Verloren strijd op school

Onlangs toevallig ook overwogen per direct uw baan op te zeggen en in het onderwijs te gaan werken? Dan heeft u vast de Franse documentaire Être et avoir in de bioscoop gezien, over het dorpsschooltje waar meester Georges met milde strengheid zijn leerlingen voorbereidt op de grote boze buitenwereld: het voortgezet onderwijs. De kinderen luisteren, maken een werkje, ruziën af en toe een beetje; Ot en Sien zijn niet dood.

Kijk, voor u met een broodtrommeltje onder uw snelbinders naar de dichtstbijzijnde school fietst, nog even naar de tweedelige Dokwerk-documentaire De school draait door. Vanavond zendt de VPRO het eerste deel uit. Een schooljaar lang volgde documentairemaker Wim Schepens de katholieke basisschool De Carrousel in de Utrechtse volkswijk Zuilen. Ongeveer de helft van de leerlingen is allochtoon. Het beeld dat Schepens laat zien is onthutsend. Bijna geen leraar kan orde houden, de resultaten van de kinderen hollen achteruit. Autochtone ouders eisen op hoge toon respect voor hun kind en beschuldigen en passant het hele team van discriminatie van hun kinderen.

Wat maakt de film zo schrijnend, bijna treurig? Ik denk het naïeve enthousiasme van het team. Geen moment zie je cynisme, steeds proberen ze het opnieuw. In de lerarenkamer beuren ze elkaar op met tips hoe de klassen misschien wél stil worden. Op slecht bezochte ouderavonden proberen ze ouders de ernst van de situatie te laten zien. Juf Arjanne: ,,Er zijn zelfs kinderen die ons durven uit te schelden: Wacht maar, ik haal mijn oom erbij.''

Aan de kinderen én aan de ouders zijn de goede bedoelingen niet besteed. Symbolisch voor het falen van enthousiasme alléén is de snelle opkomst en ondergang van meester Jan, een zelfverzekerde leraar met Elviskuif. Op zijn eerste werkdag moet de directrice ingrijpen om de anarchie van groep 8 niet helemaal uit de hand te laten lopen. Na drie weken vertrekt meester Jan, de grijns van de eerste dag is verdwenen. ,,Er knakt iets van binnen.''

Zou meester Georges het op De Carrousel ook maar iets beter gedaan hebben? Ik geloof er niets van. In de jungle van Zuilen red je het niet met je goede wil.

Dokwerk: De school draait door, vandaag en 29 sept., Ned.3, 21.00u.