Het wonder van duatleet Roger Smeets

Roger Smeets is Nederlands kampioen duatlon geworden. Een klein wonder, omdat hij drie jaar terug in coma heeft gelegen. ,,Ik had het daarna helemaal gehad met topsport.''

Laat in de middag begon het gisteren alsnog te regenen in het Zuid-Limburgse dorp Berg en Terblijt. Uitgerekend in de slotfase van de open Nederlandse kampioenschappen duatlon liepen vrijwel alle deelnemers een nat pak op. Een onwelkome douche, omdat de principiële duatleet niet van water houdt; anders had hij wel voor de meer aansprekende triatlon gekozen. Maar dan zou Roger Smeets (30) uit Elsloo weer niet hebben gewonnen, want hij moet namelijk niets van zwemmen hebben.

Gelukkig voor Smeets was hij als enige net voor de bui binnen en vond hij in een partytent achter de finish een dak waaronder hij zijn verhaal kon doen. Een opmerkelijk verhaal, omdat de Limburgse hovenier een veelzijdig en bewogen sportleven achter de rug heeft. De Nederlands kampioen van de `droge triatlon', met een verleden als bescheiden profwielrenner en redelijke mountainbiker, keek drie jaar geleden de dood in de ogen toen hij bij een ultrawedstrijd in Australië in coma raakte als gevolg van een steek van een malariamug. Tegen die achtergrond was gisteren zijn eerste nationale titel als duatleet een klein wonder.

In Australië zien ze Smeets niet terug, althans niet als mountainbiker in de Crocodile Trophy, een wedstrijd die twee weken duurt en het continent van zuid naar noord doorsnijdt. Smeets' uitgeputte lijf bleek in de eindfase van die krachtenslopende wedstrijd niet meer resistent tegen de aanval van de malariamug, waarna hij in comateuze toestand met spoed naar het ziekenhuis in Cairns werd gevlogen.

De Limburger ontwaakte weliswaar na een paar uur uit coma, maar hij zou nog lang de naweeën van die aangrijpende ervaring ondervinden. Smeets: ,,Pas na twee jaar was ik van het virus verlost en al die tijd heb ik niet kunnen sporten. Ik had overigens niet gedacht ooit weer te zullen beginnen, want na die Australische ervaring had ik het helemaal gehad met topsport. Ik dacht destijds: wat maak ik me nog druk, ik heb een leuke baan, het is mooi geweest. Maar dan stap je op een goede dag toch weer op de fiets en vervolgens ben je zo weer verloren. Mijn instelling is overigens wel drastisch veranderd. Ik sport op een relaxte manier; de stress is voorgoed verdwenen.''

Smeets kan als duatleet sporten op een wijze die bij hem past. Daar was negen jaar geleden geen sprake van toen hij op zijn 21ste beroepswielrenner werd bij de bescheiden ploeg Foreldorado. Een avontuur dat slecht één jaar heeft geduurd en hem cynisch heeft gemaakt, omdat Smeets moeite had met de cultuur van liegen en bedriegen. ,,Bij de profs ben ik helemaal op de wielersport afgeknapt'', vertelt Smeets. Voornaamste oorzaak: doping. ,,Als beroepsrenner moet je daarin wel meegaan, anders red je het niet. Ik had het vooral moeilijk, omdat ik van nature niet snel herstel. Na een jaar had ik al mijn ingewanden naar de kloten gereden. Liever zeg ik niet te veel over, omdat ik achteraf niet wil zeuren; maar het wereldje van de profwielrenner was de mijne niet.''

Nadien probeerde Smeets het enige jaren als mountainbiker, maar in die discipline bleek hij niet opgewassen tegen Bart Brentjens, Patrick Tolhoek en Bas van Dooren. En de subtop beviel hem niet. Duatlon is Smeets daarentegen op het lijf geschreven. Met een verleden als atleet en wielrenner gaat hem 10 kilometer lopen, 40 kilometer fietsen en 5 kilometer lopen makkelijk af. De titel in Berg en Terblijt dankte hij gisteren aan het gaatje van één minuut dat hij binnen vier kilometer had geslagen met titelverdediger Armand van der Smissen uit Tilburg. Noch op eigen kracht noch door bij het fietsen te stayeren achter oud-wielrenner Sandor Mol uit Rotterdam kwam de Brabander dichterbij. Hij wist op het afsluitende looponderdeel nog wel de tweede plaats veilig te stellen.

Voor een duatleet is het veroveren van de Nederlandse titel een mooie prestatie, maar in het brede spectrum van de sport stelt het kampioenschap weinig voor. Duatlon mist de olympische status en is door de sportkoepel NOC*NSF afgevoerd van de lijst sporten waarin atleten een A-status kunnen verdienen, omdat de discipline mondiaal niet breed beoefend wordt. Het gevolg is dat een fulltime-bestaan als duatleet vrijwel onmogelijk is. Smeets kan dankzij een aantal kleine sponsors zijn sport kosteloos bedrijven, maar hij is gedwongen zijn baan als hovenier aan te houden.

De duatleten die op basis van hun verleden nog een A-status hebben, kunnen daar nog vier maanden van profiteren. Per 1 januari komen zij niet langer voor de regeling in aanmerking.