

In een land waar men zweert bij droge rijst, is het een gotspe de gedachte toe te staan dat rijst ook smeuïg gekookt kan worden. Toch is dat precies wat Italianen doen als zij risotto maken. Zij gebruiken hiervoor speciale rijstvariëteiten die veel kookvocht kunnen absorberen, zodat de rijstkorrels als ze bijtgaar zijn een vochtig voorkomen behouden. Bepaalde variëteiten risottorijst, zoals Carnaroli en Vialone nano, zijn geschikt om tot een vrij compacte risotto te worden gekookt – bijna zoals pilaf. Die hebben de voorkeur van restaurateurs in Nederland omdat hun cliëntèle doorgaans niet houdt van vloeiende risotto. Carnaroli heeft bovendien een korrel die lang stevig blijft. Trattoria Il Grappolo in Neck serveert Veronese Carnaroli in risotto met dagelijks wisselende ingrediënten. Bij restaurant Roberto's (Hilton Amsterdam) schittert tot eind oktober Piemontese Carnaroli in risotto met witte truffel, een ingrediënt waarvoor dit seizoen astronomische prijzen worden betaald. Thuis smullen we van risotto met kastanjechampignons en een drupje truffelolie. Bereiding: Snijd de stelen van de champignons in stukjes en de hoeden in plakjes. Deponeer sjalot, bestrooid met wat zout, in het midden van een ruime, lage pan. Giet 2 dessertlepels olie over de sjalot en laat even ongemoeid smoren op vrij laag vuur. Voeg de rijst toe en rooster deze al roerend gedurende 2 minuten. Blus af met 5 soeplepels bouillon, voeg de fijngesneden stelen toe en breng al roerend aan de kook. Draai het vuur lager en kook de rijst al roerend bijtgaar en tot de gewenste consistentie, telkens naar behoefte kokendhete bouillon toevoegend. Sauteer intussen de plakjes champignon, bestrooid met zout, in hete olijfolie tot ze hun vocht vrijgeven. Voeg de plakjes op het laatst aan de risotto toe en proef op zout. Draai het vuur uit, voeg boter en parmigiano toe en laat die al roerend smelten. Serveer in voorverwarmde diepe borden en druppel truffelolie over de risotto.