Opgeblazen cultuurverschillen

In reactie op het artikel `De koning en de handelaar' (Z, 4 oktober) over samenwerking tussen dromende Fransen en doelgerichte Nederlanders naar aanleiding van de overname van KLM door Air France un cri du coeur et un appel à la raison.

Gelukkig houdt Jacques Pateau zich op de kleinste universiteit van Frankrijk met intercultureel onderzoek bezig en ik hoop niet dat de 5.000 studenten zich daar te veel vermoeien met het in stand houden van zijn vermeende verschillen tussen Nederlnad als groepsgemeenschap en Frankrijk als `koninklijk-keizerlijke' gemeenschap.

De vooruitgang van de Europese samenwerking zit niet te wachten op zijn stupide generalisaties, clichés, achterhaalde ideeën.

Waarom leest hij niet Alexis de Tocqueville, die in zijn tweede De la Démocratie(1840) schreef: ,,Il faut donc bien prendre garde de juger les sociétés qui naissent avec les idées qu'on a puisées dans celles qui ne sont plus. Cela serait injuste, car ces sociétés, différant prodigieusement entre elles, sont incomparables''

De Franse geschiedenis, `het gedeelde verleden' van Fransen stopt niet met de laatste koning in 1848.

Voor een land waar het individualisme hoogtij viert, vindt Pateau het niet moeilijk om een duidelijk beeld te hebben van `de' Fransman (vrouw ?), `de' Franse cultuur, `het' Latijnse, mannelijke (?) model, `het' Franse denken. Wat een nonsens allemaal.

Moeilijkheden in het communiceren terugbrengen tot een simplificatie van het gebruik van de `tu' en `vous' vormen met voornaam gaat voorbij aan de complexe middelen eigen in elke taal (constructies, woordkeuzes, intonaties enz.) om reserve of afstand o.a. aan te duiden. `De glijdende schalen' in taaluitingen zijn heus niet alleen in het Frans aanwezig.

Wat we in Europa dringend nodig hebben, is dat we flink de bezem halen door de vooroordelen, generalisaties, clichés en grondig talen bestuderen om elkaar met een `open mind' te beluisteren.

Laat de heer Pateau's bedrijf niet verder floreren met opgeblazen culturele verschillen en laat ons zoeken naar wat ons bindt.