Vals positief

Romanschrijver Han Nefkens hoorde zestien jaar geleden in Mexico dat hij seropositief was. De Mexicanen die tegelijk met hiv besmet raakten zijn dood.

Heb ik geboft?

In El Pais stond deze week een vraaggesprek met de directeur van de Global Business Coalition. Dat is een samenwerkingsverband van 121 multinationals, waaronder Heineken, Coca-Cola, Levi Strauss, Daimler Chrysler en Volkswagen, die medicijnen verstrekken en andere behandelingen beschikbaar stellen aan hun met hiv geïnfecteerde medewerkers. Deze coalitie met hoofdkwartier in Nairobi werd genoemd als een van de weinige lichtpuntjes tijdens de speciale vergadering over hiv/aids die de Verenigde Naties deze week in New York hebben gehouden.

Hiv-remmers voor mensen in derdewereldlanden. Ik moet denken aan 24 september 1987, toen ik in Mexico woonde en daar te horen kreeg dat ook ik seropositief was.

Het was een donderdag en ik had het druk. Ik moest een stukje schrijven over een lekkende kerncentrale, een broek laten vermaken, een potje honing kopen bij de gezondheidswinkel op de hoek van de straat en het resultaat van een bloedtest ophalen bij een privé-laboratorium.

Al enkele maanden had ik een infectie in mijn keel. Ik was naar diverse specialisten geweest en had verschillende soorten antibiotica genomen, maar mijn keel bleef rood, ik bleef hoesten. Ik wist zeker dat het kwam door de luchtvervuiling, die bruin-gele deken van smog die zwaar over de stad hing.

Een bevriende Nederlandse homeopaat had tussen neus en lippen door voorgesteld dat ik verschillende bloedonderzoeken zou laten doen waaronder de hiv-test. Ik wilde weten of dat hetzelfde was als de aids-test. Ik had al jaren een vaste relatie, de kans dat ik besmet zou zijn leek mij miniem. Kees, de homeopaat, leek die kans ook klein maar je wist maar nooit.

Kees droeg sandalen en ik had niet veel vertrouwen in de mening van mensen die sandalen droegen.

Bij het laboratorium duwde de receptioniste me een envelop in mijn handen die ik op straat openmaakte. Er stond: anti-cuerpos antigenos HIV-positivo.

Betekende positief negatief?

Betekende positief dat ik binnen een paar jaar dood zou zijn?

Ik stond midden op die drukke straat in Mexico-Stad. Auto's raasden voorbij, voetgangers duwden in mijn rug, het begon te schemeren.

Ik besloot weer naar binnen te gaan om met een dokter te spreken. Na lang aandringen kreeg ik iemand in witte jas te zien, de dokters waren al naar huis, dit was de zoon van de eigenaar van het laboratorium en hij verzekerde me dat er tien procent kans bestond dat dit een vals positief resultaat was.

Hij raadde me aan naar de Verenigde Staten te gaan om daar een test te laten doen met de modernste apparatuur. Die test zou duidelijkheid bieden of dit een vals of werkelijk positief resultaat was.

Ik vroeg me af of de naam op het papiertje met mijn onbetrouwbare resultaat goed door hem was gespeld. Moest ik echt een `Western Blot' laten doen of heette die test `Western Blood' en was deze speciaal bedoeld voor mij en andere gringo's?

Weer op straat rekende ik uit dat als er een kans van 10 procent was dat deze test een vals resultaat had gegeven, en er een kans van 50 procent bestond om aids te krijgen wanneer je seropositief bent zoals ik dat onlangs in de krant had gelezen, ik 45 procent kans zou hebben om binnen twee jaar dood te zijn. Of was het 47,5 procent? Ik ben altijd slecht geweest in rekenen en vroeg me af of het zin had dat alsnog te leren?

Ik drukte het potje honing stevig tegen me aan, het liet een rode striem achter op mijn arm net boven de plek waar tien dagen voordien in datzelfde laboratorium bloed was geprikt.

Een week later ging ik naar Amerika. De test heette inderdaad Western Blot, niet Blood. En mijn bloed was wel degelijk met hiv geïnfecteerd. In Houston werd me gezegd dat het belangrijk was mijn `t-vieren' te laten controleren. Toen die na enkele maanden een dalende lijn vertoonden begon ik met het slikken van AZT. Ik moest iedere vier uur een pil nemen en kocht in een groot winkelcentrum een pillendoosje met een wekker die ook midden in de nacht afging.

Ondertussen heb ik ze allemaal geprobeerd: de pillen en de cocktails. Dankzij dat geslik is het me gelukt mijn t-vieren stabiel en het virus ondetecteerbaar te krijgen.

Maar wat als ik een echte Mexicaan was geweest? Eentje die geen geld had om naar Houston te vliegen om daar de Western Blot te laten doen, eentje die geen geld had om AZT te betalen en DDI en Kaletra en alle combinaties die op -vir eindigen?

Dan was ik waarschijnlijk dood geweest. De persoon die dezelfde avond eenzelfde resultaat ontving, het net als ik in de schemer op straat las en het snel verscheurde en probeerde te vergeten omdat hij er toch niets mee kon, die Mexicaan is nu dood. Zoals er duizenden Mexicanen aan aids zijn overleden.

Kan ik van geluk spreken dat ik Western Blood heb en Western geld? Is het dat, een kwestie van geluk?

Heb ik geboft?