Na referendum: crisis Letland

Twee dagen na het succesvolle referendum over de toetreding van Letland tot de Europese Unie is de centrum-rechtse regering van premier Einars Repše in een crisis beland.

Drie van de vier coalitiepartijen eisten gisteren het aftreden van Repše, ze eisen dat diens partij, Nieuw Tijdperk (JL), een ander als premier aanwijst. De drie partijen – de christen-democratische Letlands Eerste Partij LPP, de Alliantie van Boeren en Groenen ZZS en de rechtse partij Voor Vaderland en Vrijheid LNNK – kunnen niet meer met Repše door een deur. ,,Tien maanden [van regeren] hebben laten zien dat Repše, met de eigenaardigheden van zijn persoonlijke stijl, niet in staat is de regering te leiden'', zo concludeerden ze. Ze beschuldigden de premier te werken door middel van ,,afpersing, dreigementen, laster en leugens'' en ,,halsstarrig en bot'' te zijn.

Repše weigerde gisteren af te treden. Zijn coalitiepartners beraden zich vandaag over die weigering. Waarnemers gaan ervan uit dat ze uit de regering zullen stappen en Repše met een motie van wantrouwen in het parlement ten val zullen brengen. Repše's partij heeft 26 van de honderd zetels in het parlement; zijn kans op een meerderheid met andere partijen is gering, zo niet nihil.

De 41-jarige oud-gouverneur van de Letse nationale bank trad in november vorig jaar aan als premier, nadat zijn partij op een anti-corruptieprogramma de parlementsverkiezingen had gewonnen en de grootste partij in het parlement was geworden. Repše is een populist. Hij staat bekend als besluitvaardig, maar ook als zelfbewust op het agressieve en autocratische af. Die stijl van regeren leidt al sinds maanden tot spanningen binnen de regering. De coalitiegenoten van Nieuw Tijdperk hebben met hun opstand tegen de premier willen wachten tot na het referendum over de Europese Unie. De druppel die de emmer deed overlopen, was de benoeming, door Repˇ­se, van Juta Strike tot voorzitter van het anticorruptiebureau, hoewel het parlement zich tot twee keer toe tegen die benoeming had uitgesproken.