Theaterstuk Doop! ondanks alle commotie nogal gematigd

Twee politiemannen bewaken de ingang van het theater. Zo dadelijk gaat de voorstelling Doop! in première die volgens de broer van Pim Fortuyn niet mocht worden gespeeld. Marten Fortuyn dacht dat Doop! een walgelijk eerbetoon was aan Pims moordenaar Volkert van der G. Hoewel Fortuyn inmiddels zijn actie tegen Doop! heeft ingetrokken, heeft het relletje een groot publiek aan nieuwsgierigen op de been gebracht. Maar geen leuzen, geen rotzooi, geen rellen. En de herrie komt alleen van de bühne.

Daar staat een band tegen de pijngrens aan te spelen. Gedreven rock rolt door de zaal en wij worden welkom geheten in de club Nirwana. Die bevindt zich, horen we, in een kraakpand dat binnen achtenveertig uur moet worden ontruimd. Tenzij er verzet wordt geboden. Kraker Wally is daar erg vóór. ,,Vechten! Barricaderen!'', roept hij. Maar zijn vriendinnetje Jojo zegt: ,,Het is afgelopen.''

Jef Hofmeister van het warmbloedige Volksoperahuis en Peter Pluymaekers van de ruige jongerentheatergroep ZEP schreven een tekst waarbij ze uit hun eigen krakersverleden putten. Alleen zijn de gouden jaren van de scene in Doop! al voorbij. Ook in de tegencultuur rukt het no-nonsensetijdperk op en kraker Speedy ontwikkelt zich tot een geslepen manager. Hij sluit een lucratieve deal met politici en speculanten. En van zijn maatje Doctor Sax maakt hij een rockster die door onvoorwaardelijke horigheid aan de massamedia de troeteljunk van Nederland moet worden – een bittere knipoog naar het leven van popidool en zelfmoordenaar Herman Brood.

Geen twijfel aan: de sympathie van de schrijvers ligt niet bij deze personages. De karikaturale kapitalist Speedy (met louche zonnebril) is een duivel aan wie Doctor Sax zijn ziel verkoopt: twee harteloze gozers, de een sterk, de ander slap, en beiden klaar voor een rappe ondergang.

Nemen de schrijvers het op voor Wally, is hij de enige held? En gelijk te stellen met Volkert van der G? Een paar dingen wijzen wel in die richting. Wally's achternaam rijmt met die van Volkert, hij heet Van der Vee. Net als Van der G. is Wally een dierenbevrijder met wie niet te spotten valt. En net als Van der G. pleegt hij een politieke moord. De mooiste song uit het muziektheaterstuk Doop! is een strijdlied voor Wally, ,,Die niet alleen om zichzelf geeft/ die doet wat-ie zegt''. De altruïst, de man met ruggengraat, staat hier lijnrecht tegenover het karakterloze egoïsme van de moderne tijd.

Maar niet in de hele voorstelling. De keerzijde van Wally's compromisloze idealisme krijgen we ook te zien: de starheid, de humorloosheid, het gelijkhebberige, het verblinde – met als onverkwikkelijk einde een grimmig isolement. En de moord zelf, daar loopt alleen de moordenaar warm voor. De andere personages keuren hem af of kijken er ambivalent tegenaan – net als uiteindelijk de makers. Hun Doop! is ondanks alle commotie nogal gematigd. Zowel wat de inhoud als wat de vorm betreft. Want de harde rock (van Hofmeister en ex-Wild Romance-gitarist David Hollestelle) wordt afgewisseld door zachte liedjes, het kille voetlicht door een warme gloed en dan zijn er ook nog de zoete contouren van een heus liefdesverhaal.

Post-punk in een braaf leerstuk over goed en kwaad, verteerbaar gemaakt door een uitgelezen cast. Ernst Löw als de verknipte doctor Sax, Annick Boer als het van verliezer naar winnaar vlinderende popmeisje Jojo en Kees Scholten in een dubbelrol van manager en activist: allemaal sterke acteurs die goed kunnen zingen en andersom. Waarmee aan de criteria van een succesvolle musical is voldaan. Niets belet Hofmeister & Co nog om door te dringen tot de duivelse wereld van geld en roem en glitter. Daaraan te gronde gaan hoeft niet zo'n ramp te zijn.

Voorstelling: Doop! Door ZEP en het Volksoperahuis. Tekst: Peter Pluymaekers en Jef Hofmeister. Regie: Peter Pluymaekers. Gezien: 28/9 Theater Bellevue, Amsterdam. Tournee t/m 10/12. Inl 020-4287517 of www.zep.nu.