Grote winst voor Stoiber in Beieren

Minister-president Edmund Stoiber van Beieren heeft bij regionale verkiezingen een eclatante overwinning geboekt. Zijn CSU behaalde meer dan tweederde van de zetels in het deelstaatparlement in München.

De overwinning van de christen-democraten (60,7 procent van de stemmen, bijna 8 procentpunten meer dan vier jaar geleden) wordt uitgelegd als een oorvijg voor de roodgroene regering van kanselier Gerhard Schröder. In Beieren verloor de SPD gisteren eenderde van haar kiezers. De SPD eindigde op 19,6 procent, ruim negen procentpunten minder dan vier jaar geleden. Stoiber heeft er in zijn campagne geen twijfel over laten bestaan dat een stem voor de CSU óók een stem tegen Schröder was. Een jaar geleden verloor Stoiber op het nippertje de strijd om het kanselierschap van Schröder.

In het deelstaatparlement krijgt de CSU 125 van de 180 zetels. Het is de eerste keer in de moderne parlementaire geschiedenis van Duitsland dat een partij een dergelijke machtspositie verwerft. Een meerderheid van tweederde is van belang omdat ze de drempel vormt in veel parlementaire procedures, zoals de benoeming van de voorzitter van een enquêtecommissie. Stoiber overtroeft met zijn zege overigens ook het beste resultaat van zijn legendarische voorganger en politieke leermeester Franz Josef Strauss.

De glansrijke overwinning heeft vrijwel geen directe gevolgen voor de formele machtsverhoudingen in de nationale politiek. Christen-democraten en liberalen hebben samen al een meerderheid in de Bondsraad, de parlementaire kamer waarin de deelstaten vertegenwoordigd zijn en die functioneert als de Nederlandse Eerste Kamer. De oppositie vergroot ook haar meerderheid in de zogeheten Bundesversammlung, het orgaan dat volgend voorjaar een nieuw staatshoofd aanwijst als opvolger van bondspresident Johannes Rau.

De omvang van Stoibers overwinning voedt de speculaties over zijn politieke ambities. De 61-jarige politicus is in Beieren inmiddels tien jaar aan de macht, heeft een uitstekende fysieke conditie en staat te boek als zeer ambitieus. In München houdt men er dan ook rekening mee dat hij opnieuw zal kandideren voor een nationale functie. Zelf heeft hij keer op keer gezegd dat hij niet de ambitie heeft Johannes Rau op te volgen als staatshoofd, een hoofdzakelijk representatieve functie. Toch vragen veel commentatoren zich af of hij de functie zou afslaan, mocht die hem op een presenteerblaadje worden aangereikt. De vraag of hij in 2006 nog eens een gooi naar het kanseliersschap zal doen, liet Stoiber tot nu toe onbeantwoord.