Ariel wil de bescherming van de muur

Komt de joodse nederzetting Ariel binnen of buiten de muur te liggen die Israël bouwt om Palestijnse terroristen buiten te houden? Buiten, zeggen de VS, maar Ariel wil erbinnen liggen.

In het glooiend rotslandschap van Samaria ligt Ariel, piekfijn verzorgd en vredig. Zalmroze en roomwitte bungalows, schakelvilla's en rijtjeshuizen met groene tuinen ontkrachten het traditionele beeld van de joodse nederzetting op de Westelijke Jordaanoever. Jonge, orthodoxe fanatici die gewapend met stenguns en pistolen een bijbelse missie in het beloofde land denken te vervullen, ontbreken. Genietend van het middagbriesje wachten studenten en scholieren op hun bussen of wandelen naar huis. Amerikaanse en Europese modetrends zijn nauwgezet gekopieerd. In het kleine winkelcentrum is de in Jeruzalem en Tel Aviv tastbare angst voor Palestijnse zelfmoordenaars volstrekt afwezig. Op de volle terrasjes smaakt het Maccabee-bier goed.

Vanaf de campus van Ariel, 40 kilometer van Tel Aviv en 40 kilometer van de grens met Jordanië, is het uitzicht over de heuvels van Samaria, het high-techbedrijvenpark, een luxe-hotel en enkele Palestijnse dorpjes van een bedrieglijke schoonheid. Niets verraadt dat de 25 jaar oude nederzetting onderwerp is van Amerikaans-Israëlisch topberaad. Minister van Buitenlandse Zaken Shalom bespreekt `Ariel en het hek' met minister Powell en Nationaal veiligheidsadviseur Rice, die in de Israëlische media al ,,de bazin van Sharon'' wordt genoemd.

De vraag is of Ariel binnen dan wel buiten de veiligheidsmuur komt te liggen. Binnen, zeggen de bewoners, burgemeester Ron Rachmann (61) en de belangrijkste regerings- en oppositiepartijen in de Knesset. Buiten, zeggen Powell en Rice, want zij voorzien een bron van conflict met de Palestijnen. Powell heeft héél voorzichtig gesuggereerd de jaarlijkse contributie aan Israël (drie miljard dollar) te verminderen met de kosten van de muur – één miljoen dollar per strekkende kilometer – als de muur om Ariel, dus diep in bezet gebied, zal lopen.

De regering van premier Sharon aarzelt daarom, maar wil op toch afzienbare termijn beslissen over het verdere verloop van het traject. Na iedere nieuwe terreuraanslag, onverschillig de locatie, wordt de druk op Sharon groter. De omstreden constructie – tot negen meter hoog beton, hekwerk, sensoren en militaire afscheidingswegen – is al klaar in het gebied tussen Jeruzalem en Bethlehem. Het traject vanaf de Palestijnse stad Kalkilya naar het noorden is deels gereed en zal in november helemaal worden opgeleverd. De Palestijnen verzetten zich heftig tegen de ,,nieuwe Berlijnse Muur'' (Yasser Arafat), want zij vrezen dat de muur een nieuw onomkeerbaar feit creërt en de nieuwe grens zal vormen.

Burgemeester Ron Rachman, kort van stuk, felle ogen, één brok boosheid: ,,Als wij niet binnen dat hek, dus binnen Israël komen te liggen is onze toekomst hoogst onzeker. Dan ontstaat er een exodus. Wij zijn vredelievend, maar wij eisen van onze regering, die wij trouwens zelf hebben gekozen, veiligheid. Wij hebben de toezegging van minister van Defensie Mofaz dat Ariel en de nederzettingen in de directe omgeving met in totaal 45.000 Israëliers binnen de muur komen te liggen.''

Rachman vertelt hoe hij 25 jaar geleden, in 1978, met tien soldaten en twee tenten Ariel heeft gesticht op door de toenmalige regering van Palestijnen gekochte grond en vervolgens heeft opgebouwd. Met actieve politieke en financiële steun van de opeenvolgende premiers en ministers Rabin, Peres, Barak en Sharon. En met hulp van honderden joodse families in Florida en New Jersey.

Rachman, oud-Likudlid van de Knesset, heeft zichzelf hervormd van een kolonist met een spade en een stengun naar moderne burgervader, een Volvo S-60 rijdende lobbyist, een fondsenwerver en regelmatige gastspreker in de Republikeinse countryclubs. ,,Ik ben niet gewapend met een stengun, maar met vijf gsm's.'' Die gebruikt hij nu voor het organiseren van een stevige lobby om de muur rondom Ariel aan te leggen. Via de Amerikaanse stations CBS en National Public Radio spreekt hij bedreven en zonder omhalen de politieke top in Washington toe. ,,Dit hekwerk is cruciaal voor onze veiligheid. George Bush, weet dat ik je grootste vriend ben in de strijd tegen de terroristen. En Colin Powell en Condoleezza Rice, als jullie zondag in de kerk zitten en het oude of het nieuwe testament lezen, bedenk dan dat er 3000 jaar geleden geen groene lijn, een Palestijnse Autoriteit of een Westelijke Jordaanoever was, maar alleen het beloofde land voor de joden.'' Vanuit Nederland weet hij zich met geld, maar ook met tulpenbollen gesteund door de organisatie Christenen voor Israël.

Ariel beschouwt zichzelf allang niet meer als een nederzetting, maar als voorstad van Tel Aviv, waar meer dan de helft van de 18.000 inwoners werkt. Jong Ariel gaat in Tel Aviv uit. De rit via de vierbaanssnelweg met één militaire controlepost duurt een half uurtje. De universiteit, The College of Judea & Samaria, is met 7.000 joodse en Israëlisch-Arabische studenten en 900 werknemers de snelstgroeiende Israëlische onderwijsinstelling. Het research-centrum van de universiteit werkt onder andere voor NASA.

Het stadje is, net als de campus, gevrijwaard gebleven van Palestijns geweld. Wel zijn bij het buiten de stad gelegen bus- en tankstation in oktober vorig jaar drie soldaten gedood bij een aanslag, en met enige regelmaat worden reizigers van en naar Ariel beschoten.

En de Palestijnen dan? Rachman: ,,Er werken in het industriepark 2.000 Palestijnen. Als de muur rond Ariel komt te liggen worden een paar dorpen met nog geen 3.000 Palestijnen omringd. Voor hen maakt het niets uit, ze blijven hier of in Tel Aviv werken. Er zal ook geen hectare Palestijnse grond worden onteigend, want het hek komt op Israëlisch publiek domein te liggen.'' Dat wordt aan Palestijnse kant betwist.

Zal de muur voor veiligheid zorgen? Ja beslist, zeggen Rachman en de bewoners van Ariel. Nee, zeggen de critici. Onder hen is professor Alexander Bligh, werkzaam aan de universiteit van Ariel en directeur van het Israel National Strategic Assessment Center. ,,Je kan over hekken mortieren afschieten en je kan onder hekken tunnels graven. Je lost het probleem er niet werkelijk mee op'', aldus Bligh in The Jerusalem Post.

De burgemeester, schouderophalend: ,,Dat zal wel. Ik ken het argument van die lefties. Moeten we soms niets doen en wachten tot er iemand wordt vermoord?''